SON DAKİKA
Hava Durumu
Türkçe
English
Русский
Français
العربية
Deutsch
Español
日本語
中文
Türkçe
English
Русский
Français
العربية
Deutsch
Español
日本語
中文

#Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu

QHA - Kırım Haber Ajansı - Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu haberleri, son dakika gelişmeleri, detaylı bilgiler ve tüm gelişmeler, Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu haber sayfasında canlı gelişmelerle ulaşabilirsiniz.

Kallimci’nin mücadelesi yaşatılıyor: Denizli’de usta yazar adına vefa gecesi Haber

Kallimci’nin mücadelesi yaşatılıyor: Denizli’de usta yazar adına vefa gecesi

Kırım Tatarlarının millî lideri ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun açlık grevindeyken 1976 yılında gelen "ölüm haberi" üzerine “Cemiloğlu (Bademler Çiçek Açtı)” eserini yazan Türk çocuk edebiyatının köklü çınarı, Denizlili usta yazar Hasan Kallimci adına “Vefa Gecesi” gerçekleştirilecek. Denizli Büyükşehir Belediyesi Kültür Merkezinde 6 Haziran 2026 tarihinde düzenlenecek etkinlik kapsamında Kallimci'nin hayatını ve eserlerini konu alan belgesel film de bu vesileyle ilk kez sanatseverlerle buluşacak. KALLİMCİ’NİN BELGESEL FİLMİ İLK KEZ İZLEYİCİYLE BULUŞACAK Töre-Devlet Yayınları tarafından hazırlanan ve Fatma Yıldız Salonu’nda saat 20.30’da başlayacak olan programda Kallimci'nin 60 yıllık emeğine ve birbirinden değerli kültür çalışmaları hatırlanacak. Bununla birlikte etkinlikte, değerli yazarın hayatını ve eserlerini konu alan “Türk Çocuklarına Adanmış Bir Ömür: Hasan Kallimci” belgesel filminin de ilk kez izleyiciyle buluşacağı aktarıldı. Öte yandan gecenin program akışında konuşmalar, şiirler, tiyatro gösterileri gibi farklı etkinlikler de bulunduğu belirtildi. “HAYATIMI TÜRK ÇOCUKLARININ KENDİ DEĞERLERİNE BAĞLI OLARAK YETİŞMESİ İÇİN HARCADIM” “Denizli Muhabir” haber sitesine demeç veren usta yazar, “Hayatımı Türk çocuklarının, Türk gençlerinin kendi değerlerine bağlı olarak yetişmesi için harcadım. Bu yaşımda böylesine anlamlı bir vefa gecesi ile anılmak kadar kıymetli bir duygu olamaz. Vefa gibi asil bir duyguyu bizlere yaşattıkları için emeği geçen herkese yürekten teşekkür ediyorum.” şeklinde konuştu. Bununla birlikte Kallimci’nin yıllarca büyük bir emekle yetiştirdiği eski öğrencileri, kitaplarıyla büyüyen sadık okurları, tüm edebiyatseverler ve Denizli halkı da “Vefa Gecesinin” konukları olacak. BELGESEL FİLMDE KALLİMCİ’NİN MÜCADELE DOLU YAŞAMI ANLATILIYOR Yönetmenliğini Berkan Sözer’in üstlendiği belgeselde, Hasan Kallimci'nin Türk edebiyatına yaptığı katkılar ve mücadele dolu hayat öyküsü derinlemesine inceleniyor. Yapımda Prof. Dr. İskender Öksüz ve Prof. Dr. Ahmet Bican Ercilasun gibi bilim dünyasının tanınmış isimleri de değerlendirmeleriyle yer alıyor. Öte yandan Kallimci’nin, Cemiloğlu (Bademler Çiçek Açtı)” eseri, aynı yıl 1976 yılında 32. Türkçüler Bayramı münasebetiyle tertip edilen 1976 Tiyatro ve Hikâye Müsabakası'nda birincilik ödülünü almıştı. Usta yazarın ayrıca, Türk dünyasının büyük düşünce adamı İsmail Bey Gaspıralı'nın, bir arkadaşıyla Türkler aleyhinde yapılan propagandalara karşı olarak ve Osmanlı Devleti’nin verdiği mücadeleye destek olmak için, İstanbul’a ulaşmak üzere yola çıktıkları fakat yakalanarak Kırım’a dönmek zorunda kaldıkları temasıyla “İki Kafadar” adlı bir hikâyesi de bulunuyor.

Kırım Tatarları Kıyiv’de Kurban Bayramı’nı coşkuyla kutladı! Haber

Kırım Tatarları Kıyiv’de Kurban Bayramı’nı coşkuyla kutladı!

Ukrayna’nın başkenti Kıyiv’de, Kurban Bayramı dolayısıyla yoğun katılımlı kutlama programı düzenlendi. Kurban Bayramı’nın birinci günü olan 27 Mayıs 2026 tarihinde Kırım Özerk Cumhuriyeti Müslümanları Dinî İdaresi Camisi’nde bayram namazı kılındı, bayram hutbesi okundu. Cemaat, Kırım Müslümanları Dinî İdaresi Başkanı Müftü Ayder Rüstemov’un arkasında saf tutarak bayram namazını eda etti. Namaz ve hutbenin ardından camide bulunan Müslümanlar birbirleriyle bayramlaşarak birlik ve dayanışma mesajı verdi. “KIRIM’A MUTLAKA KAVUŞACAĞIZ” Bayramlaşma programına Kırım Tatar halkının millî lideri ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu da katıldı. Bayram namazı sonrasında Kırım Haber Ajansı (QHA) mikrofonlarına konuşan Kırımoğlu, Kurban Bayramı’nın Kırım Tatar halkı ve tüm İslam âlemi için hayırlara vesile olmasını temenni ederek, gelecek bayramın işgalden kurtarılmış özgür Kırım’da milletçe birlikte kutlanması temennisinde bulunduğunu vurguladı. Savaşın devam ettiğine dikkat çeken Kırımoğlu, yaşananların bir sınav süreci olduğunu belirterek, bayram günlerinde Ukrayna’ya başarı dilenmesi gerektiğini ifade etti. Kırımoğlu ayrıca cephede hayatını kaybeden askerler için rahmet, yaralılar için ise şifa dileğinde bulunarak, Kırım’a mutlaka yeniden kavuşacaklarını söyledi. "KIRIM'DA BASKILAR VE ZULÜMLER DEVAM EDİYOR" Kırım Tatar Millî Meclisi (KTMM) Başkanı Refat Çubarov QHA'ya verdiği demeçte, "Bugün Kıyiv’de yaşayan Kırım Tatarları olarak hepimizin bir arada olması çok büyük bir mutluluk. Ancak işgal altındaki Kırım'da yaşayan Kırım Tatarlarından uzaktayız. 12 yıldır süren işgal, çok büyük imtihanları beraberinde getirdi. Kırım'daki baskılar, zulümler ve takibatlar hâlâ devam ediyor." dedi. KTMM Başkanı ayrıca, "Şu an işgal altındaki Kırım'da olan herkesin; bu bayram günlerinde kendi yakınlarını, akrabalarını ziyaret ederken siyasi tutsakların ailelerini de mutlaka ziyaret etmelerini canı gönülden dilerim." ifadelerini kullandı. "MÜCADELEMİZ ZAFERLE SONUÇLANACAK" QHA mikrofonlarına konuşan Kırım Müslümanları Dinî İdaresi Başkanı Müftü Rüstemov, "Bugün mübarek Kurban Bayramı'nı kutluyoruz. Kırım işgal edildikten sonra 12., geniş çaplı işgal şartları altında 4. kez. Bu, biz Müslümanlar ve Kırım Tatarları için en büyük bayramdır. Bu bayram bize Allah sevgisini, O'na tam bir teslimiyeti ve fedakarlığı öğretir. Bizim şu an yaptığımız da tam olarak budur. Mücadelemiz sürüyor ve bunun mutlaka zaferle sonuçlanacağına tüm kalbimle inanıyorum." cümlelerini sarf etti. "BU BAYRAM; MERHAMETİN, İYİLİĞİN VE SICAKLIĞIN BAYRAMIDIR" Birlik Kırım Tatar Lisesi Müdürü Olha Kıça ise, "Bu bayram; merhametin, iyiliğin ve sıcaklığın bayramıdır. Ülkemizdeki tüm vatandaşların yaşadığı o zorlu, uykusuz gecelere rağmen yine de ayağa kalkacak, kendimiz, birbirimiz ve çocuklarımız için mutlu günler var edecek içsel gücü buluyoruz. Çünkü bu çok önemli; şu an savaşın ortasında büyüyen çocukların her şeye rağmen bir çocukluk yaşayabilmesi gerekiyor." şeklinde konuştu. BAYRAM PANAYIRI BÜYÜK İLGİ GÖRDÜ Bayram namazının ardından geleneksel bayramlaşma ve şenlik etkinlikleri düzenlendi. Kutlamalar kapsamında katılımcılara geleneksel ikramlar sunulurken, Ukraynalı ve Kırım Tatar zanaatkârların el emeği ürünleri ile yöresel lezzetlerin sergilendiği bir bayram panayırı kuruldu. Çocuklar için özel eğlenceler ve hediyelerin hazırlandığı etkinlikte, cami avlusunda misafirlere pilav ve geleneksel Kırım Tatar yemekleri ikram edildi. Bayram atmosferi içerisinde çocuklara çeşitli hediyeler dağıtıldı. Program kapsamında ayrıca Kırım Tatarlarının geleneksel millî güreş sporu olan Küreş müsabakaları da gerçekleştirildi.

Sürgün vagonlarından kurtulan Kur'an nüshaları Kıyiv'de sergileniyor Haber

Sürgün vagonlarından kurtulan Kur'an nüshaları Kıyiv'de sergileniyor

Ukrayna’nın başkenti Kıyiv'de, Kırım Yarımadası'nın manevi köklerine ve direniş hafızasına ışık tutan tarihi bir kültür organizasyonuna imza atıldı. Ukrayna Tarihi Millî Hazine Müzesi bünyesinde hazırlanan “Quran-i Kerim: Mukaddes Kur’an” sergisi, düzenlenen resmî törenle açıldı. Ukrayna Tarihi Millî Hazine Müzesi bünyesinde düzenlenen sergide, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü sırasında ailelerin yanlarında taşıyarak korumayı başardıkları Kur’an-ı Kerim nüshaları ve dini emanetler yer alıyor. Sergi, Ukrayna Tarihi Millî Hazine Müzesi, Ukrayna Müslümanları Umma Dini İdaresi ve Alem Derneği iş birliğiyle hazırlandı. Projeye İsviçre ve Hollanda’nın Ukrayna büyükelçilikleri de destek verdi. Serginin küratörlüğünü “Alem” Derneği Başkanı Esma Aciyeva ile Kırım Tatar tarihi araştırmacısı Oleksiy Savçenko üstlendi. AÇILIŞA KIRIM TATAR LİDERLER DE KATILDI Serginin açılışına Kırım Tatarlarının millî lideri ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, Ukrayna Milletvekili Tamila Taşeva, Kırım Tatar Milli Meclisi (KTMM) Başkanı Refat Çubarov ve Meclis üyeleri ile dinî temsilciler, diplomatlar ve kültür kurumlarının temsilcileri de katıldı. ÇUBAROV: KUR’AN SÜRGÜNDE EN DEĞERLİ EMANETLERDEN BİRİYDİ Açılışta konuşan KTMM Başkanı Refat Çubarov, serginin hayata geçirilmesinden dolayı organizatörlere teşekkür etti. Çubarov, 1944 Sürgünü sırasında birçok Kırım Tatar ailesinin yanına alabildiği en kıymetli eşyalardan birinin Kur’an-ı Kerim olduğunu vurguladı. Kendi çocukluk anılarından da söz eden Çubarov, dedesinin sürgün yıllarında çocuklara kendi el yazısıyla çoğalttığı Kur’an metinlerinden dualar öğrettiğini anlattı. SERGİDE 12 KIRIM TATAR AİLESİNİN HİKÂYESİ YER ALIYOR “Quran-i Kerim: Mukaddes Kur’an” sergisi, sürgün ve göç yıllarında dini emanetlerini korumayı başaran 12 Kırım Tatar ailesinin hikâyesini içeriyor. Sergide; 19. yüzyıl ve 20. yüzyıl başlarına ait Kur’an nüshaları, dua kitapları, el yazması dini defterler, sürgün yıllarında hazırlanan dini eğitim notları ziyaretçilere sunuluyor. Özellikle 1960’lı yıllarda hazırlanan el yazması dini defterlerin serginin en dikkat çekici bölümlerinden biri olduğu belirtildi. Arap harfleri ve Kiril alfabesiyle yazılan bu defterlerde dualar, dini bilgiler ve ibadet açıklamaları yer alıyor. Organizatörler, bu eserlerin yalnızca dini objeler değil, aynı zamanda Kırım Tatar halkının kimliğini, hafızasını ve inancını koruma mücadelesinin sembolü olduğunu vurguluyor. Bunun yanında, sergi 23 Mayıs’tan itibaren her gün 10.00-18.00 saatleri arasında ziyaretçilere açık olacak.

Millî lider Kırımoğlu: Barış için tek çare Rusya’nın topraklarımızdan çıkması Haber

Millî lider Kırımoğlu: Barış için tek çare Rusya’nın topraklarımızdan çıkması

Türkiye'nin ana akım medya temsilcileri, Ukrayna’nın Ankara Büyükelçiliğinin koordinasyonu ve desteğiyle düzenlenen özel bir basın turu kapsamında Kırım Tatar Millî Meclisi (KTMM) Kıyiv Ofisini ziyaret etti. Kırım Tatarlarının millî lideri ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, bir araya geldiği Türk gazetecilere önemli açıklamalarda bulundu. “RUSYA KIRIM’DAN ÇEKİLMELİ” Kırımoğlu, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump’ın, Kırım’ın Rusya’ya bırakılması yönünde teklifte bulunduğuna dair iddialara sert sözlerle karşı çıktı. Trump’ın teklifinin “saçma” olduğunu belirten Kırımoğlu, “Başkasının toprağını pazarlık etmek kolay. Sen (Vladimir) Putin’i o kadar memnun etmek istiyorsan ver Alaska’yı ver California’yı... Neden bizim toprağımızla pazarlık yapıyorsun. Cumhurbaşkanımız ve Ukrayna halkı bu konuda çok kararlı. Düşmana verecek bir karış toprağımız yok. Rusya, işgal ettiği yerlerden çıkmadığı sürece savaş bitmeyecek.” dedi. “TEK ÇARE İŞGALCİLERİN TOPRAKLARIMIZDAN ÇIKMASI” Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın son olarak 5. Antalya Diplomasi Forumu'nda (ADF2026) müzakerelerin devam etmesi için “her türlü kolaylaştırıcı adımı atmaya hazır oldukları” açıklamasını anımsatan Kırımoğlu, “Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da söyledi. Barış olması lazım. (Volodımır) Zelenskıy ve Putin’in görüşmesi lazım. Türkiye hazır bu arabuluculuğu yapmaya. Görüşebiliriz tabi ama görüşmenin hiçbir faydası yok. Bu savaşı durdurmak için işgalcilerin topraklarımızdan çıkması gerek. Başka yolu yok. İşgalciler toprağımızdan çıktıktan sonra elbette müzakereler olabilir. Tazminat nasıl olabilir? Savaş suçluları nasıl cezalandırılacak? Bu konuda anlaşabiliriz.” diye konuştu. Rusya’nın Kırım’da etnik temizlik yaptığını ve Ruslaştırma politikaları uyguladığını bildiren Kırımoğlu, 2014 yılındaki işgalden sonra Kırım’a bir milyon civarında Rus’un yerleştirildiğini belirtti. “RUSYA, KIRIM’DA ETNİK TEMİZLİK YAPIYOR” Rusya’nın hiç toprağı yokmuşçasına insanları Kırım’a yerleştirdiğini kaydeden Kırımoğlu, “17 milyon kilometrekare toprağı olan devlet vatandaşlarını Kırım’a yerleştiriyor. Esas maksatları stratejik bakımdan çok önemli olan Kırım’ı askerî üs yapmak ve aynı zaman da etnik temizlik yaparak Türk asıllı insanları yok etmek.” ifadelerini kullandı. “KIRIM TATARI ÇOCUKLARIMIZA RUS MİLLÎ MARŞI OKUTULUYOR” Kırımoğlu, Kırım’da bulunan işgal yönetiminin asimilasyon politikalarını detaylandırarak, “Vatanımıza döndüğümüzde Kırım Tatarca eğitim veren 15 okul açtık. Ruslar bütün Ukrayna okullarını kapattılar. Kırım Tatar okullarında ise müfredatı değiştirdiler. Bu okullar bugün sözde -haftada yalnızca bir saat- Kırım Tatarca eğitim veriyor. Aslında o okul Rus okulu oluyor. Ruslaştırma çok hızlı devam ediyor. Kırım Tatar çocukları okula gitmek istemiyor çünkü her sabah Rus millî marşını okumak zorundasın. Bu yapılan başka halklara hakaret.” şeklinde konuştu.

Kırımoğlu: Kırım'ın işgalden kurtarılması, Kırım Tatar halkının hayatta kalması meselesi Haber

Kırımoğlu: Kırım'ın işgalden kurtarılması, Kırım Tatar halkının hayatta kalması meselesi

Ukrayna’nın Ankara Büyükelçiliğinin koordinasyonu ve desteğiyle düzenlenen özel bir basın turu kapsamında Türkiye'nin ana akım medya temsilcileri, Kırım Tatar Millî Meclisi Kıyiv Ofisini ziyaret etti. Kırım Tatar halkının millî lideri ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu ve Kırım Tatar Millî Meclisi (KTMM) Başkanı Refat Çubarov, Türk medyasına önemli açıklamalarda bulunarak, basın mensuplarının sorularını yanıtladı. Söz konusu buluşmaya Türkiye'nin en köklü ve etkili haber ajansları ile televizyon kanallarından; Anadolu Ajansı (AA), Demirören Haber Ajansı (DHA), ANKA Haber Ajansı, TRT Haber, A Haber, CNN Türk ve Habertürk TV muhabir ve yöneticileri katıldı. Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu ile Refat Çubarov, Rus işgali altındaki Kırım Yarımadası'ndaki son durumu ve Türkiye'den beklentilerini ilk ağızdan aktardı. Görüşmede özellikle Kırım Tatar halkına yönelik sistematik baskılar, siyasi kovuşturmalar, Ruslaştırma politikaları, demografik değişim ve zorunlu seferberlik uygulamalarının yarattığı yeni göç dalgası ele alındı. Kırım Tatar liderleri, Türk gazetecilerin Rusya-Ukrayna Savaşı, uluslararası barış girişimleri ve Türkiye’nin diplomatik rolüne ilişkin sorularını da yanıtladı. Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, adil bir barışın ancak Ukrayna’nın tüm topraklarının tamamen işgalden kurtarılmasıyla mümkün olacağını belirterek, Kırım'ın işgalden kurtarılması meselesinin Kırım Tatar halkının hayatta kalması meselesi olduğunun altını çizdi. Toplantıda ayrıca işgal altındaki Kırım’da Kırım Tatarca ve Ukraynaca eğitimin durumu, Rus propagandasının genç nesiller üzerindeki etkisi ve ailelerin millî kimliğin korunmasındaki rolü de gündeme geldi. Görüşmenin önemli başlıklarından biri de Kırımlı siyasi tutsaklar oldu. Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, Türkiye’nin Rusya nezdinde Kırım Tatarlarının haklarının korunması ve siyasi mahkûmların serbest bırakılması konularını gündeme taşıyabilen az sayıdaki ülkeden biri olduğunu vurguladı.

Ukrayna’da 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı kurbanları devlet düzeyinde anıldı Haber

Ukrayna’da 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı kurbanları devlet düzeyinde anıldı

Ukrayna’da bugün kaydedilen 18 Mayıs Kırım Tatar Soykırımı Kurbanlarını Anma Günü dolayısıyla, başkent Kıyiv’deki Kırım Tatar Soykırımı Kurbanları Anıtı önünde, Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodımır Zelenskıy ve Kırım Tatar halkının millî lideri ve Ukrayna Milletvekili Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun katılımıyla resmî anma töreni gerçekleştirildi. Etkinliğe ayrıca, Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodımır Zelenskıy'ın eşi Olena Zelenska, Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Ofisi Başkanı Kırılo Budanov, Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sıbiha, Ukrayna Cumhurbaşkanının Kırım Özerk Cumhuriyeti Daimî Temsilcisi Olha Kurışko, Kırım Tatar Millî Meclisi (KTMM) Başkanı Refat Çubarov, Ukrayna Milletvekili ve KTMM BAşkan Yardımcısı Ahtem Çiygöz, Ukrayna Milletvekili Tamila Taşeva, KTMM Başkan Yardımcısı İlmi Ümerov, Kırım Özerk Cumhuriyeti Müslümanları Dini İdaresi Başkanı Müftü Ayder Rüstemov, Türkiye'nin Kıyiv Büyükelçisi Mustafa Levent Bilgen, Ukrayna Enstitüsü Başkan Yardımcısı, Kırım Tatar insan hakları savunucusu ve gazeteci Alim Aliyev, TİKA Ukrayna Program Koordinatörü Yahya Kemal Tunca, KTMM üyeleri, devlet yetkilileri ile yabancı misyon temsilcileri katıldı. Tören sırasında sürgün kurbanları ve Rus saldırılarında hayatını kaybedenlar saygı duruşuyla anıldı. Katılımcılar ayrıca Kırım Tatar Soykırımı Kurbanları Anıtı'na çiçek bıraktı. ZELENSKIY: “RUSYA SAVAŞI KIRIM’DA BAŞLATTI” Törende konuşan Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodımır Zelenskıy, 1944 yılındaki sürgününün bir halkı ve onun kimliğini tamamen haritadan silmeye yönelik bilinçli bir girişim olduğunu vurguladı. Bugünün Rusya’sının da aynı baskı ve zulümleri sürdürdüğünü belirten Zelenskıy, şu ifadeleri kullandı: Rusya geçmişte yaptıklarıyla durmadı ve Ukrayna’ya karşı yürüttüğü yeni savaşı tam olarak Kırım’dan başlattı. Kırım Tatar halkını ve tüm Ukraynalıları yeniden evlerinden etmeye çalışıyorlar. Topraklarımızın her bir karışını, her bir insanımızı ve egemenliğimizin her bir unsurunu hafızamızda tutuyoruz. Rusya'nın elindeki tüm Ukraynalı esirler özgürlüğüne kavuşana kadar durmayacağız, her bir can için çalışmaya devam ediyoruz. KIRIMOĞLU: TOPRAK TAVİZİ İÇEREN HİÇBİR “BARIŞ PLANI” KABUL ETMEYECEĞİZ Kırım Tatar halkının lideri Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu ise konuşmasında, sürgün hafızasının Kırım Tatarlarının kimliğini şekillendiren ve vatan mücadelesini diri tutan en büyük güç olduğunu hatırlattı. Stalin rejiminin suçları ile bugünkü Kremlin rejimi arasında doğrudan bir bağ kuran Kırımoğlu, şu açıklamada bulundu: Halkımızı 2014 yılındaki Kırım işgaline karşı ilk safhada direnmeye iten şey, işte bu hafızaydı. Bu yüzden işgalci gücün baskı mekanizmasının ilk ve en ağır darbesini Kırım Tatarları göğüsledi. Ukrayna, saldırgana toprak tavizleri verilmesini öngören hiçbir sözde 'barış planına' razı olamaz. İnanıyoruz ki Kırım, Ukrayna'nın işgal altındaki tüm diğer topraklarıyla birlikte mutlaka özgürlüğüne kavuşacaktır. MÜFTÜ RÜSTEMOV: HAFIZA BİZİM MANEVİ KALKANIMIZDIR Kırım Müslümanları Dinî İdaresi Başkanı Müftü Ayder Rüstemov da sürgün trajedisinin unutulmaması gerektiğine dikkat çekerek dini ve insani bir çağrıda bulundu. Nüfusun yarısının sürgün yollarında ve vagonlarda hayatını kaybettiğini hatırlatan Rüstemov, "Hafıza sadece geçmişi anmak değildir; o bizim bugün ayakta kalmamızı sağlayan manevi kalkanımız ve silahımızdır. Gerçek ve adalet, özgür Kırım'a dönene kadar bu hafızayı gelecek nesillere aktarmak ve mücadeleye devam etmek zorundayız." dedi.

Dinmeyen sızı: 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı'nın 82. yılı Haber

Dinmeyen sızı: 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı'nın 82. yılı

Bugün, Kırım Tatar halkının katil Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) rejimi tarafından, Kırım Yarımadası'nda sürgün edilerek uğradığı soykırımın 82. yıl dönümü. 18 Mayıs 1944 günü bir şafak vaktinde, milletler hapishanesi Sovyetler Birliği’nin diktatörü Stalin’in emriyle Kırım Tatar halkı öz vatanlarından koparıldı. 82 yıldır dinmeyen acı: Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı İnsanlık tarihinin en karanlık ve utanç verici sayfalarından biri olan 18 Mayıs 1944 tarihinde, Kırım Tatarları topyekûn vatanlarından sürülerek SSCB tarafından soykırıma uğradı. pic.twitter.com/mxqlqc5weL — QHA - Kırım Haber Ajansı (@qha_kirimhaber) May 17, 2026 Kırım’dan Türkistan, Urallar ve Sibirya bölgelerine hayvan vagonlarıyla sürgün edilen Kırım Tatar halkı; en temel insani haklardan mahrum bırakılarak günlerce süren zorunlu yolculuklar, açlık, susuzluk ve devamındaki perişanlık neticesinde nüfusunun yüzde 46’sını kaybetti. HARİTADAN SİLİNEN KIRIM TATARCA ADLAR VE DEMOGRAFİK YIKIM Sovyet yönetimi, sürgünden sonra yarımadada başlattığı kültürel soykırım ile birlikte Kırım Tatarlarının varlığına işaret eden her şeyi ortadan kaldırmaya başladı. Köy, kasaba, ilçe ve şehirler başta olmak üzere yarımadadaki binden fazla yerleşim yerinin Kırım Tatarca olan adları değiştirildi. Kırım’ın demografik yapısının dönüştürüldüğü sürgün sonrasında başta Rus etnik kimliği olmak üzere çeşitli milletlerden insanlar kitleler hâlinde yerleştirildi. 30 Temmuz 1945’te ise Kırım Muhtar Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ortadan kaldırılarak Rusya Federasyonuna bağlı Kırım bölgesine çevrildi. VATANA DÖNÜŞ MÜCADELESİ Buna karşın Kırım Tatarları, bağrından zorla koparıldıkları o aziz vatanı, Kırım’ı hiçbir zaman unutmadı. Sürgünlük yollarında, sürgün edildikleri yerlerde vatana dönmek için çaba gösterdi. Ancak vatan Kırım’a geri dönme teşebbüsleri, hapisle ve yeni sürgünle cezalandırıldı. Kırım Tatar millî hareketi, özellikle 1960’ların ikinci yarısından sonra sürgün günü olan 18 Mayıs’ın ve Kırım Muhtar Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’nin kuruluş günü olan 18 Ekim’in yıl dönümlerinde düzenledikleri geniş kitlelerin katılımıyla gerçekleşen mitinglerle, gösterilerle vatanlarına dönme talebini açıkça dile getirdi. Ayrıca aktivistler seslerini dünyaya duyurabilmek için Moskova’daki insan hakları savunucularıyla irtibata geçti. Sovyet idaresi, 5 Eylül 1967’de bir kararname yayımlayarak Kırım Tatarlarına haksızlık yaptığını kabul etti ancak Kırım Tatarlarının vatan Kırım’a dönmelerine izin vermedi. Her türlü baskıya rağmen 1970’li yıllarda Kırım Tatarlarının millî davası, Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun liderliğinde devam etti. Özellikle Kırımoğlu’nun 303 gün süren açlık grevi, dünya basınının dikkatini ve ilgisini Kırım Tatarlarının üzerine çekti. Daha önce Sovyet rejimi, Kırım Tatarlarının vatan Kırım’a dönmelerine her türlü engeli çıkarırken 1980’li yıllarda Rusya’da değişim rüzgârlarının esmesiyle 1987 yılında Kızıl Meydan’da iki bine yakın Kırım Tatarının başlattığı protesto gösterileri olumlu netice verdi ve Kırım Tatarlarının şartlı ve sayıca az olsa da Kırım’a dönmelerine izin verildi. 2 Mayıs 1989’da özel bir tüzüğü ve faaliyet programı olan Kırım Tatar Millî Hareketi Teşkilatının kuruluşu ve başkanlığına Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu'nun seçilmesi ise bir milat oldu. Kırım Tatar Millî Hareketi Teşkilatı, kurulduğu andan itibaren çadır şehirler kurarak Kırım’a geriye dönüşleri hıızlandırdı. Sürgün mağdurları o tarihten itibaren yaşadıkları yokluklara rağmen vatanda kalma mücadelesini sürdürdü. Ancak yaklaşık 150 bin Kırım Tatarı maddi yetersizlik ve yasal engeller nedeniyle Türkistan bölgesinde kaldı. GÜNÜMÜZDE 8 DEVLET SÜRGÜNÜ SOYKIRIM OLARAK KABUL EDİYOR 2015 yılında Ukrayna Parlamentosu, Kırım Tatar Sürgünü’nü soykırım olarak kabul etti ve 18 Mayıs tarihini “Kırım Tatar Soykırım Kurbanlarını Anma Günü” olarak ilan etti. 2019 yılında Letonya ve Litvanya meclisleri, 2022’de Kanada Parlamentosunun alt kanadı olan Avam Kamarası, 2024'ün temmuz ayında Polonya Parlamentosunun alt kanadı olan Sejm, 2024'ün ekim ayında Estonya Parlamentosu (Riigikogu), 2024'ün aralık ayında Çekya Parlamentosunun üst kanadı olan Senato ve 2025’in haziran ayında Hollanda Krallığı Genel Meclisinin alt meclisi olan Hollanda Temsilciler Meclisi, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü'nü soykırım olarak tanıdı.

logo
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.