Rus işgalcilerin Kırım Tatarlarına yönelik işkenceleri gündemde

Kırım Haber Ajansı (QHA) için hazırlayan: Olena Vesnyanka

Rus işgalindeki Kırım'da, işgalcilerin düzmece davalar için Kırım Tatarlarını işkenceyle ifade vermeye zorlamaları Ukrayna gündeminde.

Kıyiv’de (Kyiv) 16 Ağustos 2019'da Kırım Tatar Milli Meclisi (KTMM) Başkanı Refat Çubarov, eski siyasi tutsak Oleksandr Steşenko ve Kırım Tatar halkının milli lideri Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun asistanı Erol Veliyev dava uydurmak ve KTMM'yi itibarsızlaştırmak için Rusya Güvenlik Servisinin insanlara nasıl işkence çektirdiğini basına anlattılar.

Hatırlanacağı üzere 2018’de işgal altındaki Kırım’da Rusya kontrolünde çalışan Akmescit Merkez Bölge Mahkemesi Kırım’da tutuklanan Harkiv sakini Oleksandr Staşenko’yu 2 yıl hapis cezasına çarptırdı. Rusya Güvenlik Servisi Steşenko’nun Kırım’a suç işlemek için gönderildiğini iddia etti. Staşenko, işkenceler altında gerekli ifadeleri imzalamak zorunda kaldı. Bu davanın diğer zanlıları Rusya tarafından aranan Erol Veliyev ve diğer iki zanlının tanımadığı Oleksandr Treryakov’du.

GERÇEKTE OLAYLAR NASIL GELİŞTİ?

Serbest bırakılana kadar Steşenko, Refat Çubarov’u sadece televizyon ekranlarında gördü. Uydurulan davada Steşenko’nun Kırım’ın şimdiki sözde Kırım yönetimine karşı suç işlemesine dair emirleri Refat Çubarov’un verdiği iddia ediliyor.

Erol Veliyev, Kırım’da en son 2017’nin baharında bulunduğunu söyledi. Bir gün kendisini takip eden bir araba fark edince, Reşat Ametov ve Ervin İbragimov’un acı kaderini bildiği için Kırım’dan çıkma kararı aldığını anlattı. Erol Veliyev, Steşenko’yu tanımadığını da belirtti.

Erol Veliyev

Bir inşaatta marangoz olarak çalışan Steşenko, Kırım’a arkadaşını ziyaret etmek için geliyordu. Her şey Nisan 2018’de bu şekilde gerçekleştirdiği ziyaretlerden birinde başladı.

İŞKENCELER

Oleksandr Steşenko başından geçenleri anlatırken zorlanıyor. Sürekli olarak basın mensuplarından özür dileyerek o günleri hatırlayınca heyecanlandığını söylüyor.

Oleksandr Steşenko

Kaçırılıp 12 günlük süresine gözaltına alındığını anlatıyor.

Süreç bitmeye yakınken avukat Edem Semedlyayev ile konuştuğunu söylüyor. Avukat annesiyle yaptığı anlaşmadan bahsedip her şeyin yolunda olacağını ve kapıda beklenildiğini bildirdi. Ancak Steşenko, 12 gün sonra çıkmadı.

"Serbest bırakılmamı bekliyorum. Ama görevliler gelip kafama çuval geçiriyorlar. Daha önce işkence çektiğim yere götürüyorlar. İşkence yaptıktan sonra bir kağıt uzattılar. Vereceğim ifadelerde Refat Çubarov ve Erol Veliyev’i Müftü Emirali Ablayev’in evini yakmakla suçlayarak iftira atmam isteniyordu. Bu insanları tanımadığım için reddettim.

Beni boğarak, darp ederek, üstümde zıplayarak işkence çektirmeye başladılar. Üç günü kafamda çuvalla geçirdim kimin tarafından dövüldüğümü bile göremedim. Uyduruk davalarını bozacakları korkusundan annem tarafından ödenen ve Ukrayna tarafından verilen avukatları reddetmemi istediler. Üç gün sonra maskeli bir Rusya Güvenlik Servisi (FSB) mensubu gelip plastik bir boru ve dikenli kablo göstererek, "Er ya da geç itiraf edeceksin. İtiraf etmezsen boruyla kabloyu makatına sokup boruyu çıkarır kabloyu içinde bırakacağız ve tekrar o boruyu sokmam için yalvaracaksın" dedi. Daha sonra olanları anlatmakta zorlanıyorum. Ama ifadeleri imzalamak zorunda kaldım."

AMAÇ MECLİS'İ İTİBARSIZLAŞTIRMAK

KTMM Başkanı Refat Çubarov, Steşenko’nun davasının organizatörlerinin planına göre bu davanın Meclis ve Meclis üyelerinin itibarsızlaştırılması için başlatılan büyük uluslararası kampanyaya temel teşkil etmesi gerektiğine inandıklarını söyledi.

Bütün bunlar, Rusya'nın 19 Nisan 2017'de Birleşmiş Milletler Uluslararası Adalet Divanı'nın, Meclis'i yasaklayan ve aşırılık yanlısı bir örgüt olarak tanıyan yasa dışı kararlarını derhal iptal etme kararına uyma meselesinde, Kremlin'in karara uymamasının arka planında yapılmalıydı.

Refat Çubarov

Çubarov konuyla ilgili olarak, "Dava, Meclis liderlerinin Kırım'a girme yasağı ile çakıştı. Steşenko’nun davasından sonra "kendi halklarına karşı terör eylemleri hazırlıyorlar" gibi kampanyalar başladı. Rus medyası uluslararası arenada bu suçun benim emrim üzerine gerçekleştiğini söylüyordu” diye kaydetti.

Meclis Başkanı, Steşenko davasını uydurmak için Rusya Güvenlik Servisinin Kırım’ın sözde Müftüsünün evine saldırı gerçekleştirdiğini kaydetti. Çubarov daha sonra sözde teröristleri suçlamak için birini kurban olarak gösterip öldürebileceklerini de belirtti.

İki ay önce Oleksandr Steşenko hapisteyken annesi vefat etti.

Steşenko Ağustos’un başında serbest bırakıldı. Hapiste bir yıldan fazla bir süre kaldı.

STEŞENKO DAVASI

İşgalcilerin görevlileri, 11 Nisan 2018 tarihinde Çongar kontrol noktasında Harkov sakini Oleksandr Steşenko’yu alıkoydu. Birkaç gün içinde Akmescit’teki sözde mahkeme Steşenko hakkında tutuklama kararı aldı. 24 Nisan 2018’de Steşenko tutukevinden bilinmeyen bir yere götürüldü. Müvekkilinden haber alamayan avukat Ayder Azamatov Ukraynalı tutsağın kaçırıldığını bildirdi.

Daha sonra işgalci güçler Kırım’da sözde Kırım Tatarlarının millî lideri Mustafa Abdulcemil Kırımoğlu’nun yakınında bulunmuş Erol Veliyev tarafından oluşturulmuş aşırıcı bir grubun faaliyetlerini ifşa ettiklerini ileri sürdü. İşgalcilerin iddiasına göre Harkov’da oluşturulmuş grup Veliyev ve eski boksörler Steşenko ile Tretyakov’dan oluşuyordu. FSB sözde aşırıcı grubun üyelerinin ocak 2018’de işbirlikçi Kırım müftüsü Amirali Ablayev’in evini kundakladığını iddia ederek Şteşenko’nun Kırım’a giriş yaptığı sırada alıkonulduğunu Veliyev ve Tretyakov hakkında ise gıyabi tutuklama kararı alındığı ve onlar hakkında arama emri çıkarıldığını bildirdi.

Ukraynalı siyasi tutsak Oleksandr Steşenko 6 Ağustos 2019 tarihinde şartlı tahliye ile serbest bırakılarak Ukrayna ana kısmına döndü.

Mustafa Abdulcemil Kırımoğlu işgalcilerin Kırım Tatar Milli Meclisinin (KTMM) itibarını karalamak için yardımcısı Erol Veliyev hakkında aşırıcılık bahanesiyle dava açtığını ifade etmişti.