Rusya, Kırımlıları MAX uygulamasını kullanmaya mecbur bırakıyor
Rusya, yılın başından bu yana devlet destekli mesajlaşma uygulaması MAX’i aktif biçimde teşvik etmeye başladı. Eylül ayı başında uygulamanın kullanıcı sayısının 30 milyonu aştığı açıklandı. İlk bakışta sıradan bir mesajlaşma uygulaması gibi görünen MAX, Rusya’da ve işgal altındaki topraklarda toplumsal kontrol aracına dönüştü.
Kırım'da Kremlin kontrolündeki bir üniversitede öğrencilere gönderilen mesajda, “Tüm resmi iletişimin MAX’a taşınması” talep edilirken, uygulamayı yüklemek istemeyenlere yönelik baskı kısa sürede açık tehdide dönüştü. Öğrencilere belirli bir tarihe kadar MAX’a kayıt olmaları ve grup sohbetlerine katılmaları emredildi.
Benzer uygulamalar okullarda da görülüyor. Bazı eğitim kurumlarında öğrencilerin dijital not sistemlerine erişebilmesi için MAX’ı indirmeye zorlandığı, Android cihazlarda uygulama olmadan sisteme girişin engellendiği belirtiliyor.
Eğitim kurumlarının yanı sıra devlet daireleri, hastaneler ve hatta apartman yönetimi sohbetlerinde dahi MAX’ın kullanımı dayatılıyor. Rus makamları, yeni uygulamayı yaygınlaştırmak için influencer’lar aracılığıyla reklam yaparken, Telegram ve WhatsApp gibi uygulamalardaki arama işlevlerini kısıtlayarak kullanıcıları MAX’a yönlendirmeye çalışıyor.
“TELEFON'DAKİ CASUS”
Dijital güvenlik uzmanı Pavlo Belousov, MAX’ın sıradan bir mesajlaşma uygulaması olmadığını belirterek, “Bu uygulama iletişim için değil, tam denetim için tasarlandı.” değerlendirmesinde bulundu.
Belousov’a göre MAX, mikrofon, kamera, konum, rehber, dosyalar ve hatta gönderilmemiş mesaj taslaklarına kadar erişim talep ediyor. Ayrıca telefonda yüklü diğer uygulamaları tarayabiliyor ve kullanıcının dijital davranışlarını otomatik olarak analiz edebiliyor.
“Rus makamları, günlük iletişimi tamamen kendi kontrol edebildikleri bir platforma taşımak istiyor. Bu sayede kim, kiminle, ne sıklıkla ve ne hakkında konuşuyor; hepsi görünür hale geliyor. WhatsApp ve Telegram’da bu düzeyde erişimleri yoktu.” diyen Belousov, MAX’ın telefonu adeta bir gözetleme cihazına dönüştürdüğünü vurguladı.
"GÜVENLİKTEN SÖZ ETMEK MÜMKÜN DEĞİL"
1 Eylül’den itibaren Rusya’da ve işgal altındaki bölgelerde satılan tüm yeni akıllı telefon ve tabletlerde MAX ön yüklü olarak geliyor. Belousov, bu cihazlardan uygulamanın tamamen kaldırılamadığını, yalnızca güncellemelerin silinebildiğini belirtti.
“Cihazın yazılımına erişimi olan bir sistemde güvenlikten söz etmek mümkün değil. Arka kapılar eklenebilir ve kullanıcının bunu engelleme şansı olmaz.” diyen Belousov, mümkünse MAX ve Rus uygulama mağazası RuStore yüklü olmayan cihazların tercih edilmesi gerektiğini söyledi.
