Kırımoğlu’nun 1976’da gelen ölüm haberi üzerine yazılan ödüllü eser: Cemiloğlu
Mustafa KOÇYEGİT
QHA Ankara
Eğitimci, yazar Hasan Kallimci, Türk dünyasını çocuklara anlatmak üzere ele aldığı eserleri ve Kırım Tatarlarının millî lideri Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun açlık grevindeyken 1976 yılında gelen "ölüm haberi" üzerine yazdığı eserini, Kırım Haber Ajansına (QHA) anlattı.
1949 yılında Denizli’nin Sarayköy ilçesinde dünyaya gelen Hasan Kallimci, yatılı olarak öğretmen okulunda eğitim gördükten sonra 1967 yılında öğretmen olarak atandı. Öğretmenlik görevini yirmi altı yıl boyunca icra etti. İlk eseri “Fakir Kemancı”, 1966 yılında öğretmen okulunda çıkarılan “Ak” isimli dergide yayınlandı. Eğitim hayatı boyunca edebiyata ve Türk dünyasına ilgisi olduğunu ifade eden Kallimci, çocukların Türk dünyasını öğrenmesi için yaptığı çalışmalardan da bahsetti. “Çocuklarımıza hem milletimizin dününü, geçmişini öğretmek hem de çevresinde yaşanan olayları hikâyeleştirmek, kitaplara geçirmek yolunda ürettim.” dedi.
“TÜRK DÜNYASI SEVDALISI, TÜRK MİLLİYETÇİSİ BİR ÖĞRETMENDİM”
Kaleme aldığı eserlerde Türk dünyası sevgisine değinen Kallimci, “Türk dünyası sevdalısı, Türk milliyetçisi bir öğretmendim ben. Aklımız hep Rusya’nın idaresinde birer özerk devlet, özerk topluluk olan kardeşlerimizdeydi. Kırgız, Kazak, Özbek, Tatar, Karaçay, Malkar’daki kardeşlerimiz ne yapıyor, bilmiyorduk. Sadece esir Türklerin varlığından haberdardık.” ifadelerini kullandı.
“TÜRK DÜNYASIYLA İLGİLİ BİR ÇALIŞMA YAPMAK, BENİM ÖDEVİMDİR”
"Türk dünyasıyla ilgili bir çalışma yapmak, benim ödevimdir.” açıklaması ile eserlerini bir görev bilinciyle kaleme aldığını vurgulayan Hasan Kallimci, literatürde yer alan eserlerden faydalanarak çocuklar için edebî ürünler üretmeye başladığını belirtti. Romanlaştırdığı ilk eserin Hakas Türklerinin “Altın Arığ” destanı olduğunu kaydetti.
“BEN O ACIYLA CEMİLOĞLU ADLI BİR TİYATRO ESERİ YAZDIM.”
Yazar, Kırım Tatarları hakkında bilgiye erişme sürecini ise şu ifadeleri kullanarak anlattı:
Kırım Türklerinin uğradığı mezalim vardı, sürgünler vardı. Diğer Türk topluluklarının da yaşadıkları acılar, ızdıraplar vardı. Cengiz Dağcı’nın bütün eserlerini okudum ve Kırım’ı tanıdım. Bunları okuyunca insanın bir Türk olarak içi sızlıyordu. Kardeşlerinin acısını kalbinde, gönlünde duyuyordu.
Ardından Kırım Tatarlarının millî lideri Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun 1976 yılında gelen açlık grevindeyken öldüğü haberi üzerine ele aldığı eserinden bahseden Kallimci, “Sonra Mustafa Cemiloğlu ortaya çıktı. Kırım Türklerinin sesi oldu. Hapishanelere girdi çıktı, eziyet gördü, kamplarda eziyet gördü. Sonra bir ölüm haberi geldi. Gerçek değilmiş ama o an Türkiye, Türk insanı çok üzüldü. Ben o acıyla Cemiloğlu adlı bir tiyatro eseri yazdım.” şeklinde konuştu.
Hasan Kallimci'nin “Cemiloğlu (Bademler Çiçek Açtı)” eseri, aynı yıl 1976 yılında 32. Türkçüler Bayramı münasebetiyle tertip edilen 1976 Tiyatro ve Hikâye Müsabakası'nda birincilik ödülü aldı.
Ayrıca Edigey Destanı’nı konu alan, çocuklar için romanlaştırdığı “Çizmeden Çıkan Çocuk” adlı eserinden de bahseden Kallimci, "edig" kelimesinin çizme anlamına geldiğini belirterek, yazdığı romanda destanın kahramanı olan Edigey’in bebeklik çağında düşmanları tarafından öldürülmemesi için çizmeye saklandığını belirtti.
Öte yandan Kallimci, Türk dünyasının büyük düşünce adamı İsmail Bey Gaspıralı'nın, bir arkadaşıyla Türkler aleyhinde yapılan propagandalara karşı olarak ve Osmanlı Devleti’nin verdiği mücadeleye destek olmak için, İstanbul’a ulaşmak üzere yola çıktıkları fakat yakalanarak Kırım’a dönmek zorunda kaldıkları temasıyla “İki Kafadar” adlı bir hikayesi bulunduğunu kaydetti.
100'ün üzerinde basılı esere sahip olan eğitimci, yazar Hasan Kallimci, Türk dünyası sevgisiyle dolu bir gönül ile Türk dünyası için eserler üretmeye devam edeceğini söyledi.
