AB'nin bağımsız yürütme organı olan Avrupa Komisyonu, Rus petrolüne yönelik kalıcı ithalat yasağını içeren teklifin 15 Nisan’da sunulmasını erteledi.
Avrupa Birliği (AB), Rus petrolüne yönelik kalıcı ithalat yasağını yasalaştırmayı hedefleyen düzenlemede takvim değişikliğine gitti.
Avrupa Komisyonu tarafından hazırlanan ve daha önce 15 Nisan’da sunulması planlanan yasa teklifinin ertelendiği, güncellenen AB yasama ajandasında ortaya çıktı. Konuya ilişkin konuşan AB yetkilileri, teklifin tamamen iptal edilmediğini ancak “mevcut jeopolitik gelişmeler” nedeniyle planlanan tarihte sunulmayacağını ifade etti.
Düzenlemenin en dikkat çekici yönlerinden biri ise, olası bir barış anlaşması sonrasında Rusya’ya yönelik yaptırımların gevşetilmesi durumunda dahi petrol yasağının yürürlükte kalmasını sağlayacak olması. Bu yönüyle teklif, AB’nin uzun vadeli enerji güvenliği stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
ORTA DOĞU’DAKİ SAVAŞ PLANLARI ERTELETTİ
Ancak erteleme kararında küresel enerji piyasalarındaki dalgalanmaların etkili olduğu belirtiliyor. Özellikle Orta Doğu’da yaşanan gerilimler ve arz kesintileri, petrol fiyatlarında sert yükselişlere yol açarken, AB’nin bu süreçte daha temkinli hareket ettiği ifade ediliyor.
Öte yandan teklifin kısa vadede fiziki arz üzerinde sınırlı etkisi olması bekleniyor. Zira AB ülkeleri, Rusya'nın Ukrayna'yı topyekûn işgali sonrasında Rus petrolüne bağımlılıklarını büyük ölçüde azaltmış durumda bulunuyor. Bununla birlikte 2025 yılının son çeyreği itibarıyla AB’nin Rusya’dan yaptığı petrol ithalatı toplam ithalatın yalnızca yaklaşık yüzde 1’ine geriledi.
Hâlihazırda AB’nin deniz yoluyla taşınan Rus petrolüne yönelik yaptırımları, ithalatın büyük bölümünü ortadan kaldırmış bulunuyor. Bununla birlikte Macaristan ve Slovakya, boru hatları üzerinden Rus petrolü almaya devam eden iki ülke olarak öne çıkıyor. Bu durum, AB içinde enerji politikaları konusunda görüş ayrılıklarını da beraberinde getiriyor.
MACARİSTAN RUSYA’YA YÖNELİK YAPTIRIMLARA KARŞI ÇIKIYOR
Rus yanlısı Macaristan Başbakanı Viktor Orbán, Moskova’ya yönelik yeni enerji yaptırımlarına karşı çıkıyor. Budapeşte yönetimi, daha önce Ukrayna ile yaşanan boru hattı gerilimi nedeniyle AB’nin Kıyiv’e yönelik mali destek paketlerinden birini engellemişti.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ise Rus enerjisine yeniden yönelmenin Avrupa için “stratejik bir hata” olacağını belirterek, bunun kıtanın enerji güvenliğini zayıflatacağını ve siyasi bağımlılık riskini artıracağını vurguladı.
AB’nin Rus petrolüne yönelik kalıcı yasağı yasalaştırma sürecinin önümüzdeki dönemde yeniden takvime alınması beklenirken, kararın hem küresel enerji dengeleri hem de Birlik içindeki siyasi uzlaşı arayışlarıyla yakından bağlantılı olacağı değerlendiriliyor.
EN GEÇ 2027 SONU
Söz konusu düzenlemenin, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırıları sonrası başlatılan enerji bağımlılığını azaltma sürecini kalıcı hâle getirmesi amaçlanıyor. Teklif kapsamında, Rus petrol ithalatının en geç 2027 yılı sonuna kadar tamamen sonlandırılması ve bu hedefin AB hukukuna bağlanması öngörülüyor. AB daha önce de Rus gazı ithalatını 2027’ye kadar aşamalı olarak bitirme kararı almıştı.