Kırım Tatar Milli Kurultayı – Geniş özet

AKMESCİT / SİMFEROPİL, 30.08.2010 (QHA) - Kırım Özerk Cumhuriyetinin başkenti Akmescit’te (Simferopol) yapılan Kırım Tatar Milli Kurultayında, Kırım Parlamentosu seçimlerinde Kırım Tatarlarını temsil edecek milletvekili adayları belirlendi.

Kırım Tatar Türklerinin kendi kendilerine beş yılda bir seçtikleri delegelerle oluşturdukları en yüksek özyönetim organı olan Kırım Tatar Milli Kurultayı, 31 Ekimde Ukrayna çapında yapılacak olan yerel seçimlerden önce toplanarak aday listelerini oluşturdu. Kurultayın bir diğer önemli gündemi olarak da Kırım Tatar halkının yaşadığı sorunların ele alınacağı uluslar arası forumun organizasyonu gerçekleştirecek komitenin kurulması yer aldı.

Kırım Özerk Cumhuriyeti Verhovna Radası (Parlamentosu) için yapılan aday oylamasıyla 15 kişilik liste oluşturuldu. Listede ağırlıklı olarak kurultayın daimi icra organı olan Kırım Tatar Milli Meclisi üyeleri yer aldı. Kırım Tatar Milli Meclisi Başkanı ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun sağ kolu olan Dünya Kırım Tatarları Kongresi Başkanı Refat Çubarov listenin başında yer aldı. Kırım Tatar Milli Kurultayı uzun yıllar boyunca işbirliği yaptığı, etnik Ukraynalıların destek verdiği Ukrayna Halk Hareketi partisinin Kırım Şubesi Başkanı Leonid Pilunskiy’ye listenin ikinci sırası verildi. Yerel Seçim Kanununda yapılan değişikliklerin ardından azınlıkta olan Kırım Tatarlarının nüfusları oranınca temsil edilebilme ihtimali azaldı. Kırım Tatarları Kırım’da nüfusun %13’ünü teşkil etmesine rağmen, Kurultay – Ukrayna Halk Hareketi grubu son dönem Kırım Parlamentosunda 8 kişi ile %8 oranında temsil hakkı kazanabilmişti. Bu seçimlerde temsil oranının yarı yarıya düşmesi bekleniyor.

KIRIM TATARLARI ULUSLARARASI FORUMA HAZIRLANIYOR

Kırım Tatar Milli Kurultayı, aldığı kararla Kırım Tatar halkının anavatanı Kırım’da haklarının iade edilmesi konusunda uluslararası forumun yapılması teklifini onayladı. Kurultay, forumun Kırım Tatar halkının1944 yılında topyekûn sürgününün yıkıcı sonuçlarının ortadan kaldırılması açısından önemli olduğu kaydedildi.

Kurultay kararında, Komünizm rejimi tarafından soykırıma uğrayan Kırım’ın yerli halkına haklarının iade edilmesi için Ukrayna kanunlarında özel önlemlerin olmadığı, bu nedenle halkın ortadan kaybolması tehlikesiyle karşı karşıya olduğu belirtildi.

Foruma Ukrayna Cumhurbaşkanlığı ve Ukrayna Parlamentosu Başkanlığı başta olmak üzere, Birleşmiş Milletler, Avrupa Konseyi, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı gibi ulusal ve uluslararası kuruluşlar davet edilecek. Uluslararası teşkilatların himayesinde yapılacak forumun Ukrayna devletini Kırım Tatar halkının kendi anavatanında haklarına sahip olması, halkın Ukrayna içinde güvenliği ile gelişimini garanti edecek adımların atılmasını sağlayacak hukuki önlemler almaya sevk etmesi bekleniyor.

KTMM Başkanı Kırımoğlu, Uluslararası Forumun organize edilmesine Ukrayna yönetiminin karşı çıkmayacağı tahmininde bulunarak, söz konusu etkinliğin Ukrayna devletinin çıkarlarını gözeteceğini ve itibarını yükselteceğini ileri sürdü.

Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, kurultayda sunduğu raporda, Avrupa ülkelerinin Kırım’ın jeopolitik önemini ve bu bölgede durumun istikrarsızlaşmasının ne gibi sonuçlar doğurabileceğini çok iyi anladıklarını dile getirdi.

Kırımoğlu, Kırım’daki durumun Kırım’ın ekonomisinin kalkınmasına yönelik yatırım projeleri geliştiren Avrupa Birliği ülkelerini de endişelendirdiğini belirtti. Ancak çok milliyetli ve dinli bölgelerde durumun istikrara kavuşması için sosyal ve ekonomik sorunların çözümünün yeterli olmadığını kaydeden Kırımoğlu, Avrupa ülkelerinde; yasal, dil, kültür, eğitim ve diğer problemlerin çözümü için tedbirler paketinin gerekliliği kanaatinde olduklarını ifade etti.

Kırımoğlu, forumun organizasyonu fikrine destek bulmak için Avrupa Parlamentosu milletvekilleri, AKPM Başkanı Mevlüt Çavuşoğlu, Ukrayna diasporası teşkilatları ile görüştüklerini, görüşmeler sonucu uluslararası forum organize etme fikrinin uluslararası kamuoyu tarafından desteklendiğini kaydetti.YANUKOVİÇ, KURULTAYI KIRIM TATARLARININ TEMSİL ORGANI OLARAK KABUL ETMİYORUkrayna Cumhurbaşkanı Viktor Yanukoviç, Kırım Tatar Milli Kurultayını Kırım Tatarlarının temsil organı olarak kabul etmiyor. 
Ukrayna’nın 2. Cumhurbaşkanı Leonid Kuçma, Kırım Tatar Türklerinin yaşadığı problemlerin çözümü için Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Kırım Tatar Halkının Temsilciler Kurulunu kurmuştu. Tüm Kırım Tatar halkının seçimle oluşturduğu Kırım Tatar Milli Kurultayı da icra organı olan Kırım Tatar Milli Meclisi üyelerini belirleyerek de cumhurbaşkanlığı yanındaki kurulu kadrosunu oluşturmaktaydı.Viktor Yanukoviç ise Kırım Tatar Milli Kurultayı ve Kırım Tatar Milli Meclisini halkın temsil organı olarak kabul etmeyerek bu kurula Kırım Tatar Milli Kurultayını yok sayan ve Rusya yanlısı faaliyetler gösteren bazı örgütlere mensup Kırım Tatarlarını dahil etmişti.Kırım Tatar Milli Kurultayı bu duruma tepki olarak, Yanukoviç’ten temsilciler kurulu kadrosunun eski haline getirilmesi talebinde bulundu. Kadro eski haline getirilmediği takdirde Kırım Tatar Milli Meclisi, cumhurbaşkanı tarafından atanan bir “temsilciler kurulunda” yer almayacak.
Kırım Tatar Milli Kurultayı ayrıca soykırım araştırmalarına devam edilmesine karar verdi. Bu çalışmalarla ilgili olarak uluslararası bilimsel kongrenin yapılması için Kırım Tatar Milli Meclisi görevlendirildi. Kurultay, bu yıl ilk defa yapılan Kırım Tatar Milli Bayrak Günü kutlamalarının her yıl 26 Haziranda yapılmasına karar verdi.

QHA