Londra merkezli IISS'in raporuna göre, Rus istihbaratı son 1,5 yıldır Kuzey Denizi'ndeki "gölge filosu" gemilerinden kaldırdığı İHA'larla Birleşik Krallık, Fransa ve Benelüks ülkelerindeki nükleer tesisleri ve NATO üslerini gözetledi.
Londra merkezli düşünce kuruluşu Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS), Kremlin tarafından organize edilen ve Avrupa'daki askerî ile stratejik tesisleri hedef alan devasa bir casusluk operasyonunu raporlaştırdı. İngiliz The Guardian gazetesinin 2 Temmuz 2026 tarihinde ana hatlarını yayımladığı rapora göre Rus istihbarat servisleri, yaptırımları delmek için kullanılan Rus "gölge filosu" gemilerinden kaldırdıkları insansız hava araçlarıyla (İHA) Avrupa semalarında adeta elini kolunu sallayarak istihbarat topladı.
HEDEFTE NÜKLEER TESİSLER VE NATO ÜSLERİ VAR: 144 GİZEMLİ OLAY
IISS araştırmacılarının elde ettiği verilere göre, Rusya tarafından koordine edilen bu gizli gözetleme operasyonu yaklaşık bir buçuk yıldır kesintisiz şekilde devam etti. Operasyonun birincil hedefleri arasında Birleşik Krallık, Fransa, Belçika ve Hollanda'daki nükleer tesisler yer alıyor. Londra merkezli enstitünün uzmanları, 2024 yılının sonundan bu yana 10'dan fazla Avrupa ülkesinde meydana gelen 144 benzer İHA ihlalini mercek altına alarak bu çarpıcı sonuçlara ulaştı.
NATO SAVUNMASINDA BÜYÜK AÇIK: TEK BİR İHA BİLE DÜŞÜRÜLMEDİ
Raporda yer alan en çarpıcı ve endişe verici tespit ise Batı askeri ittifakının savunma zafiyeti oldu. Gizemli İHA’lar defalarca hava üsleri ve havalimanları üzerinde uçarken tespit edilmesine rağmen, Batılı askerî güçler bu İHA’lardan tek bir tanesini bile ele geçirmeyi veya düşürmeyi başaramadı.
IISS analistleri, bu durumun NATO'nun alçak irtifa hava savunma sistemlerinde stratejik bir kusuru ve zafiyeti açıkça ortaya koyduğunu ve bu acı gerçeğin artık tüm Avrupa genelinde kapalı kapılar ardında resmen kabul edildiğini vurguladı.
CASUS İHA’LAR DENİZDEKİ TİCARİ GEMİLERDEN KALDIRILDI
Raporda somut örneklere de yer verildi. Kasım 2024'te, Birleşik Krallık’ın Gloucestershire bölgesindeki Kraliyet Hava Kuvvetlerine (RAF) ait "Fairford" üssü ile yine Birleşik Krallık’ta bulunan iki ABD askerî hava üssünün üzerinde çok alçak irtifada kimliği belirsiz İHA’ların uçtuğu hatırlatıldı.
The Guardian'ın aktardığı IISS verilerine göre, söz konusu casus İHA'ların o esnada Essex kontluğu açıklarında Kuzey Denizi'nde demirli bulunan "Seasons 1" adlı Rus gölge filosu tankeri ile Hull limanına doğru ilerleyen "Hav Dolphin" adlı kargo gemisinden fırlatılmış olabileceği tahmin ediliyor.
RUSYA, AVRUPA YASALARININ BOŞLUKLARINI KULLANDI
Raporda, Rusya'nın bu operasyon sırasında yalnızca Avrupa hava savunma sistemlerinin teknik zayıflıklarından değil, aynı zamanda Avrupa ülkelerinde sivil veya şüpheli İHA’lara karşı yürürlükte olan karmaşık "kuvvet kullanma kurallarının" getirdiği yasal boşluklardan da kurnazca yararlandığı ifade edildi.
Batılı devletler son yıllarda Avrupa'daki kritik altyapı tesislerine, fabrikalara yönelik kundaklama, sabotaj ve fiziki saldırı girişimlerinin arkasında Rusya tarafından fonlanan ajanların olduğunu sık sık dile getiriyor. Moskova ise her zaman olduğu gibi bu suçlamaları reddetmeye devam ediyor.