Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Kırım Tatar ve Çerkes sürgünlerini andı

Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı'nın 78. yıldönümünde Çerkes ve Kırım Tatar sürgünlerini andı. Açıklamada, "Soydaş Kırım Tatarları ile kardeş Kafkas halklarının yaşadıkları her iki trajedi sırasında hayatını kaybedenlerin önünde saygıyla eğiliyoruz" denildi.

Türk Dışişlerinin 18 Mayıs 2022 tarihinde yayımladığı "Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Büyükelçi Tanju Bilgiç’in Çerkes ve Kırım Tatar Sürgünlerinin Yıldönümleri Hakkındaki Soruya Cevabı" başlıklı metinde, Kırım Tatar ve Çerkes sürgünleri hakkında açıklamalarda bulundu. Açıklamada şu ifadeler kullanıldı:

Kırım’ın yerli halkı olan Kırım Tatar Türkleri, 18 Mayıs 1944 tarihinde anavatanlarından zorla koparılarak insanlık dışı şartlarda sürgün edilmişlerdir. 250 bin Kırım Tatarının büyük bir kısmı sürgün sırasında ya da sürgün edildikleri yerlerde yaşamlarını yitirmiştir. Bugün, bu elim hadisenin 78. yıldönümünü anıyoruz.

Türkiye, Kırım Tatarlarının kimliklerinin korunması, refah ve esenliklerinin sağlanması için soydaşlarımızın yanında olmayı her daim sürdürecektir.

21 Mayıs ise Çerkes sürgününün 158. yıldönümü olarak anılmaktadır. Kafkas halkları 19. yüzyılda Çarlık Rusyası’nın Kafkasları istilası döneminde yüzbinlerce kayıp vermiş, sağ kalanlardan pek çoğu anayurdunu terk edip Anadolu’ya sığınmıştır. “Çerkes Sürgünü” olarak adlandırılan bu trajedinin acısını bugün de hissediyoruz.

Bu vesileyle, soydaş Kırım Tatarları ile kardeş Kafkas halklarının yaşadıkları her iki trajedi sırasında hayatını kaybedenlerin önünde saygıyla eğiliyoruz.

18 MAYIS 1944 KIRIM TATAR SÜRGÜNÜ VE SOYKIRIMI'NIN 78. YILI

Sovyet hükûmeti, Stalin’in emriyle 18 Mayıs 1944’te Kırım’daki tüm Kırım Tatarlarını sürgün etti. Sürgün sırasında Kırım Tatarlarının büyük bir çoğunluğu Kızılordu’da Alman Nazi ordusuna karşı savaşıyordu. Orta Asya ve Sibirya’ya sürgün edilen Kırım Tatarlarının yüzde 46’sı yolda veya gittikleri yerlerde açlık, susuzluk ve hastalık gibi çeşitli sebeplerden dolayı hayatını kaybetti. Kırım Tatarları, 1989’un sonuna kadar sürgün yerlerinde zorla tutuluyordu.

Anavatan Kırım’a geri dönme teşebbüsleri, hapisle ve yeni sürgünle cezalandırılıyordu. Kırım Tatar adı yok edilmişti. Bunun sonucunda Kırım Tatar halkı büyük kayıplar yaşadı. Sovyetler Birliğinin dağılmasıyla birlikte Kırım Tatarları vatana dönmeye başlarken 150 bini maddi yetersizlik ve yasal engeller nedeniyle Orta Asya’da kaldı.

2015 yılında Ukrayna Parlamentosu, Kırım Tatar Sürgününü, soykırım olarak kabul etti ve 18 Mayıs tarihini “Kırım Tatar Soykırım Kurbanlarını Anma Günü” olarak ilan etti. 2019 yılında Letonya ve Litvanya 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgününü soykırım olarak tanıdı.