Kırgızistan Haberleri - Son Dakika Kırgızistan Haber Güncel Gelişmeler

Rusya, cezaevlerindeki Kırgız Türkü mahkûmları Ukrayna savaşına çekmeye çalışıyor

Kırgızistan Parlamentosunda, Rusya’daki cezaevlerinde bulunan Kırgızistan vatandaşlarının Ukrayna’ya karşı yürütülen savaşta yer almaları için ikna edilmeye ve savaşa katılmaya yönlendirilmeye devam edildiği belirtildi. Milletvekili Altınbek Kılıçbayev, Rusya’da tutuklu bulunan Kırgız vatandaşlarının ülkelerine daha hızlı geri gönderilmesi için girişimde bulunulmasını istedi. Kırgızistan Parlamentosunun Yargı ve Hukuk İşleri, Hukuk Düzeni ve Suçla Mücadele Komitesinin 20 Ekim’deki toplantısında konuşan Kılıçbayev, Rusya’daki cezaevlerinde bulunan Kırgızistan vatandaşlarının ailelerinden kendisine başvurular geldiğini söyledi. Milletvekili, bazı ailelerin çocuklarının durumuyla ilgili yetkililere defalarca başvurmak zorunda kaldığını belirtti. Kılıçbayev, Rusya’daki cezaevlerinde bulunan mahkûmların Ukrayna’da savaşmaları için baskı gördüğüne ilişkin ailelerin endişelerini gündeme taşıdı. Milletvekili, Kırgızistan Başsavcılığı temsilcisinden, Rusya’da tutuklu bulunan vatandaşların ülkelerine dönüş süreçlerinin hızlandırılması için gerekli adımların değerlendirilmesini istedi. Kılıçbayev, “Geçen yıldan bu yana çocukları Rusya’daki cezaevlerinde bulunan ebeveynler bana başvuruyor. Bazıları tekrar tekrar başvurmak zorunda kalıyor. Rusya savcılığına müracaat ettiler ancak 11 aya kadar yanıt alamadılar.” dedi. Rusya’nın Vorkuta kentindeki bir cezaevinde bulunan bir Kırgız vatandaşının ailesinin de kendisine ulaştığını aktaran Kılıçbayev, ailenin verdiği bilgilere göre mahkûmun neredeyse her gün savaşa katılması için ikna edilmeye çalışıldığını ifade etti. Milletvekili, Rusya savcılığıyla mahkûmların ceza sürelerinin azaltılması konusunda görüşmeler yürütülüyorsa, ülkelerine iade süreçlerinin de hızlandırılması gerektiğini vurguladı. KIRGIZİSTAN BAŞSAVCILIĞI: ÜLKEYE DÖNÜŞ SÜRECİ ZAMAN ALIYOR Kırgızistan Başsavcı Yardımcısı Umutkan Konkubayeva, Rusya’da tutuklu bulunan Kırgızistan vatandaşlarının kendi rızalarıyla ülkelerine iade edilmeyi kabul etmeleri hâlinde geri gönderildiklerini söyledi. Ancak sürecin çeşitli idari ve lojistik nedenlerle zaman aldığını belirtti. Konkubayeva’nın açıklamasına göre, mahkûmların uçakla ülkeye getirilmesi bir ile iki ay sürebiliyor. Bu süreçte hem vatandaşların hem de Ceza İnfaz Kurumu görevlilerinin uçak biletlerinin alınması gerekiyor. Mahkûmların Kazakistan üzerinden demir yoluyla nakledilmesi durumunda ise süreç, hükümlülerin refakat altında taşınmasını gerektiriyor. Konkubayeva, Kırgızistan’daki kolluk kuvvetlerinin bu nakil sürecinin ne kadar süreceği konusunda doğrudan etkili olamadığını kaydetti. Konkubayeva, hâlihazırda yurt dışında cezaevlerinde bulunan Kırgızistan vatandaşlarının sayısının bin 300’ü aştığını, bunların yüzde 80’inden fazlasının Rusya’daki cezaevlerinde tutulduğunu bildirdi. RUS ORDUSUNDA YAKLAŞIK BİN 500 KIRGIZİSTAN VATANDAŞI BULUNUYOR Ukrayna’nın devlet projesi “Yaşamak İstiyorum", nisan ayında yayımladığı verilerde, 2026 yılı itibarıyla Türkistan ülkelerinden yaklaşık 13 bin kişinin Rusya Savunma Bakanlığı ile sözleşme imzalayarak Rus ordusunda savaştığını veya savaşmaya devam ettiğini bildirmişti. Proje, verilerin kişisel bilgiler üzerinden tespit edildiğini açıklamıştı. Söz konusu kişiler arasında yaklaşık bin 500 Kırgızistan vatandaşının bulunduğu belirtilmişti. Bu veriler, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşta yabancı ülke vatandaşlarının askerî birliklere katılımına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirmişti. Kırgızistan Dışişleri Bakanlığı ise daha önce yaptığı açıklamalarda, vatandaşlarının savaşa kendi istekleriyle katıldığını söylemiş ve başka bir devletin topraklarında yürütülen savaşa katılmanın cezai sorumluluk doğurabileceği konusunda uyarılarda bulunmuştu. Kırgızistan Dışişleri Bakanı Ceenbek Kulubayev, 13 Ekim’de yaptığı açıklamada, Rusya’da Ukrayna’ya karşı savaşa katılmaya yönlendirilen göçmenlerin, zamanında yardım talep etmeleri hâlinde ülkelerine geri getirilebileceğini söylemişti.

TDT Gençlik ve Spor Bakanları, Türk dünyası gençliği için Bişkek’te buluştu

Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Gençlik ve Spor Bakanları 10. Toplantısı, Kırgızistan Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikası Bakanı Mirbek Mambetaliyev’in ev sahipliğinde Bişkek’te gerçekleştirildi. Toplantıda, Türk dünyası gençleri arasındaki bağların güçlendirilmesi, ortak projelerin geliştirilmesi, spor alanındaki iş birliğinin artırılması ve gençlik politikalarında tecrübe paylaşımı ele alındı. Toplantıda Azerbaycan, Kazakistan, Özbekistan ve Kırgızistan’dan ilgili yetkililer ile TDT Genel Sekreter Yardımcısı Nuri Guliyev yer aldı. “BİRLİKTE ÇALIŞMA İRADEMİZİN EN GÜZEL GÖSTERGESİ” Toplantıda konuşan Türkiye Cumhuriyeti Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak, Türk dünyasının geleceğinde gençliğin belirleyici rolüne dikkat çekerek, “On yıl önce başlayan bakanlar toplantılarımızın bugün ulaştığı nokta, birlikte çalışma irademizin en güzel göstergesidir. Güçlü bir Türk dünyasının teminatı, birbirini tanıyan, birlikte üreten ve ortak değerlerine sahip çıkan gençlerimizdir.” dedi. Ev sahibi Kırgızistan’a, TDT Sekretaryasına ve organizasyonda emeği geçenlere teşekkür eden Bak, “Birliğimiz, beraberliğimiz ve kardeşliğimiz daim olsun.” ifadelerini kullandı. TÜRKİYE’DEN GENÇLİK KAMPLARINDA TECRÜBE PAYLAŞIMI TEKLİFİ Türkiye’nin gençlik kampları alanında önemli bir tecrübeye sahip olduğunu belirten Bak, bu birikimi diğer Türk devletleriyle paylaşmak istediklerini söyledi. “Türk dünyasının genç nüfusu ve sahip olduğu büyük potansiyelin bizlere sunduğu önemli imkânları gençlerimiz için yeni fırsatlara dönüştürmek, hepimizin sorumluluğudur.” diyen Bak, son dönemde üzerinde durulan Gençlik Platformunun 3. Genel Kuruluna Ankara’da ev sahipliği yapmaya hazır olduklarını bildirdi. TÜRK DÜNYASININ GENÇ SPORCULARI 2027’DE TÜRKİYE’DE BULUŞACAK Bakan Bak, 4. Türk Dünyası Üniversite Spor Oyunları'nın Temmuz 2027’de Bayburt ve Erzurum’un ev sahipliğinde düzenlenmesi için hazırlıkların sürdüğünü açıkladı. Organizasyonun genç sporcular arasındaki dostluk ve dayanışmayı güçlendireceğine inandığını belirtti. Azerbaycan’ın girişimiyle başlatılan “Herkes İçin Yüzme Projesi”ne Türkiye’nin de katkı sunduğunu kaydeden Bak, “Ülkemizde yürüttüğümüz ‘Yüzme Bilmeyen Kalmasın Projesi’nin bir devamı mahiyetinde gördüğümüz ‘Herkes İçin Yüzme Projesi’ne Türkiye olarak üç yıldır aktif katılım sağlıyoruz. Federasyonlarımız arasındaki iş birliğinin kalıcı yapılara dönüşmesi bizleri memnun ediyor.” ifadelerini kullandı. Bak ayrıca, Türkiye’nin girişimleriyle başlatılan Türk Devletleri Bisiklet Birliğinin kurulmasına yönelik çalışmaların, üye ülkelerin ilgili bakanlıkları ve bisiklet federasyonlarınca desteklenmesinden memnuniyet duyduklarını söyledi. Kırgızistan’ın ev sahipliğinde bu yıl düzenlenen 6. Dünya Göçebe Oyunları'nın, geleneksel sporların yaşatılması ve kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılması bakımından önemini vurgulayan Bak, 2028’de 7. Dünya Göçebe Oyunlarına ev sahipliği yapmak için aday olan Tataristan’ın başkenti Kazan’ı desteklediklerini bildirdi. BİR SONRAKİ BAKANLAR TOPLANTISI TÜRKİYE’DE Gelecek yıl TDT 11. Gençlik ve Spordan Sorumlu Bakanlar Toplantısı’na Türkiye’nin ev sahipliği yapacağını belirten Bak, bakanları ve genç sporcuları Türkiye’de ağırlamaktan mutluluk duyacaklarını söyledi. Türkiye’nin 29-30 Ekim’de Ankara’da düzenlenecek TDT 13. Zirvesi’nde dönem başkanlığını devralmaya hazırlandığını hatırlatan Bak, bu sorumluluğu Türk dünyasındaki dayanışmayı güçlendirmek için önemli bir fırsat olarak gördüklerini kaydetti. Dönem başkanlığı süresince gençlik ve spor çalışmalarına öncelik vermeyi sürdüreceklerini vurguladı. KKTC’NİN GENÇLİK VE SPOR FAALİYETLERİNE ETKİN KATILIMI VURGULANDI Kıbrıs Türkleriyle dayanışmanın sürdüğünü vurgulayan Bak, gözlemci üye Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin (KKTC) TDT’nin gençlik ve spor faaliyetlerinde etkin biçimde yer almasını arzu ettiklerini belirtti.

TBMM Başkanı Kurtulmuş’tan Türk dünyasına birlik çağrısı: "Özbekistan ve Türkmenistan’ı TÜRKPA’da görmek istiyoruz"

Türk Devletleri Parlamenter Asamblesinin (TÜRKPA) 15. Genel Kurulu, Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te başladı. Kırgızistan Parlamentosunun (Jogorku Keneş) ev sahipliğinde Irıs Ordo Kongre Merkezi’nde gerçekleştirilen toplantılara Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş da katıldı. “Yapay Zekâ ve Teknolojik İlerleme Çağında Türk Dünyasında Parlamenter İş Birliği” temalı Genel Kurul öncesinde TÜRKPA Asamble Konseyi toplandı. Dönem Başkanı Kazakistan Kurultay Başkanı Aybek Dadebay’ın başkanlığındaki toplantıda, Kırgızistan Parlamentosu Başkanı Marlen Mamataliev, Azerbaycan Millî Meclisi Başkanı Sahiba Gafarova, Özbekistan Âli Meclisi Senato Başkanı Tanzila Narbayeva ve TÜRKPA Genel Sekreteri Ramil Hasan yer aldı. “DAYANIŞMAMIZI SOMUT ADIMLARLA PEKİŞTİRMEK ORTAK BİR SORUMLULUK” Konsey toplantısında konuşan Kurtulmuş, küresel dengelerin yeniden şekillendiği, çok merkezli ve çok kutuplu yeni bir dönemin başladığı değerlendirmesinde bulundu. Türkistan’dan Avrupa’ya uzanan Türk dünyasının yeni dünya sisteminde alternatif bir cazibe merkezi olmaya aday olduğunu belirten Kurtulmuş, “Böylesi bir dönemde ülkelerimizin geleceğe güvenle bakabilmesi, aramızdaki bağların ne ölçüde güçlendirildiğiyle yakından ilgilidir. İşbirliğimizi derinleştirmek ve dayanışmamızı somut adımlarla pekiştirmek hepimiz için ortak bir sorumluluk alanıdır.” dedi. Bölgedeki kriz ve çatışmaların birlikte hareket etmenin önemini artırdığını vurgulayan Kurtulmuş, “Sahip olduğumuz tarihi birikim, insani bağlar ve potansiyelimiz geleceği birlikte şekillendirmek için hepimize fevkalade kıymetli imkanlar sunmaktadır. Türk dünyasının medeniyet iddiasını yeni başarılarla ileriye taşımak, bu büyük ailenin tüm mensuplarının katkısıyla mümkün olabilir.” ifadelerini kullandı. ÖZBEKİSTAN VE TÜRKMENİSTAN’A TÜRKPA ÇAĞRISI Türk dünyasının bilim, edebiyat ve düşünce alanındaki ortak mirasına dikkat çeken Kurtulmuş; Uluğ Bey, Fergani, Ali Kuşçu, Yunus Emre, Fuzuli, Yusuf Has Hacib, Farabi ve İbni Sina gibi isimleri hatırlattı. Birlik anlayışının bütün Türk dünyasını kapsaması gerektiğini belirten Kurtulmuş, “Birliğimizin ufku, Türk dünyasının tamamını kapsayacak kadar geniş, hep birlikte ilerleme irademiz ise her bir mensubumuzu bu anlamlı yürüyüşe dahil edecek kadar güçlü olmalıdır. Bu meyanda, Özbekistan ve Türkmenistan'ın en kısa zamanda TÜRKPA çatısı altında yerlerini almalarını temenni ediyorum. İki kardeş ülkenin katılımı, parlamenter iş birliğimizi zenginleştirecektir.” diye konuştu. Kurtulmuş, gözlemci üyeler Macaristan ve Türk dünyasının ayrılmaz parçası olarak nitelendirdiği Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin (KKTC) çalışmalara etkin katılımını da önemsediklerini ve desteklediklerini kaydetti. “BİRLİK, BERABERLİK VE DAYANIŞMAMIZI EN ÜST SEVİYEYE ÇIKARMALIYIZ” TÜRKPA’nın Türk dünyası parlamentolarını buluşturan önemli bir kurum olduğunu vurgulayan Kurtulmuş, mevcut kazanımların korunması ve yeni çalışma alanlarının oluşturulması gerektiğini söyledi. Kurtulmuş, “Bu potansiyeli hayata geçirmek için her şeyden önce birlik, beraberlik ve dayanışmamızı en üst seviyeye çıkarmalıyız. Bununla birlikte, kurumsal kapasitemizi geliştirmek, faaliyetlerimizin kapsamını genişletmek ve parlamentolarımız arasındaki bağları daha da güçlendirmek önemlidir.” değerlendirmesinde bulundu. Alınan kararların somut sonuçlara dönüşmesi için sekretaryanın ve kurumsal yapının güçlendirilmesi gerektiğini belirten Kurtulmuş, “Kuruluşundan bu yana önemli mesafeler kateden TÜRKPA'nın biriktirdiği tecrübeyi kalıcı bir yetkinliğe dönüştürmek, hepimizin ortak sorumluluğudur.” dedi. ANKARA’DA “DİLDE, FİKİRDE, İŞTE BİRLİK” VURGUSUYLA ZİRVE Türkiye’nin 29-30 Ekim 2026 tarihlerinde Ankara’da “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” temasıyla Türk Devletleri Teşkilatının (TDT) 13. Zirvesi’ne ev sahipliği yapacağını hatırlatan Kurtulmuş, bu ifadenin yalnızca bir slogan değil, benimsenmesi gereken ortak bir hedef olduğunu vurguladı. Kurtulmuş ayrıca, 12 Kasım 2026’da TBMM’de “Türk İş Birliği Vizyonu ve Gençlerin Rolü” başlıklı sempozyum düzenleneceğini belirterek Türk dünyası parlamentolarından genç milletvekillerini etkinliğe davet etti. “DAYANIŞMAYI BARIŞA HİZMET EDEN ORTAK BİR İRADEYLE İLERİYE TAŞIYACAĞIZ” Türk dünyasında huzur, istikrar ve refahın güçlenmesi için çalışmayı sürdüreceklerini belirten Kurtulmuş, “TÜRKPA bünyesinde geliştirdiğimiz dayanışmayı, bölgemizde ve dünyada barışa hizmet eden ortak bir iradeyle ileriye taşıyacağız. TBMM olarak, TÜRKPA'nın gelişmesine ve parlamentolarımız arasındaki dayanışmanın güçlendirilmesine katkıda bulunmayı kararlılıkla sürdüreceğiz.” ifadelerini kullandı. DÖNEM BAŞKANLIĞI KIRGIZİSTAN’A GEÇTİ Kurtulmuş, TÜRKPA Dönem Başkanlığını devralan Kırgızistan Parlamentosu Başkanı Mamataliev’i tebrik ederken, görevi devreden Kazakistan Kurultay Başkanı Dadebay’a çalışmaları için teşekkür etti.

TÜRKPA’nın 15. Genel Kurulu Bişkek’te toplanıyor: Türk devletlerinin parlamento başkanları bir araya geliyor

Türk Devletleri Parlamenter Asamblesi (TÜRKPA) 15. Genel Kurulu, 19-20 Ekim tarihlerinde Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te gerçekleştirilecek. Türk devletleri arasındaki parlamentolar arası iş birliğinin geliştirilmesinin hedeflendiği toplantılara, üye ülkelerin parlamento başkanları ve milletvekillerinin yanı sıra gözlemci ülkelerin temsilcileri de katılacak. Kırgızistan'ın ev sahipliğinde düzenlenecek program kapsamında Türkiye, Kazakistan ve Azerbaycan parlamento başkanlarının başkanlık edeceği heyetler Bişkek’te bir araya gelecek. Toplantılarda Türk devletleri arasındaki parlamenter ilişkilerin güçlendirilmesi ve ortak çalışmaların geliştirilmesi ele alınacak. KURTULMUŞ, TÜRKPA GENEL KURULU’NA KATILACAK Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş, beraberindeki parlamento heyetiyle TÜRKPA 15. Genel Kurulu’na katılmak üzere 19-20 Ekim tarihlerinde Kırgızistan’a resmî ziyarette bulunacak. TBMM Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, 20 Ekim Salı günü Irıs Ordo Kongre Merkezi’nde düzenlenecek Genel Kurul, aile fotoğrafının çekilmesiyle başlayacak. Kurtulmuş, Genel Kurul’a hitap ederek Türkiye’nin parlamentolar arası iş birliğine ilişkin değerlendirmelerini paylaşacak. Genel Kurul’un ardından Kurtulmuş’un, Kırgızistan, Azerbaycan ve Kazakistan meclis başkanları ile TÜRKPA Genel Sekreteri Büyükelçi Ramil Hasan'ın katılımıyla düzenlenecek ortak basın toplantısına iştirak etmesi planlanıyor. TÜRKPA ASAMBLE KONSEYİ TOPLANTISI DA YAPILACAK TÜRKPA 15. Genel Kurulu kapsamında Asamble Konseyi Toplantısı da gerçekleştirilecek. Kurtulmuş’un katılacağı toplantıda, üye ülkelerin parlamentoları arasındaki iş birliğinin geliştirilmesine yönelik konuların ele alınması bekleniyor. Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’un da TÜRKPA üyesi ülkelerin parlamento başkanlarını kabul etmesi öngörülüyor. Kurtulmuş, program çerçevesinde mevkidaşlarıyla ikili görüşmeler de gerçekleştirecek. KADIN VE GENÇ PARLAMENTERLER FORUMLARI DÜZENLENECEK TÜRKPA kapsamındaki etkinlikler, 19 Ekim’de Kadın Parlamenterler Forumu ve Genç Parlamenterler Forumu ile başlayacak. Söz konusu forumlarda kadınların ve gençlerin parlamenter çalışmalardaki rolünün yanı sıra Türk devletleri arasındaki parlamenter diyaloğun geliştirilmesine yönelik konuların ele alınması bekleniyor. 20 Ekim’de ise TÜRKPA Asamble Konseyi Toplantısı ve 15. Genel Kurul oturumu gerçekleştirilecek. TÜRK DEVLETLERİ ARASINDA PARLAMENTER İŞ BİRLİĞİ Bişkek’te düzenlenecek toplantı, Türk devletleri arasındaki siyasi diyaloğun ve parlamentolar arası ilişkilerin geliştirilmesi açısından önem taşıyor. Üye ülkelerin parlamento başkanlarını, milletvekillerini ve gözlemci ülke temsilcilerini bir araya getirecek Genel Kurul’un, ortak meselelerin parlamenter düzeyde değerlendirilmesine ve iş birliği imkânlarının geliştirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.

Türk dünyasının arkeolojik mirası için akademisyenler Bişkek'te bir araya geldi

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesinin (KTMÜ) ev sahipliğinde, Bişkek’te düzenlenen Türk Dünyası Kazı, Araştırma ve Arkeometri Sempozyumu’nda 8 farklı ülkeden akademisyen ve araştırmacı bir araya geldi. TÜRK DÜNYASININ KÜLTÜREL VARLIKLARINI KORUMA VURGUSU YAPILDI Sempozyum; Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kırgızistan Cumhuriyeti Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikaları Bakanlığı ile Türk Arkeoloji ve Kültürel Miras Enstitüsünün iş birliğiyle 15 ve 16 Ekim 2026 tarihlerinde tertip edildi. Araştırmacılar; kazı çalışmaları, kültürel varlıkların korunması ve arkeolojide kullanılan yenilikçi teknolojileri sempozyum kapsamında ele alarak 16 oturumda, toplamda 83 bildiri sundu. "TÜRK DÜNYASININ BİRLİĞİ, ORTAK GELECEĞİN SORUMLULUĞUDUR" TRT Avaz’ın 16 Ekim tarihli haberine göre, sempozyumun açılışında konuşan KTMÜ Rektörü Prof. Dr. Alpaslan Ceylan, Türk dünyasının farklı coğrafyalarındaki arkeolojik çalışmaları bir araya getirmeyi, araştırmacıların bilgi ve deneyimlerini paylaşması ve ortak konuların tartışılmasını hedeflediklerini dile getirerek bu sempozyumla bir ilkin gerçekleştirildiğini ifade etti. Bununla birlikte Üniversitenin resmî internet sayfasında yayımlanan açıklamaya göre Prof. Dr. Ceylan, “Türk dünyasının birliği ortak geçmişin hatırası değil, ortak geleceğin sorumluluğudur. İşte bizler, bugün burada bu birleşmenin, bir millet olmanın ve ortak bilimsel hedeflere yürümenin hazzını, gururunu yaşıyoruz. ” dedi. “BİRBİRİMİZDEN HABERDAR OLMAMIZ, ORTAK ÇALIŞMALARA ZEMİN HAZIRLAYACAK” Türk dünyası arkeolojisinde bilgi paylaşımının öneminin altını çizen Türk Arkeoloji ve Kültürel Miras Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Şaban Doğan ise çalışmaların artık tek bir çatı altında koordineli yürütülmesi gerektiğine işaret ederek şu değerlendirmelerde bulundu: Türk dünyası arkeolojisi, şimdiye kadar bağımsız hareket eden parçalar hâlindeydi. Türk dünyasındaki her devlet, kendi içerisinde kazı sonuçlarını değerlendiriyordu ancak bu sonuçları birbirimizle paylaşmıyorduk. Böylesi önemli bir toplantı, bu paylaşımın ilk adımı oldu. Birbirimizden haberdar olmamız, bir sonraki adımda ortak çalışmalara zemin hazırlayacak; bu açıdan çok kıymetli. Öte yandan, Kırgızistan Cumhuriyeti Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikaları Bakan Yardımcısı Askaralı Madaminov, arkeolojik alanların ve tarihî eserlerin korunmasında bilimsel araştırmaların yol gösterici olduğunu kaydederken Kırgızistan Cumhuriyeti Millî Bilimler Akademisi B. Jamgerçinov Tarih, Arkeoloji ve Etnoloji Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Abılabek Asankanov ise Kırgızistan’daki arkeolojik araştırmaların son dönemde ivme kazandığını vurguladı. Bununla beraber Prof. Dr. Asankanov, Özgön, Koçkor ve Toktogul gibi bölgelerde yürütülen çalışmaların, Kırgizistan'ın tarihî mirasının ortaya çıkarılması açısından taşıdığı öneme işaret etti. ESERLERİN BELGELENMESİ, KORUNMASI VE SERGİLENMESİNDE BİLGİ ALIŞVERİŞİ, KRİTİK ROL OYNUYOR T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü Müzeler Dairesi Başkanı Yardımcısı Serkan Gedük ise Türk dünyasının kültürel mirasına yönelik araştırmaların, ülkeler arasındaki bilimsel ve kültürel iş birliğinin gelişimine katkı sunduğunu ifade etti. Bununla birlikte Kırgızistan Millî Tarih Müzesi Müdürü Nazgul Omurzakova, eserlerin belgelenmesi, korunması ve sergilenmesi açısından üniversiteler, müzeler ve araştırma ekipleri arasındaki bilgi alışverişinin rolünü vurguladı. Sempozyum Düzenleme Kurulu Başkanı ve Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Alpaslan Aşık ise Türk dünyasının arkeolojik mirasının karşılaştırmalı olarak incelenebilmesi amacıyla, farklı coğrafyalarda gerçekleştirilen kazı ve araştırmaların sonuçlarını bir araya getirmenin önemini dile getirdi. ARKEOLOJİDE KLASİK YÖNTEMLERLE DİSİPLİNLER ARASASI İLERİ TEKNOLOJİLER BİR ARADA Ayrıca sahadaki klasik yöntemlerin yanı sıra disiplinler arası ileri teknolojilerin de ele alındığı program kapsamında; kazı ve yüzey araştırmalarından elde edilen bulgular, kültürel mirasın korunması, restorasyon, müzecilik ve arkeometri çalışmaları, tarihî yerleşimler, kurganlar, kaya resimleri, mimari miras, arkeogenetik, antik DNA, arkeolojik mirasın medyada temsili, arkeojeofizik ve yapay zekâ uygulamaları da bilim dünyasının değerlendirmesine sunuldu.

AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Zorlu açıkladı: Türk dünyası ekonomisi 2,3 trilyon dolara ulaştı

Ankara'da Kırgızistan’ın Ankara Büyükelçiliği, Türk Dünyası Mühendisler ve Mimarlar Birliği (TDMMB) ve Keçiören Belediyesi iş birliğiyle "Bağımsızlığının 35. Yılında Türkiye-Kırgızistan Dostluk, Kardeşlik ve İşbirliği Uluslararası Konferansı" düzenlendi. Keçiören Yunus Emre Kültür ve Sanat Merkezi’nde gerçekleştirilen program kapsamında, Kırgızistan’ın Ankara Büyükelçisi Ruslan Kazakbayev, Keçiören Belediye Başkanı Mesut Özarslan ve TDMMB Başkanı İlyas Demirci, iki ülke arasındaki dostluk ve iş birliğinin geleceğine yönelik konuşmalar yaptı. KÜRŞAD ZORLU, TÜRK DÜNYASININ KÜRESEL EKONOMİDEKİ YÜKSELEN ROLÜNDEN BAHSETTİ Programın açılışında, Adalet ve Kalkınma Partisi (AK Parti) Genel Başkan Yardımcısı ve Türk Devletleri ile İlişkiler Başkanı Kürşad Zorlu konuştu. Zorlu, Türk dünyasının küresel ekonomideki yükselen rolüne vurgu yapan Zorlu, Türkiye ile Kırgızistan arasındaki bağların derinliği ve son dönemde gündeme gelen Türkiye-Azerbaycan ilişkilerine dair değerlendirmelerde bulundu. TÜRK DÜNYASI EKONOMİSİ GÜÇLENİYOR, TÜRKİYE-KIRGIZİSTAN TİCARET HACMİ BÜYÜYOR TRT Avaz’ın 16 Ekim 2026 tarihinde gündeme taşıdığı habere göre Zorlu, Türk dünyası ekonomisinin 2,3 trilyon dolarlık bir noktaya ulaştığını ve 2030 yılında, dünyanın ilk 10 ekonomisi arasına gireceğinin altını çizdi. Zorlu, Türk Devletleri Teşkilatı'nın (TDT) ise bu uyanışın ve dayanışmanın temelini oluşturduğunu ifade etti. Türkiye ile Kırgızistan arasındaki dış ticaret hacminin, 2009 yılında 176 milyon dolar olduğunu kaydeden Zorlu, bugün bu hacmin 1,7 milyar dolara ulaştığını dile getirdi. Bunun yanı sıra Türkiye’nin Kırgızistan’a yaptığı toplam yatırım tutarının 1,6 milyar doları bulduğunu ifade eden Zorlu, Türkiye’nin yılda yaklaşık 25 milyon dolar bütçe ayırdığı Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesinin ise ülkede Kırgız Türkçesinde eğitim veren yegane devlet üniversitesi olarak stratejik öneme sahip olduğunu vurguladı. “SORUNLARIMIZI AİLE MECLİSİMİZİN İÇERİSİNDE KONUŞMAYI DA BİLİRİZ” Öte yandan Zorlu, Türkiye-Azerbaycan ilişkilerine yönelik kamuoyuna yansıyan bazı paylaşımları ve gelişmeleri titizlikle takip ettiklerini kaydeden Zorlu, kamuoyuna ve vatandaşlara ise resmî açıklamaları takip etme çağrısında bulunarak şu ifadelere yer verdi: Devletlerimizin ilerleyiş tarzında farklılıklar olabilir. Her bir devletimiz, birbirimizin karşılıklı olarak bu kararlarına, egemenlik hukukuna elbette sonuna kadar saygılıyız ve böyle olacağız. Sorunlarımızı da aile meclisimizin içerisinde konuşmayı da biliriz, bize yakışan şekilde. ZORLU, TÜRKİYE VE AZERBAYCAN ARASINDAKİ SARSILMAZ KARDEŞLİK HUKUKUNU VURGULADI Bununla birlikte Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Azerbaycan sevgisini vurgulayan Zorlu, iki ülke arasında sarsılmaz bir kardeşlik hukukunun olduğunu belirterek "Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın Azerbaycan'a olan sevgisi yürektendir, kalptendir." şeklinde konuştu. Öte yandan Zorlu, 29 ve 30 Ekim’de Ankara’da düzenlenecek olan TDT Zirvesi çerçevsinde ise Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in Türkiye'ye resmî ziyarette bulunacağını hatırlattı. GAGAUZ ÖZERK YERİ’NİN BAŞKENTİNDE MESLEKİ TEKNİK KOLEJ AÇILACAK Ayrıca Zorlu, geniş bir coğrafya içerisinde yaşayan soydaş ve akraba topluluklarla bağların güçlendirilmesi için de çalışmaların yürütüldüğünü dile getirdi. Zorlu, yakın zamanda Moldova'ya bağlı Gagauz Özerk Yeri’nin başkenti Komrat’ta mesleki teknik kolejin inşa edildiğini aktaran Zorlu, gelecek yıl ise bu okulun açılışının yapılmasının planlandığını belirtti.

Kırgızistan’da tahıl üretimi rekor seviyeye yaklaştı

Kırgızistan’da 2026 yılı tahıl üretimi, geçen yıla göre 714 bin ton artarak 2,5 milyon tona yaklaştı. Patates üretimi 965 bin tona ulaşırken mısır hasadı da geçen yılın yaklaşık iki katına çıktı. Kırgızistan Su Kaynakları, Tarım ve İşleme Sanayisi Bakanlığının açıkladığı verilere göre, ülkede tarımsal üretimde önemli artış kaydedildi. Tahıl hasadında Çüy bölgesi ilk sırada yer alırken buğday ve arpa hasadı büyük ölçüde tamamlandı. Mısır üretimi ise 671 bin tonu aştı. Patates üretimi geçen yıla kıyasla 317 bin ton artarak 965 bin tona ulaştı. Sebze üretimi 891 bin ton, kavun ve karpuz gibi kabakgillerin üretimi ise 240 bin ton olarak kaydedildi. Şeker pancarı hasadı devam ederken ekili alanların yaklaşık üçte biri hasat edildi. Ortalama verim hektar başına 420 sentner oldu. Ülkenin güney bölgelerinde pamuk hasadının hızı da geçen yıla göre iki kattan fazla arttı. Depolara 16 bin tondan fazla pamuk teslim edildi.

Kırgızistan’dan Rusya’nın savaşına sürüklenen vatandaşları için girişim: “Zamanında haberimiz olursa kurtarabiliyoruz”

Kırgızistan Dışişleri Bakanı Ceenbek Kulubayev, Kırgızistan Parlamentosunun (Jogorku Keneş) Uluslararası İlişkiler, Savunma, Güvenlik ve Göç Komitesi toplantısında, Rus ordusu içerisinde Ukrayna’daki savaşa zorla dâhil edilen vatandaşlarının durumuna ilişkin açıklamalarda bulundu. Kulubayev, vatandaşların savaşa gönderilme sürecinden önceden haberdar olmaları ve yetkililere zamanında başvurmaları hâlinde ülkelerine dönmeleri için müdahalede bulunabildiklerini belirtti. Bakan, bu kapsamda aktif çalışmalar yürütüldüğünü ifade etti. KIRGIZ TÜRKÜ VATANDAŞLAR ASKERÎ BELGELERİ İMZALAMAYA ZORLANIYOR Toplantıda söz alan Milletvekili Aybek Altınbekov, Rusya’da bulunan bir Kırgız Türkünün mahkeme kararı verilmeden bazı belgeleri imzalamaya zorlandığını ve ardından bir eğitim kampına götürüldüğünü aktardı. Öte yandan söz konusu kişinin kimliği ve olayın ayrıntıları hakkında bilgi paylaşılmadı. Bakan Kulubayev, bazı vatandaşların askerlik şubelerine çağrıldığını, bazılarının ise doğrudan gözaltı merkezlerine götürülerek belge imzalamaya zorlandığını ve ardından askerî eğitim kamplarına sevk edildiğini söyledi. Kulubayev, yetkililerin bu tür olaylardan zamanında haberdar olması durumunda sürece müdahale ederek çok sayıda göçmenin savaşa gönderilmesini engelleyebildiklerini belirtti. GEÇ YAPILAN BAŞVURULAR VATANDAŞLARIN GERİ GETİRİLMESİNİ ZORLAŞTIRIYOR Kırgızistan Dışişleri Bakanı, bazı vatandaşların yaşadıkları durumu yetkililere bildirmeden ülkeden ayrıldığını, gelişmelerden ise çoğu zaman ancak ailelerinin başvurusu üzerine haberdar olduklarını kaydetti. Kulubayev, vatandaşların savaşa gönderilmesinin ardından onları geri getirmenin çok daha zor hâle geldiğini vurgulayarak “Vatandaşlar başvuruda bulunabilir. Bu durumda Ukrayna’daki büyükelçiliğimiz aracılığıyla kendileriyle iletişim kurmaya ve serbest bırakılmalarını sağlamaya çalışıyoruz.” ifadeleri kullandı. Bakan, vatandaşların hangi askerî birlikte ve nerede bulunduğunun öğrenilmesi durumunda yardım girişimlerinde bulunduklarını da ifade etti. Kulubayev ayrıca, bazı ailelerin yakınlarının savaşa gönderildiğinden dahi haberdar olmadığını belirterek, kimi durumlarda Dışişleri Bakanlığının ancak vatandaşların yaralanması veya hayatını kaybetmesinin ardından bilgi edinebildiğini söyledi. Öte yandan Kulubayev, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaş kapsamında ülkelerine geri getirilen Kırgız vatandaşlarının sayısını açıklamadı. Bu nedenle bugüne kadar kaç kişinin kurtarıldığı ve kaç kişinin hâlâ savaş bölgesinde bulunduğu konusunda kesin bir veri paylaşılmadı.

Avrupa’dan Bişkek’e şok teklif: Kırgızistan şartı duyurdu ve kapıyı tamamen kapattı

Kırgızistan Dışişleri Bakanı Ceenbek Kulubaev, bazı Avrupa ülkelerinin işçi kabulüne ilişkin görüşmelerde Kırgızistan’a göçmen kabul etme şartı sunduğunu söyledi. 24.kg’nin haberine göre, Kırgızistan Parlamentosunun (Jogorku Keneş) Uluslararası İlişkiler, Savunma, Güvenlik ve Göç Komitesi toplantısında milletvekillerinin sorularını yanıtlayan Kulubaev, bu ülkelerin Kırgızistan’dan vasıflı işçi almaya hazır olduklarını ancak karşılığında Afganistan ve Afrika ülkelerinden gelen göçmenlerin Kırgızistan’a kabul edilmesini istediklerini aktardı. “BU ŞARTLAR ALTINDA MÜZAKERE YÜRÜTMEYECEĞİZ” Bişkek yönetiminin teklife kesin olarak karşı olduğunu vurgulayan Kulubaev, vatandaşların yurt dışında yasal yollarla çalışmasına destek verdiklerini ancak söz konusu şartı esas alan görüşmeler yürütmeyeceklerini belirtti. Açıklamada, teklifi sunan Avrupa ülkelerinin isimlerine yer verilmedi. TÜRKİYE VE ABD’YE ÇALIŞMAYA GİDENLERİN SAYISI ARTIYOR Kırgızistan vatandaşlarının iş bulmak için tercih ettiği ülkelerin değişmeye başladığını söyleyen Kulubaev, Türkiye ve ABD’ye gidenlerin sayısının arttığını bildirdi. Güney Kore ve Japonya’da da Kırgızistanlı işçilere talebin yüksek olduğunu belirten Bakan, özellikle hastanelerde yaşlı bakımı alanında personele ihtiyaç duyulduğunu kaydetti. Kırgızistan’ın kendi işgücü ihtiyacına da dikkat çeken Kulubaev, vatandaşların kalıcı işlerde çalışmak üzere yurt dışına gönderilmesine yönelik resmî programların azaltıldığını, mevsimlik işçi gönderiminin ise sürdüğünü açıkladı. Kulubaev, “Göçmenlerimizin rahat koşullarda çalışmasını istiyoruz.” diyerek yurt dışında çalışan vatandaşların koşullarını önemsediklerini vurguladı. TÜRKİYE'DE 35 BİN KIRGIZ ÇALIŞIYOR Kırgızistan Çalışma, Sosyal Güvenlik ve Göç Bakanlığının verilerine göre yılın başından bu yana 736 bin 600 Kırgızistan vatandaşı yurt dışında çalıştı. Bu sayı 2025’te 798 bin 400 olarak kaydedilmişti. Mart ayı verilerine göre 472 binden fazla Kırgızistan vatandaşının bulunduğu Rusya, işgücü göçünde hâlâ ilk sırada yer aldı. Yaklaşık 70 bin kişi Kazakistan’da, 60 bin kişi ABD’de, 35 bin kişi Türkiye’de ve 20 bin kişi Almanya’da çalışıyor.

#Kırgızistan