Ukrayna ve ABD arasında mineral anlaşması imzalanmasının ardından ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, katıldığı bir konferansta anlaşmadan beklentilerinden bahsetti. Bessent, anlaşmanın Moskova'ya önemli bir sinyal olduğunu kaydetti.
Ukrayna ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD) arasında 30 Nisan 2025 tarihinde Mineral Anlaşması imzalandı. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Kaliforniya'daki Milken Enstitüsünde düzenlenen bir konferansta, ABD'nin mineral anlaşmasından beklentilerini açıkladı.
"MOSKOVA İÇİN ÖNEMLİ BİR SİNYAL"
İmzalanan anlaşmayı sadece ekonomik bir ortaklık olarak değil, aynı zamanda yaklaşan ateşkes görüşmeleri sırasında Rusya'ya baskı yapmak için stratejik bir araç olarak gördüklerini ifade eden Bessent, anlaşma fikrini ortaya atan kişinin Başkan Trump olduğuna dikkat çekti. Bakan, Trump'ın anlaşmanın birçok sonuç vereceğinden emin olduğunu vurguladı.
Konuşmasında, bunun sonuçlarından birinin Rus liderliği üzerinde "ek bir baskı" olduğunu kaydetti. "Öncelikle, uygun zaman geldiğinde Rus liderliğiyle yapılacak müzakerelerde kendisine ek bir kaldıraç sağlayacak" şeklinde konuştu.
Anlaşmanın Moskova'ya önemli bir sinyal niteliği taşıdığını vurgulayan Bessent, "Böyle bir anlaşmanın Rus tarafıyla ilişkilerinde elini güçlendireceğine inanıyor. Bu, ABD'nin Ukrayna meselesiyle ilgilenmeye devam ettiğini gösteriyor ve bu da Moskova için önemli bir sinyal." ifadelerini kullandı.
"ANLAŞMA EKONOMİK ORTAKLIK, YATIRIM VE GÜVENLİK GARANTİLERİYLE İLGİLİ"
ABD'li Bakan, ikinci önemli nedenin ise Kıyiv ile yatırım iş birliğini geliştirmek olduğunu belirtti. Bessent anlaşmayı “tarihi” olarak nitelendirdi ve ortaklık hususuna dikkat çekti. Bessent, konuşmasında "50-50, eşit olarak. Bu Çin'in ortaklarına sunduğu ‘imzalayın ve tüm madenlerinizi alalım’ anlaşması değil. Bu anlaşma ekonomik ortaklık, yatırım ve güvenlik garantileriyle ilgili." ifadelerine yer verdi.
Ayrıca Bessent, ABD ile Ukrayna halkı arasında "hiçbir anlaşmazlık olmadığını" gösterecek bir anlaşmanın imzalanmasının amaçlandığını söyledi. Bessent, "Ukraynalılar için ABD'nin yanında olduğunun bir sembolü olması gerekiyordu. Ayrıca, yeni mali taahhütlere şüpheyle yaklaşan yorgun Amerikan halkına Ukrayna ile refahı paylaşmanın mümkün olduğuna dair bir işaret olması gerekiyordu. Ve bir anlamda, ekonomik ortaklık yoluyla güvenliğin örtük bir garantisi olacaktı." ifadelerini kullandı.
ANLAŞMA MADDELERİ NELER?
Ukrayna ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD) arasında 30 Nisan 2025 tarihinde Mineral Anlaşması imzalandı. Aylardır beklenen anlaşmanın maddeleri ise merak konusu oldu. ABD-Ukrayna Yeniden Yapılanma Yatırım Fonu'nun kurulmasına ilişkin olarak imzalanan anlaşma hakkında Ukrayna tarafından açıklama yapıldı.
Anlaşma kapsamında ABD, Ukrayna’nın kritik minerallerini içeren yeni yatırım projelerine öncelikli erişim hakkı elde edecek. Taraflar, kârların aktarılacağı ve Ukrayna’nın toparlanmasını desteklemeyi ve gelecekteki ABD askeri yardımını dengelemeyi amaçlayan bir yatırım fonu kuracak.
ANLAŞMA HANGİ MADDELERİ İÇERİYOR?
ABD'nin Rusya'nın Ukrayna'ya karşı topyekûn işgal girişimi başlattığı 24 Şubat 2022'den bu yana maddî destek sağladığı anımsatılan anlaşmanın maddeleri hakkında, Ukrayna Başbakan Yardımcısı ve Ekonomi Bakanı Yuliya Svırıdenko'dan bir açıklama geldi. Ekonomi Bakanı, anlaşma maddelerini şu şekilde sıraladı:
- Tam mülkiyet ve kontrol Ukrayna'da kalacak. Ukrayna topraklarında ve kara sularında bulunan tüm kaynaklar Ukrayna'ya ait.
- Eşit ortaklık. Kurulan yeni Yatırım Fonu, 50/50 temelinde yapılandırıldı. Fon, Ukrayna ve ABD tarafından ortak olarak yönetilecek.
- Ulusal varlıklar korunacak. Anlaşma, özelleştirme süreçlerini veya devlete ait şirketlerin yönetimini değiştirmeyecek, bunlar Ukrayna'da kalacak.
- Borcun olmaması. Anlaşma, Ukrayna'nın ABD'ye olan borç yükümlülüklerine ilişkin hiçbir hüküm içermiyor.
- Anlaşma, Anayasa'ya uygun bir şekilde Ukrayna'nın Avrupa entegrasyon sürecini devam ettirecek.
- Fonun finansmanı yalnızca yeni lisanslardan sağlanacak. Mevcut projelerden veya bütçede halihazırda yer alan gelirler dahil edilmeyecek.
- Mevzuat değişiklikleri sınırlı ve hedef odaklı olacak. Fonun faaliyete geçmesi için yalnızca Bütçe Kanunu'nda değişiklik yapılması ve anlaşmanın Ukrayna Parlamentosu tarafından onaylanması gerekecek.
- ABD ek yatırım ve teknoloji çekilmesine yardımcı olacak.
- Anlaşma vergi garantileri sağlamakta. Fon gelirleri ve katkıları ABD'de veya Ukrayna'da vergilendirilmeyecek.