UAEA, Kuzey Kore’nin Yongbyon’da 28 santrifüj kaskadı kapasitesine sahip yeni bir uranyum zenginleştirme tesisi kurduğunu açıkladı.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), Kuzey Kore’nin nükleer altyapısını genişletmeye devam ettiğini ve ülkenin ana nükleer tesisi Yongbyon’da yeni bir uranyum zenginleştirme tesisi kurduğunu açıkladı. Tesiste 28 santrifüj kaskadına kadar ekipman bulunabileceği değerlendiriliyor.
UAEA’nın 28 Ağustos tarihli raporuna göre kurum, Kuzey Kore’nin nükleer faaliyetlerine ilişkin değerlendirmelerini uydu görüntüleri ile Kuzey Kore devlet medyasında yayımlanan fotoğraf ve videoların analizine dayandırıyor. UAEA müfettişleri 2009’dan bu yana Kuzey Kore’ye giremiyor.
Ajans, Yongbyon’daki yeni iki katlı binanın, tesisteki ikinci uranyum zenginleştirme tesisi olduğunu belirledi. Tespit, Kuzey Kore diktatörü Kim Jong-un’un haziran ayında tesise yaptığı ziyaret sırasında yayımlanan fotoğrafların uydu görüntüleriyle karşılaştırılması sonucunda yapıldı.
UAEA’nın değerlendirmesine göre fotoğraflarda binanın hem üst hem de alt katlarında gaz santrifüjü kaskadlarının bulunduğu görülüyor. Binanın, görüntülerde tespit edilen santrifüj kaskadları temel alındığında 28 kaskada kadar kapasiteye sahip olabileceği değerlendiriliyor.
KANGSON’DAKİ TESİS DE GENİŞLETİLDİ
Kuzey Kore’nin nükleer altyapısındaki genişleme Yongbyon ile sınırlı değil.
UAEA, başkent Pyongyang yakınlarındaki Kangson uranyum zenginleştirme tesisinde de genişletme çalışmalarının tamamlandığını bildirdi. Kuruma göre 2024 yılında inşasına başlanan ek bölümde faaliyetler ocak ayında başladı.
Yongbyon ve Kangson’daki tesislerin işletilmesi ve silah yapımında kullanılabilecek nükleer madde üretim kapasitesinin artırılması, UAEA tarafından Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) kararlarına aykırı olarak değerlendiriliyor.
UAEA Genel Direktörü Rafael Grossi, Kuzey Kore’nin Yongbyon ve Kangson’daki zenginleştirme tesislerini işletmeye devam etmesinin ve silah yapımında kullanılabilecek nükleer madde üretim kapasitesini genişletmesinin “ciddi endişe kaynağı” olduğunu söyledi.
Grossi, Kuzey Kore’nin nükleer programına ilişkin gelişmelerin uluslararası toplum tarafından yakından takip edilmesi gerektiğini belirtti.
UAEA’NIN DENETİM İMKÂNI BULUNMUYOR
Kuzey Kore, uzun süredir UAEA’nın ülkedeki nükleer faaliyetleri denetleme yetkisini kabul etmiyor. Bu nedenle ajans, Kuzey Kore’nin nükleer tesislerindeki gelişmeleri doğrudan denetim yerine uydu görüntüleri ve açık kaynaklı bilgiler üzerinden takip ediyor.
Pyongyang yönetimi, nükleer silah sahibi ülke statüsünün değişmeyeceğini belirtiyor. Kuzey Kore ayrıca UAEA’nın, Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması’nın (NPT) dışında bulunan bir nükleer silah devletinin iç işlerine müdahale etme konusunda hukuki yetkisi olmadığını söylüyor.