Kırgızistan Haberleri - Son Dakika Kırgızistan Haber Güncel Gelişmeler

AB, Kırgızistan'a 2006'dan beri uyguladığı uçuş yasağını kaldırdı

Kırgızistan Cumhurbaşkanlığı Basın Servisi, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamayla Kırgızistan’ın Avrupa Birliği’ne (AB) uçuş yasağı uygulanan havacılık güvenliği kara listesinden çıkarıldığını duyurdu. AB HAVA SAHASI KIRGIZ UÇAKLARINA AÇILDI Açıklamada, AB’nin Kırgızistan’daki tüm havayolu şirketlerinin AB hava sahasında faaliyet göstermesini yasaklayan AB Havacılık Güvenliği Listesi'nden çıkarıldığı bildirildi. Kararın, 19 ve 21 Mayıs tarihlerinde toplanan AB Havacılık Güvenliği Komitesi tarafından alındığını ve yakın zamanda yürürlüğe girerek resmîleşeceği kaydedildi. Söz konusu gelişmenin, AB heyetinin mart ayında Kırgızistan’a gerçekleştirdiği ziyaretin, süreçle ilgili istişarelerin ve Kırgızistan’ın Brüksel nezdindeki başarılı girişimlerin ardından geldiği ifade edildi. Kırgızistan, uluslararası güvenlik standartlarına uymadığı gerekçesiyle 2006 yılında havacılık güvenliği kara listesine alınmış ve Kırgız hava yolu şirketlerinin AB hava sahasını kullanması yasaklanmıştı.

Kırgızistan, BMGK geçici üyeliğine seçildi

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin (BMGK) 2 yıllık 5 yeni geçici üyeliği için BM Genel Kurulunda kapalı oylama usulü seçim yapıldı. Kırgızistan’ın yanı sıra Zimbabve, Trinidad ve Tobago, Portekiz ve Avusturya da geçici üyeliğe seçildi. Almanya ve Filipinler ise yeterli oyu alamayarak seçimleri kaybetti. Asya-Pasifik grubunda tek sandalye için yarışan Kırgızistan 105, Filipinler 85 oy alarak, ilk turda 3'te 2 yeter sayısına ulaşamadığı için ikinci ve üçüncü tura gitti. Üçüncü turda Filipinler 49 oyda kalırken, Kırgızistan 142 oy ile BMGK üyeliğine seçildi. A Truly Historic Moment! ???????????????? Thank You for Your Trust!@KyrgyzMissionUN @UN @un_kyrgyzstan pic.twitter.com/BLUoCh1afh — MFA Kyrgyzstan ???????? (@MFA_Kyrgyzstan) June 3, 2026 Yeni seçilen üyeler, 2026 yılı sonunda görev süresi bitecek geçici üyeler Danimarka, Yunanistan, Pakistan, Panama ve Somali’nin yerini alacak. KONSEYDE 5 DAİMÎ ÜYE BULUNUYOR BMGK’da veto yetkisine sahip Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Rusya, Çin, Fransa ve Birleşik Krallık'tan oluşan 5 daimî üye bulunuyor. 2 yıllık dönemler için seçilen 10 geçici üyeden oluşan kurulun hâlihazırdaki diğer geçici üyeleri Bahreyn, Kolombiya, Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Litvanya ve Liberya. Her dönem bölgelere göre kontenjan verilen BMGK üyeliğine seçilmek için oyların en az 3’te 2’sinin alınması gerekiyor. BMGK üyeleri, sırasıyla konseye başkanlık ediyor.

Dünya Göçebe Oyunları için rekor katılım sinyali: 90’dan fazla ülke bekleniyor

Dünya Göçebe Oyunları organizasyonuna bu yıl 90’dan fazla ülkenin katılması bekleniyor. Şu ana kadar 60’tan fazla ülke katılımını doğrularken, yaklaşık 30 ülkeden daha resmi yanıt beklendiği açıklandı. OYUNLARA İLGİ BÜYÜYOR Kırgızistan Kültür, Enformasyon, Spor ve Gençlik Politikaları Bakanı Mirbek Mambetaliev, Dünya Göçebe Oyunları’na yönelik uluslararası ilginin her yıl daha da arttığını söyledi. Mambetaliev, iki yıl önce Astana’da düzenlenen oyunlara yaklaşık 86 ülkenin katıldığını hatırlatarak, organizasyonun küresel ölçekte daha fazla dikkat çekmeye başladığını belirtti. UNESCO desteği öne çıktı Kırgız Bakan, bu yılki oyunların UNESCO himayesi altına alınmasının önemli bir gelişme olduğunu ifade etti. Mirbek Mambetaliev, UNESCO desteğinin Dünya Göçebe Oyunları’nın artık uluslararası düzeyde tanınan bir organizasyon haline geldiğini gösterdiğini söyledi. Mambetaliev açıklamasında, “Bu bizim için tüm dünyaya Kırgızistan’ı tanıtmak ve göçebe medeniyetinin varlığını göstermek adına önemli bir fırsat” ifadelerini kullandı. OYUNLAR NE ZAMAN DÜZENLENECEK? 6. Dünya Göçebe Oyunları, Kırgızistan’ın ev sahipliğinde 31 Ağustos-6 Eylül 2026 tarihleri arasında gerçekleştirilecek.

Özbekistan 2026 yılının ilk çeyreğinde 4 milyondan fazla yabancı turist ağırladı

Özbekistan, 2026 yılının ilk dört ayında turizm sektöründe dikkat çekici bir büyüme kaydetti. Ülkeye ocak-nisan döneminde 4 milyondan fazla yabancı turist giriş yaptı. Özbekistan Ulusal İstatistik Komitesi tarafından açıklanan son verilere göre; Ocak-Nisan 2026 döneminde tam 4 milyon 48 bin 417 yabancı ülke vatandaşı turizm amacıyla Özbekistan'a seyahat etti. Veriler, geçen yılın aynı dönemine kıyasla 930 bin 800 kişilik (yüzde 29,9) muazzam bir artışa tekabül ediyor ve İpek Yolu'nun kalbi konumundaki ülkenin küresel çekim merkezine dönüştüğünü tescilliyor. TÜRKİSTAN COĞRAFYASI TURİZMİN LOKOMOTİFİ OLDU Ziyaretçi verilerinin detaylı dökümü incelendiğinde, Özbekistan'a yönelik turist akınının birincil itici gücünün komşu Türk cumhuriyetleri olduğu görülüyor. Turist sayısında ilk sırayı 1 milyon 141 bin 581 ziyaretçi ile Kırgızistan aldı. Onu 965 bin 488 kişiyle Tacikistan ve 935 bin 3 ziyaretçiyle Kazakistan takip etti. Bunun yanı sıra Rusya’dan 341 bin 842, Afganistan’dan ise 161 bin 537 turistin Özbekistan’a giriş yaptığı kaydedildi. ÇİN VE TÜRKİYE’DEN İLGİ ARTIYOR Özbekistan’a yönelik ilginin yalnızca bölge ülkeleriyle sınırlı kalmadığı görüldü. Verilere göre Çin’den 132 bin 240, Türkmenistan’dan 108 bin 433 ve Türkiye’den 57 bin 686 turist Özbekistan’ı ziyaret etti. Ayrıca Hindistan ve Güney Kore de en fazla turist gönderen ilk 10 ülke arasında yer aldı.

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Caparov’dan TDT Zirvesi’nde yapay zekâ çağrısı

Türk dünyasının teknolojik ve ekonomik entegrasyonu yolunda tarihi bir adım daha atıldı. Kazakistan’ın manevi başkenti Türkistan'da 15 Mayıs 2026 tarihinde düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Gayriresmî Zirvesi'nde konuşan Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, küresel rekabetin artık sadece kaynaklar üzerinden değil, teknolojik liderlik ve yapay zekâ alanında yaşandığını belirtti. TDT’nin bağımsız bir jeoekonomik ve teknolojik merkez olma potansiyeline sahip olduğunu vurgulayan Caparov, üye ülkeler arasında dijital iş birliğinin derinleştirilmesi çağrısında bulundu. “Yapay Zekâ ve Dijital Kalkınma” temasıyla gerçekleştirilen zirvede konuşan Sadır Caparov, Türk dünyasının bağımsız bir jeoekonomik ve teknolojik merkez olma potansiyeline sahip olduğunu vurguladı. “KÜRESEL REKABET ARTIK TEKNOLOJİ ÜZERİNDEN ŞEKİLLENİYOR” Cumhurbaşkanı Caparov, dünyanın derin bir dönüşüm sürecinden geçtiğini belirterek, teknolojik gelişmelerin ekonomi, eğitim, sağlık ve kamu yönetimi başta olmak üzere yaşamın her alanını etkilediğini söyledi. Caparov, günümüzde küresel rekabetin yalnızca doğal kaynaklar ve topraklar üzerinden değil, aynı zamanda teknolojik liderlik ve yapay zekâ alanındaki üstünlük üzerinden şekillendiğini ifade etti. KIRGIZİSTAN’DAN DİJİTAL DÖNÜŞÜM HAMLESİ Kırgızistan’ın dijitalleşme sürecinde önemli adımlar attığını belirten Caparov, 2026 yılında yürürlüğe giren Dijital Kod’un ülkenin dijital ortamı, veri yönetimi ve yapay zekâ uygulamaları için hukuki altyapı oluşturduğunu açıkladı. Ülkede kamu hizmetlerinin dijitalleşmesinde önemli başarılar elde edildiğini kaydeden Caparov, Tündük portalı üzerinden vatandaşların 195 kamu hizmetine çevrim içi erişebildiğini belirtti. Son beş yılda vatandaşlara sunulan elektronik hizmet sayısının 67 milyona ulaştığını aktaran Caparov, yalnızca son dört ayda bu sayının 12 milyonu aştığını söyledi. “MOBİL TELEFONLA DEVLET HİZMETİ ALMAK MÜMKÜN” Caparov, bugün Kırgızistan’da vatandaşların evlerinden çıkmadan cep telefonları aracılığıyla gayrimenkul ve araç kayıt işlemleri ile pasaport başvurularını gerçekleştirebildiğini belirtti. Tündük kullanıcılarının, ülkede 16 ila 55 yaş arasındaki nüfusun yüzde 80’ine ulaştığını vurgulayan Caparov, son beş yılda devlet kurumları arasındaki elektronik işlem hacminin 5 milyarı, devlet ile özel sektör arasındaki dijital işlem hacminin ise 1,7 milyarı geçtiğini açıkladı. YAPAY ZEKÂ İÇİN ULUSAL KONSEY KURULDU Bişkek’te Yapay Zekâ Geliştirme Ulusal Konseyinin kurulduğunu açıklayan Caparov, eğitim kurumlarında modern teknoloji programlarının yaygınlaştırıldığını ve ülkenin yapay zekâ altyapısının güçlendirildiğini belirtti. KRİPTO PARA VE DİJİTAL FİNANS VURGUSU Kırgızistan lideri konuşmasında dijital finans teknolojileri ve sanal varlık piyasasına da değindi. Kırgızistan’ın yeni finansal araçları hayata geçirmek, kripto sektörünü geliştirmek ve bu alandaki yasal altyapıyı oluşturmak için çalışmalar yürüttüğünü ifade etti. DİJİTAL LOJİSTİK DÖNEMİ Kırgızistan’ın Avrasya’nın merkezinde stratejik bir konumda bulunduğunu belirten Caparov, ulaştırma koridorlarının dijital platformlarla entegre edilmesinin Türk devletlerini küresel lojistik sisteminde daha güçlü bir aktöre dönüştürebileceğini söyledi. Bu kapsamda, Bişkek’te düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı Ulaştırma Bakanları Toplantısı'nda uluslararası yük taşımacılığında elektronik belge sisteminin uygulanmasına yönelik memorandum imzalandığını hatırlattı. ORTAK DİJİTAL GÜVENLİK SİSTEMİ ÖNERİSİ Caparov ayrıca Türkiye ile birlikte suçla mücadele amacıyla Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde özel bir konsey kurulmasını önerdiklerini açıkladı. Konuşmasının sonunda Caparov, eylül ayında Dünya Göçebe Oyunları’nın Kırgızistan’da düzenleneceğini hatırlatarak zirveye katılan liderleri ve heyetleri organizasyona davet etti.

Kırgızistan ve Özbekistan liderleri Türkistan’da ikili ilişkilerin geleceğini belirledi

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, 15 Mayıs’ta Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev ile görüştü. Kazakistan’ın Türkistan şehrinde düzenlenecek olan TDT Gayriresmî Zirvesi kapsamında ülkede bulunan liderler, ikili ilişkilerin geleceğini belirleyen bir görüşme gerçekleştirdi. TİCARET VE SANAYİ DE TAM UZLAŞI Görüşmede, karşılıklı ticaret hacminin hızla arttığı ifade edilirken; sanayi, tarım, su yönetimi ve diğer öncelikli alanlardaki iş birliği projelerinin başarıyla sürdürüldüğü vurgulandı. Ayrıca, kültürel ve insani bağları güçlendirecek ortak girişimlerin teşvik edilmesi kararlaştırıldı. DEMİR YOLU HATTI İÇİN SOMUT ADIMLARIN ÖNEMİ VURGULANDI Görüşmenin en stratejik maddesi ise Çin-Kırgızistan-Özbekistan demir yolu hattı oldu. Liderler, inşa sürecini hızlandırmak için somut adımlar atılmasının önemini vurguladı. Enerji nakil hatları ve ulaşım koridorları konusundaki bölgesel projelerin, bölge refahı için önemli olduğu belirtildi. Ayrıca liderler, mevcut bölgesel konular hakkında görüş alışverişinde bulundu. Görüşme, "iyi komşuluk ve stratejik ortaklık" vizyonunun bir kez daha teyit edilmesiyle sona erdi.

Kırgızistan'da Japon ve Kırgız arkeologların iş birliğiyle tarih gün yüzüne çıkıyor

Kırgızistan’ın Çuy bölgesinde, Orta Çağ kenti olarak bilinen Ak-Beşim (Suyab) çevresinde yürütülen kazı çalışmaları sonucunda, 7. ve 8. yüzyıllara ait olduğu tespit edilen Budist tapınağı keşfedildi. Kırgızistan Kültür, Enformasyon, Spor ve Gençlik Politikası Bakanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre; Çuy bölgesinde Kırgız Türkü ve Japon arkeologların iş birliğiyle yürütülen kazılarda 7. ve 8. yüzyıla ait bir Budist tapınak kompleksi olduğu düşünülen kalıntılar tespit edildi. Bakanlığın yayımladığı verilere göre mayıs ayının başından itibaren Şahristan-2 bölgesinde arkeolojik kazılar titizlikle yürütüldü. Kazı sırasında bilim insanları; yanmış tuğladan yapılmış bir merdiven, rampalar ve bir platform keşfetti. Keşfedilen mimari unsurlar, Tang dönemi tapınak yapılarının karakteristik özellikleri olarak kabul ediliyor. Bu keşif, 1940’ların sonlarında bölgede bir Budist tapınak kompleksi olduğunu öne süren ünlü arkeolog Alexei Bernshtein’ın hipotezini doğrulamış oluyor. KAZILAR 2012'DEN BERİ YÜRÜTÜLÜYOR Büyük İpek Yolu’nun önemli merkezlerinden biri olan antik Ak-Beşim (Suyab) kentinde Budist kültürünün yayılmasına ilişkin yeni bilimsel veriler 2025-2026 yıllarında yapılan çalışmalar sonucunda elde edildi. Keşif ekibi 2012 yılından itibaren faaliyet gösterirken ekibin Kırgızistan tarafındaki lideri Ulusal Bilimler Akademisi’nden Profesör Bakyt Amanbaeva, Japonya tarafındaki lideri ise Teikyo Üniversitesi’nden Profesör Kazuya Yamauchi tarafından yürütüldü. ANTİK KENT DE AÇIK HAVA MÜZESİ PLANLANIYOR Araştırmaların yapıldığı arazinin “tarihî ve kültürel arazi” kategorisine alınması için çalışmaların devam ettiği yetkili makamlarca bildirildi. Gelecekte bir açık hava müzesine dönüştürülmesi planlanan bölge, 2014 yılından bugüne kadar Ak-Beşim (Suyab) yerleşimi, "İpek Yolu: “Chang'an–Tian Shan Koridoru Yollar Ağı” adıyla ulusötesi bir adaylık kapsamında yer alıyor. Günümüzdeki ismi Ak-Beşim (Suyab) olan kent, 6. ve 11. yüzyıllar arasında Tarihî İpek Yolu üzerinde bulunurken Batı Türk Kağanlığı'na da başkentlik yaptı.

Kırgızistan’da yer yerinden oynuyor: Eski istihbarat başkanına darbe suçlaması!

Kırgızistan siyaseti, eski istihbarat şefi Kamçıbek Taşiyev’e yönelik ağır suçlamalarla sarsılıyor. Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’un 2020 yılında iktidara gelmesindeki en önemli isimlerden biri olan Taşiyev, "iktidarı ele geçirme girişimi" iddiasıyla yargı önüne çıkıyor. GECE YARISI SORGUSU VE AĞIR SUÇLAMALAR Taşiyev’in avukatı İkromiddin Aitkulov, 57 yaşındaki müvekkilinin 29 Nisan’da biri gece yarısı olmak üzere iki kez sorgulandığını ve hakkındaki suçlamaların resmileştiğini duyurdu. İçişleri Bakanlığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında Taşiyev’e yurt dışına çıkış yasağı getirilirken, eski şef sosyal medya üzerinden masum olduğunu savunarak destekçilerine "sağduyu" çağrısında bulundu. CAPAROV’DAN "HUKUK ÖNÜNDE EŞİTLİK" VURGUSU Uzun yıllardır Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’un en yakın siyasi müttefiki olarak tanınan Taşiyev’in şubat ayındaki ani görevden alınması, ülkede büyük yankı uyandırmıştı. Konuyla ilgili açıklama yapan Cumhurbaşkanı Caparov, "Hukuk önünde herkes eşittir" diyerek, kararı yargının vereceğini belirtti. Caparov, bu adımın hük'umet içinde bölünmeyi önlemek için gerekli olduğunu ifade etti. TAŞİYEV AİLESİNE "MİLYON DOLARLIK" YOLSUZLUK İNCELEMESİ Suçlamalar sadece siyasi hamlelerle sınırlı değil. Vergi makamları, Taşiyev’in ailesini devlete ait petrol şirketi "Kyrgyzneftegaz" üzerinden akaryakıt satışlarında yolsuzluk yapmakla suçluyor. Taşiyev’in kardeşi Şayırbek Taşiyev ve akrabası Baygazy Matisakov, yaklaşık 46 milyon dolarlık (4,1 milyar Som) zarara yol açan bir yakıt şemasına karıştıkları iddiasıyla gözaltına alındı. SEÇİM ÖNCESİ KIRGIZİSTAN’DA TANSİYON YÜKSEK 2027’de yapılması planlanan seçimler öncesinde Kırgızistan’da siyasi hareketlilik artmış durumda. Şubat ayında erken seçim çağrısı yapan bir grubun gözaltına alınmasının hemen ardından Taşiyev’in görevden alınması, ülkedeki güç dengelerinin yeniden şekillendiği şeklinde yorumlanıyor.

TDT ülkeleri Astana’da çevre ve iklim değişikliğiyle mücadele konusunu ele aldı

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) çevre ve ekolojiden sorumlu bakan ve bakan yardımcılarının ikinci toplantısı, 23 Nisan 2026 tarihinde Astana’da düzenlenen Bölgesel Ekoloji Zirvesi kapsamında gerçekleştirildi. Astana'da Kazakistan Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakanı Yerlan Nısanbayev'in ev sahipliğinde yapılan toplantıya; Kırgızistan Doğal Kaynaklar, Ekoloji ve Teknik Denetim Bakanı Akıl Toktobayev, Türkiye Cumhuriyeti Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı ve Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Hasan Süver, Azerbaycan Cumhuriyeti Ekoloji ve Doğal Kaynaklar Bakan Yardımcısı Rauf Hacıyev, Özbekistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Danışmanı ve Ulusal Ekoloji ve İklim Değişikliği Komitesi Başkanı Aziz Abduhakimov, TDT Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev, Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (EİT) Genel Sekreteri Asad Majeed Khan katıldı. “TÜRKİYE, DENEYİM VE BİRİKİMİNİ PAYLAŞMAYA HAZIR” Toplantıda konuşan Suver, çevre, iklim ve sürdürülebilir kalkınma başlıklarının günümüzün öncelikli küresel gündem maddeleri arasında yer aldığını belirterek, iklim değişikliği, çölleşme ve biyolojik çeşitlilik kaybının çok boyutlu krizler olarak derinleştiğine dikkat çekti. Türkiye'nin uluslararası alanda bilgi paylaşımı ve kapasite geliştirme faaliyetlerinde aktif rol üstlendiğini kaydeden Suver, TDT bünyesinde Türkiye’nin deneyim ve birikimini sunmaya hazır olduğunu ifade etti. Bu sorunların yalnızca çevresel değil, aynı zamanda ekonomik ve sosyal boyutlarının bulunduğunu vurgulayan Suver, Türkiye'nin Akdeniz havzasında yer alması nedeniyle çölleşme, kuraklık ve arazi tahribatı gibi etkileri yoğun şekilde hissettiğini söyledi. TÜRKİSTAN’DAKİ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ MASAYA YATIRILDI Ömüraliyev ise, iklim krizinin eşitsizlikleri derinleştiren bir çarpan etkisi yarattığını ve tüm sektörlerde kaydedilen ilerlemeyi tehdit ettiğini vurguladı. Bölgenin karşı karşıya olduğu başlıca çevresel sorunlara dikkat çeken Ömüraliyev, Aral Gölü felaketi, Hazar Denizi’ndeki su seviyesinin düşmesi, buzulların hızla erimesi ve arazi bozulması gibi kritik konulara işaret etti. Ömüraliyev, 6 Kasım 2024 tarihinde Bişkek’te düzenlenen TDT 11. Zirvesi’nde kabul edilen “Türk Yeşil Vizyonu”na atıfta bulunarak, çevre alanında acil, ortak adımlar atılması çağrısında bulundu. Toplantıda, ortak tehditlere karşı işbirliğini yansıtan bir sonuç bildirisi imzalandı. Bir sonraki toplantının 2027 yılında Kırgızistan'da gerçekleştirilmesi kararlaştırıldı.

#Kırgızistan