Kremlin’de alarm zilleri: Savaş uzadı, Rusya içten çöküyor!
Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik topyekûn işgal girişimi ve saldırılarının beşinci yılına girilirken, ülkede hem ekonomik hem de toplumsal alanda artan baskı dikkat çekiyor. Son veriler ve uzman değerlendirmeleri, savaşın uzamasının Rusya içinde giderek daha fazla rahatsızlık yarattığını ortaya koyuyor.
Rusya’da devlet destekli kamuoyu araştırma kuruluşu tarafından yayımlanan son ankete göre, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e duyulan güven yüzde 65,6 seviyesine geriledi. Bu oran, savaş öncesi döneme kıyasla en düşük seviyelerden biri olarak değerlendirilirken, yıl başından bu yana yaklaşık 12 puanlık bir düşüş yaşandığı belirtiliyor.
Uzmanlar, bu gerilemenin arkasında savaşın uzaması, ekonomik yaptırımların derinleşen etkisi ve günlük yaşamı zorlaştıran koşulların bulunduğunu ifade ediyor. Yüksek enflasyon ve faiz oranları ekonomiyi baskı altına alırken, yatırımların yavaşladığı ve ekonomik büyümenin sınırlı kaldığı belirtiliyor. Resmî verilere göre ekonomi yılın ilk aylarında daralma sinyalleri verirken, şirketlerin borç yükü ve vergi borçları da artış gösterdi.
EKONOMİ YÖNETİMİNE ELEŞTİRİLER ARTIYOR
Son dönemde Rus iş dünyası ve ekonomistlerin hükûmet politikalarına yönelik eleştirileri daha görünür hâle geldi. Moskova’da düzenlenen bir ekonomi forumunda konuşan bazı iş insanları, yönetimin ekonomik gerçeklikten koptuğunu ifade ederken, Rusya Bilimler Akademisinden ekonomistler de enflasyonun büyümenin önüne geçtiğine dikkat çekti.
İsmini vermek istemeyen bir Rus yetkili, The Washington Post’a Ukrayna'daki savaş ile ilgili verdiği demeçte, “Genel ruh hâli, ‘Artık yetti, çok uzun süredir savaşıyorsunuz’ yönünde. Herkes II. Dünya Savaşı’ndan daha uzun süredir savaşıyormuşuz gibi hissediyor ve bütün bu süre boyunca bir tane bile bölgeyi alamadık.” şeklinde konuştu.
Rusya Federal İstatistik Bürosu Rosstat'a göre, enflasyonla mücadele amacıyla uygulanan sert yaptırımların ve yüksek faiz oranlarının yatırımları boğduğu atmosferde, Rus ekonomisi yılın ilk iki ayında yüzde 1,8 oranında daraldı. Ödenmeyen kambiyo senetleri 2026 yılı ocak ayında rekor seviyeye çıkarak 109 milyar doları buldu. Rus Aktion Accounting'e göre de devlete vergi borcu olan şirket sayısı 439 bine yükseldi.
Rus Bilimler Akademisinden ekonomist Robert Nigmatulin ise forumda, Rusya’nın Çin’in gerisinde kaldığının altını çizdi ve enflasyonun ekonomik büyümeyi çoktan geçtiğini söyledi. Nigmatulin, "Her şeyimizi kaybettik ve hala en yoksul biziz. Çin’deki en yoksul bölgelerde bile gelirler bizim en yoksul bölgemizdeki gelirlerden yüksek. Gayrisafi millî hasıladaki (GSYH) büyüme 2015’ten beri yıllık 1,5 civarında. Tüketici fiyatlarının ne kadar arttığından haberiniz var mı? Yüzde 77. Yönetimin böyle olduğu bir ülkeye siz yatırım yapar mısınız? Ekonomiyi böyle yönetemezsiniz.” dedi.
SİYASİ VE TOPLUMSAL GERİLİM
Siyasi cephede de uyarılar yükseliyor. Rusya Komünist Partisi lideri Gennady Zyuganov, ekonomik sorunların çözülmemesi hâlinde ciddi krizlerin yaşanabileceğini belirterek tarihsel kırılmalara atıfta bulundu.
Öte yandan, internet kullanımına yönelik kısıtlamalar ve dijital hizmetlerde yaşanan aksaklıklar da toplumda rahatsızlığı artırıyor. Monako’da yaşayan Rus internet fenomeni Victoria Bonya’nın internet kullanımındaki yaptırımlardan hükûmetin halkın karşılaştığı zorlukları ele alma şekline kadar pek çok konuyu eleştirdiği videosu sosyal medyada hızla yayıldı. Kremlin rejimi ise, Bonya’nın gündeme getirdiği tüm konular hakkında çalışıldığına dair bir açıklama yapmak zorunda kaldı.
SAVAŞ YORGUNLUĞU DERİNLEŞİYOR
Analistler, uzun süren savaşın toplumda belirgin bir yorgunluk yarattığını ve bu durumun ekonomik sıkıntılarla birleşerek genel bir memnuniyetsizlik ortamı oluşturduğunu vurguluyor. Berlin merkezli Carnegie Rusya Avrasya Merkezinden uzmanlar, ülkede “geniş çaplı bir huzursuzluk” olduğunu ve mevcut gidişatın belirsizlik yarattığını ifade ediyor.
Tüm bu gelişmeler, savaşın yalnızca cephede değil, Rusya’nın iç dinamiklerinde de önemli etkiler yarattığını gösteriyor.
