Polonya, Belarus ile yaptığı mahkum takası çerçevesinde, Kırım'daki yasa dışı kazıları nedeniyle Ukrayna'ya iadesi onaylanan Rus arkeolog Aleksandr Butyagin'i serbest bıraktı. Aralık ayından bu yana Polonya'da tutuklu bulunan Butyagin, iade süreci tamamlanmadan takas listesine dâhil edilerek ülkeden ayrıldı.
Polonya Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski, Belarus ile gerçekleştirilen mahkum takası kapsamında, işgal altındaki Kırım'da yasa dışı kazı yaptığı gerekçesiyle Ukrayna tarafından iadesi istenen Rus arkeolog Aleksandr Butyagin'in serbest bırakıldığını duyurdu.
Dışişleri Bakanı Sikorski, bugün düzenlediği basın toplantısında, Polonya ve Belarus arasında mahkum takası gerçekleştirildiğini belirterek, "Takas ettiğimiz kişilerden biri, Ukrayna'ya iade süreci devam eden bir Rus tarihçiydi." ifadelerini kullandı. Belarus-Polonya sınırında gerçekleşen takasta Butyagin ve bir Rus askerinin eşinin yanı sıra toplam 5 kişi serbest bırakılırken; karşılığında Moldova istihbaratına bağlı iki subay ve diğer rehinelerin alındığı bildirildi.
POLONYA MAHKEMESİ İADEYİ ONAYLAMIŞTI
Varşova Bölge Mahkemesi, 18 Mart'ta yapılan duruşmada, Rus işgali altındaki Kırım’da yasa dışı kazı çalışmaları yürüterek Ukrayna'nın kültürel mirasına verdiği zarar nedeniyle Ukrayna tarafından aranan Rus arkeolog Aleksandr Butyagin’in Ukrayna’ya iade edilme talebini kabul etti.
ARALIK 2025’TE GÖZALTINA ALINDI
Rus bilim insanı Butyagin, Hollanda’dan Balkanlara seyahat ederken 11 Aralık 2025’te Varşova’dan transit geçtiği sırada Polonya İç Güvenlik Ajansı tarafından durdurularak gözaltına alındı. Ardından Polonya mahkemesi, savcılıkta ifade vermeyi reddeden bilim insanı hakkında 40 günlük tutukluluk kararı verdi. Tutukluluk süresi Ocak ile Mart aylarında uzatılan Butyagin'in iade süreci, Polonya yargısında dikkat çeken bir hukuk mücadelesine dönüştü. Savunma tarafı, daha önce Kuzey Akım boru hattı sabotajı şüphelisinin Almanya'ya iadesini reddederek Ukrayna lehine tavır aldığı gerekçesiyle Hakimin reddini talep etmiş, ancak bu talep mahkemece reddedilmişti.
2024’DE SUÇLAMA YÖNELTİLDİ
Ukrayna Başsavcılığı, Butyagin’e Kasım 2024’te resmen suçlama yöneltmişti. Yetkililere göre Butyagin, Hermitaj Müzesi tarafından organize edilen sözde Mirmekiy Arkeolojik Keşif Gezi'nin başkanlığı görevini üstlenerek Ukrayna’dan hiçbir izin almadan Kırım’ın Kerç kentindeki Antik Mirmekiy Kenti’nde yasa dışı kazı çalışmaları yürütüyor.
Ukrayna mevzuatına göre izinsiz kültürel miras tahribi 2 ile 5 yıl hapis cezası gerektiriyor. Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), yapılan uzman incelemelerde Rus ekiplerin ilgili arkeolojik alana 200 milyon Ukrayna grivnasını aşan zarar verdiğini belirlediklerini duyurdu.