Bugün Kırım Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyetinin 90. kuruluş yıldönümü

AKMESCİT/SİMFEROPİL, 18.10.2011 (QHA) – Bugün Kırım Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyetinin kuruluşunun 90. yılı doluyor.
1917 Bolşevik İhtilalinden sonra meydana gelen iç savaşın ardından Rusya Merkez Yürütme Komitesi (VTSİK) ve Halk Komiserler Kurulu’nun (SNK) 18 Ekim 1921 tarihinde aldığı kararla Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti bünyesinde Kırım Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti kurulmuştu. Bu özerk cumhuriyetinin adı ile SSCB’de bulunan diğer özerk cumhuriyetlerinde olduğu gibi bu cumhuriyetin ana halkı (Kırım Tatarları) arasında hiç bir ilişkisi yoktu. O dönemde Kırım’da bulunan toplam 11 etnik bölgeden 6’sı Kırım Tatar bölgeleri idi. Kırım’da Kırım Tatar dilinde kitaplar ve periyodik yayınlar basılırdı, milli bilim araştırma merkezleri faaliyet gösterirdi, halk sanatları gelişirdi. 1936 yılı itibarıyla Kırım Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’nde 386 Kırım Tatar okulu faaliyet gösterirdi.
Komünistlerin yaptığı Kızıl Terör (sözde “milli demokrat eğilim ile mücadele”) sonucunda 1920’li yılların sonundan itibaren Komünist Partisi üyeleri dahil olmak üzere genç Kırım Tatar aydınlarına karşı sert baskı uygulanmaya başlamıştı. 1930’lu yıllarda Sovyet milli politikasında SSCB’de yaşayan halkların kendiliğinden milli kültürel gelişimini basan merkezi üniter eğilimler kuvvetlenmeye başlamıştı. Bu eğilim, 1941-1945 yıllarında doruk noktasına ulaşmıştı. O dönemde SSCB’de yaşayan çok sayıda halk, Nazilerle işbirliği yapmakla suçlanarak sürgün edilmişti. Mayıs 1944’te Kırım Tatar halkı, Ermeniler, Rumlar, Bulgarlar ve Nazilerin gerçekleştirdiği soykırımdan mucizevi şekilde kurtulmayı başaran Çingeneler bile Kırım’dan sürgün edilmişti.
Kırım Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti, 1944’te lağvedildi ve 1946 yılında Kırım bölgesine dönüştürülmüştü.
Kırım Otonom Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti kuruluşunun 90. yıldönümü dolayısıyla bugün Kırım Tatar Milli Hareketi aktivistleri bazı faaliyetler düzenleyecekler. Bu etkinliklerden birisi Akmescit’in merkez meydanında yapılacak miting olacak.

QHA