Bişkek’te kapsamlı sokak düzenlemesi: Sovyet döneminden kalan isimler kaldırıldı
Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te gerçekleştirilen idari-bölgesel reformun ardından kentteki çok sayıda cadde ve sokağın adı değiştirildi. Bişkek Büyükşehir Belediye Meclisi tarafından alınan kararla, farklı isimler taşıyan ancak aynı ulaşım güzergâhı üzerinde bulunan cadde ve sokaklar birleştirilerek daha sade bir kent adres sistemi oluşturuldu.
Düzenlemenin temel amacı, idari reform sonrasında ortaya çıkan mükerrer cadde isimlerini ortadan kaldırmak ve ulaşım güzergâhlarını daha anlaşılır hâle getirmek olarak açıklandı. Reform kapsamında Bişkek’in idari sınırlarının genişlemesiyle kente dâhil edilen çevre yerleşimlerdeki sokakların mevcut merkezdeki isimlerle çakışmasının da önüne geçilmesi hedeflendi.
SOVYET DÖNEMİNDEN KALAN İSİMLER DEĞİŞTİRİLDİ
Yeni düzenlemede, Sovyetler Birliği döneminden kalan çok sayıda cadde ve sokak adının kullanılmaması dikkat çekti. Puteprovodnaya, Molodaya Gvardiya, Seleksionnaya, Muromskaya, Popeda, Vasilyevskiy Trakt, Maksim Gorkiy, Okrainnaya, Naberejnaya ve Tsentralnaya Beregovaya gibi isimler kaldırılarak yerlerine Kırgızistan’ın tarihî ve millî kimliğini yansıtan isimler getirildi.
Ayrıca 7 Nisan 2010’da Kırgızistan’da meydana gelen halk devriminin ardından şehirdeki anayollardan birine verilen “7 Nisan” adı da yeni düzenleme kapsamında kaldırıldı.
Bu değişikliklerle birlikte Bişkek’in ana ulaşım arterleri ve sokaklarında daha fazla Kırgızca ve millî karakter taşıyan isimlerin kullanılması sağlandı.
ANA CADDELER KIRGIZ TARİHİNİN ÖNEMLİ İSİMLERİNİ TAŞIYACAK
Yaklaşık 1,5 milyon kişinin yaşadığı Bişkek’in yeni ana cadde yapısında Çuy, Jibek Jolu, Cengiz Aytmatov ve Aalı Tokombayev isimleri öne çıktı.
Çuy, Tanrı Dağları’nın kuzey eteklerindeki vadiye verilen tarihî adlardan biri olurken, Jibek Jolu ise bölgenin tarihî İpek Yolu bağlantısına atıfta bulunuyor.
Kırgız edebiyatının önemli isimlerinden Cengiz Aytmatov ile yazar ve şair Aalı Tokombayev’in isimleri de kentin başlıca ulaşım güzergâhlarında kullanılacak.
Şehrin ana sokakları arasında ise Kırgız destanının önemli kahramanlarından Manas, millî kahraman Şabdan Batır, devlet adamı Cusup Abdrahmanov, kadın kahraman Kurmancan Datka, devlet adamları İmanalı Aidarbekov ve Absamat Masaliyev’in isimleri yer aldı.
ANKARA’NIN ADI KORUNDU
Yeni isimlendirme yalnızca Kırgızistan’ın tarihî ve siyasi figürleriyle sınırlı kalmadı. Türkiye’nin başkenti Ankara, Hindistan’ın eski lideri Mahatma Gandi ve Çin’in eski lideri Deng Xiaoping’in isimleri de kentteki cadde ve sokaklarda kullanılmaya devam edecek.
Maksim Gorkiy ve Ankara sokaklarının birleştirilmesiyle güzergâhın tamamı Ankara Sokağı olarak düzenlendi.
Bişkek’te Ankara isminin korunması, kentin uluslararası nitelikteki cadde adları arasında Türkiye’nin başkentine verilen önemi de ortaya koydu.
ÇOK SAYIDA GÜZERGÂH TEK İSİM ALTINDA BİRLEŞTİRİLDİ
Düzenleme kapsamında aynı ulaşım hattı üzerinde bulunan çok sayıda cadde ve sokak tek bir isim altında toplandı.
Cumhurbaşkanlığı Sarayı’nın bulunduğu Cengiz Aytmatov ve Manas caddeleri, Cengiz Aytmatov Caddesi adı altında birleştirildi.
Mihail Frunze, Deng Xiaoping, Çuy ve Şabdan Batır sokakları ise şehrin doğusu ile batısını birbirine bağlayan güzergâh üzerinde Çuy Caddesi olarak düzenlendi.
Çuy Caddesi ile Jibek Jolu ve Popeda caddeleri de Jibek Jolu Caddesi adı altında birleştirildi.
Jayil Baatır, Absamat Masaliyev, Aalı Tokombayev ve Kayikov sokaklarının tamamı Aalı Tokombayev Caddesi çatısı altında toplandı.
SOKAK İSİMLERİNDE DE KAPSAMLI DEĞİŞİKLİK
İkincil güzergâhlarda da önemli isim değişiklikleri yapıldı.
Anvarbek Çortekov ve Krivonosov sokakları Absamat Masaliyev Sokağı, Beregovaya, Okrainnaya, Kok-Sai, Kurmanaliyev ve Naberejnaya sokakları ise Deng Xiaoping Sokağı olarak yeniden düzenlendi.
Baytik Batır, Cusup Abdrahmanov, Abdınasır Elebesov ve Tsentralnaya sokakları Cusup Abdrahmanov Sokağı adı altında birleştirildi.
Lev Tolstoy, Puteprovodnaya ve Sarı Özön sokakları Şabdan Batır Sokağı olarak değiştirilirken, Julius Fucik ve Vasilyevskiy Trakt sokakları da havaalanına uzanan güzergâhın tamamında Manas Sokağı adını aldı.
Genç Muhafız Bulvarı ile Mahatma Gandi Sokağı birleştirilerek İmanalı Aidarbekov Sokağı oluşturuldu. Seleksionnaya ve Muromskaya sokakları ise Mahatma Gandi Sokağı adı altında toplandı.
İDARİ REFORM KENTİN SINIRLARINI GENİŞLETTİ
Cadde ve sokaklardaki değişikliğin arkasında Bişkek’in idari sınırlarında gerçekleştirilen kapsamlı reform bulunuyor.
Reform sonucunda kentin yüzölçümü yaklaşık üç kat büyüdü. Çevredeki bazı yerleşimlerin Bişkek’e dahil edilmesiyle kentin idari sınırları genişlerken, yeni bölgelerde bulunan sokakların isimleri merkezdeki mevcut isimlerle çakışmaya başladı.
Belediye, bu mükerrerlikleri ortadan kaldırmak ve kent genelindeki adres sistemini standartlaştırmak amacıyla kapsamlı bir yeniden adlandırma süreci başlattı.
DİJİTAL ADRES SİSTEMİ DE GÜNCELLENECEK
Bişkek Belediyesi, isim değişikliklerinin yalnızca tabelalarla sınırlı kalmayacağını açıkladı. Teknik altyapı çalışmalarının tamamlanmasının ardından toplu taşıma güzergâhları, durak bilgileri ve kent altyapısına ilişkin veriler yeni adres sistemine göre güncellenecek.
Bunun yanı sıra kentin kadastro sistemi ve dijital adres haritasının da yeniden düzenlenmesi planlanıyor.
Böylece idari reformla genişleyen Bişkek’in yeni sınırları, cadde ve sokak isimleri ile dijital kent altyapısının birbirleriyle uyumlu hale getirilmesi hedefleniyor. Düzenleme, bir yandan kent yönetimini kolaylaştırırken diğer yandan Bişkek’in kamusal alanlarında Kırgızistan’ın tarihî, kültürel ve millî kimliğini daha görünür hâle getiriyor.
