Belitser: “Kırım Tatar özerkliği spekülasyonlara yol açıyor”

Pilip Orlik Demokrasi Enstitüsü uzmanı, köklü halklar uzmanı Natalya Belitser, herhangi bir halkın kaderini tayin etme hakkına bağlı olarak ulusal-kültürel özerklik kavramının çeşitli manipülasyonlara ve siyasi spekülasyonlara neden olduğunu söyledi.
 
Kiev’de 4 Temmuz tarihinde düzenlenen “Kırım Tatar Özerkliği: Kaderini Tayin Etme Hakkı Mı yoksa Federalizasyon Yolu Mu?” konulu basın toplantısında konuşan Natalya Belitser, “Ulusal özerkliğin kurulmasının amacına uygun olup olmadığını, belirli bir tehlike oluşturup oluşturmadığını veya tam tersine ülkenin birleşmesi ve güvenliği için sağlam bir temel olup olmadığını belirlemek için siyasi görüşmeler yapılmalı” dedi.
 
Halkın kendisinin statüsünü belirlediği uluslararası hak ve iç hak olmak üzere kendi kaderini tayin etme hakkının iki şekilde mevcut olduğunu ifade eden Belitser, bir etnik grubun temsilcilerinin bağımsız devlet kapsamında kendi statülerini tayin edebileceğini anlattı.
 
Natalya Belitser, “Buna göre Kırım Tatar ulusal-kültürel özerkliğinde sadece bir halka, Kırım Tatarlarına özel ayrıcalıklar olmamalı. Özerklik, Kırım Tatarlarının tüm yönetim düzeylerinde eşit temsilciliği olan ayrı bir halk olarak gelişmesini, Kırım Tatar dilinin, medyasının ve eğitiminin korunması ve gelişmesinin garantilerini sağlamalı” diye kaydetti.
 
Çok sayıda Avrupa ülkesinin, ulusal özerkliklerin olduğu belirli üniter yapıların olabileceğini gösterdiğini ifade eden Natalya Belitser, Danimarka’ya ait olan Faroe Adaları ve Grönland’ın üst düzey özerkliğe sahip olduklarını belirtti.
 
18 Mayıs tarihinde Kiev’de düzenlenen Kırım Tatar soykırım kurbanlarını anma etkinliğinde konuşan Ukrayna Cumhurbaşkanı Petro Poroşenko, “Biz, biraz geç olsa da, Kırım’da Kırım Tatar milli özerkliğinin kurulması gerektiğini anladık. Anayasa Komisyonu’ndan Ukrayna Anayasası’nın 10. Maddesi’ne (Kırım Özerk Cumhuriyeti ile ilgili madde) getirilecek değişiklik ve eklemeleri hazırlayacak çalışma grubunun kurulmasını isteyeceğim. Bu grupta Kırım Tatar Milli Meclisi üyeleri de yer alacak” diye kaydetmişti.
 
Öte yandan Rusya tarafından işgal edilen Kırım’da işgalci yönetim yanlısı Kırım Tatarları tarafından kurulan “Kırım Cumhuriyeti Bölgesel Kırım Tatar Ulusal-Kültürel Özerkliği” teşkilatının Başkanı Eyvaz Ümerov, 2016 yılının sonuna kadar Rusya’da “Federal Kırım Tatar Ulusal-Kültürel Özerkliği"nin kurulmasının planlandığını ileri sürmüştü.
 
Konuyla ilgili açıklamada bulunan Kırım Rus yönetiminin sözde Etnik İlişkiler ve Sürgünden Dönen Vatandaşlar Komitesi Başkanı Zaur Smirnov, özerkliğin kurulması amacının, Rusya’da ikamet eden Kırım Tatarlarını birleştirmek olduğunu savunarak, “Özerkliğin yöneticisi, Rusya Devlet Başkanlığına bağlı federal düzeydeki tüm özerkliklerin yöneticilerinin yer aldığı Etnik İlişkiler Konseyi’nde temsil edilecek” demişti.