Ukrayna Halk Cumhuriyeti sürgün hükumetinin Türkiye temsilcisi İstanbul'da anıldı

Ukraynalı gazeteci, diplomat ve Ukrayna Halk Cumhuriyeti sürgün hükumetinin Türkiye’deki temsilcisi Volodımır Murskıy’in (Mursky) İstanbul'da anıldı.

İstanbul’daki Ukrayna Kültür Derneği üyeleri, 15 Kasım 2019 tarihinde Murskiy’in 131. doğum yıl dönümü sebebi ile mezarı başında bir anma etkinliği gerçekleştirdi.

Ukrayna Kültür Derneği üyesi Aliya Useinova, yaklaşık 1,5 yıl önce Murskıy’in mezarını Feriköy Latin Katolik Mezarında bulduğunu ve Ukrayna Dışişleri Bakanlığı desteğiyle mezarın restore edildiği anlattı.

5 Ocak 2019 tarihinde Ukrayna Başbakan Birinci Yardımcısı, Ekonomik Kalkınma ve Ticaret Bakanı Stepan Kubiv, Ukrayna Dışişleri Bakanı Pavlo Klimkin, Ukrayna Kültür Bakanı Yevgen Nişçuk, Dünya Ukraynalılar Kongresi Başkanı Pavlo Grod, Ukrayna Büyükelçiliği ve Başkonsolosluğu temsilcileri katılımıyla Volodımır Murskıy’ın mezarına dikilen yeni anıtın açılışı düzenlenmişti.

10 Kasım 1888 yılında Lviv bölgesinde dünyaya gelen Ukraynalı, siyasetçi, sosyolog, devlet adamı, diplomat, yazar yayıncı ve eğitimci olan Murskiy, kısa ama olaylarla dolu yaşamının son dönemlerini İstanbul’da geçirdi. Rusya’da devrime imza atan Bolşevik ordusu Ukrayna’yı da işgal edince baskısı altındaki Ukrayna Halk Cumhuriyeti yetkilileri ülkeyi terk edip sürgüne gitmek zorunda kaldı. İlk önce Viyana, ardından Polonya’daki sürgün hükümetinin faaliyetlerine katılan Murskiy 1929 yılında Ukrayna Halk Cumhuriyeti hükümetinin temsilcisi olarak İstanbul’a geldi. İstanbul’u çok seven Murskiy, henüz 47 yaşındayken tedavi edilemez bir beyin tümörü yüzünden 19 Temmuz 1935 tarihinde hayatını kaybetti.

Murskiy ayrıca Türkiye’deki Kırım Tatar diasporası liderleriyle özellikle Cafer Seydamet Kırımer ile yakın ilişkisi vardı. 1932 yılında Murskiy’in katılımıyla Ukrayna ve Kırım Birleşik Devletinin oluşturulmasına dair bir anlaşma tasarısı hazırlanmış ve Ukrayna Halk Cumhuriyeti yönetimi tarafından onaylanmıştı. Belge, Bolşevik rejiminin devredilmesinden sonra Ukrayna Halk Cumhuriyeti ve Kırım Cumhuriyetinin bağımsızlığının karşılıklı olarak tanınmasını ve ortak birleşik devletin kurulmasını öngörüyordu.

İstanbul’da yaşarken Murskiy Türkçe iki kitap yayınladı; “Ukrayna ve İstiklal Mücadelesi” (1930) ve “Yeni Rusya’nın İç Yüzü” (1932). Kitaplarda Murskiy Bolşevizmin yok edilmesinden ve Ukrayna bağımsızlığının geri kazanılmasının gerektiğini savunuyordu.

“Ukrayna ve İstiklal Mücadelesi” kitabını Murskiy Mustafa Kemal Atatürk’e tanıtmıştı ayrıca kitap Türkiye ve Azerbaycan’daki göçmen basını olumlu eleştiriler almıştı. “Yeni Rusya’nın İç Yüzü” kitabı ise tüm Türk siyasetçiler, askeri yetkililere dağıtılmıştı.