Rusya’da küçük işletmeler hayatta kalma mücadelesi veriyor
Ukrayna Dış İstihbarat Servisi, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı sürdürdüğü savaşın ülkedeki özel sektörü “hayatta kalma moduna” sürüklediğini bildirdi.
Servisin açıklamasına göre, 2026 yılının ilk çeyreğinde Rusya’da kurulan yeni şirket sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 26,8 azaldı.
Açıklamada, her beş girişimciden birinin işletmesinin ayakta kalma ihtimalini yüzde 30’un altında gördüğü, yakın dönemde ise küçük ve orta ölçekli işletmelerin üçte birinin kapanabileceği ifade edildi.
EKONOMİK BASKI BİRÇOK ALANDAN AYNI ANDA GELİYOR
İstihbarat raporunda, Rus iş dünyasının aynı anda farklı ekonomik baskılarla karşı karşıya olduğu belirtildi.
İşletmelere yönelik müşteri ve sipariş veren kurum borçlarının ilk kez 8 trilyon rubleyi aştığına dikkat çekilen açıklamada, bunun ekonomideki genel mali tükenmişliğin göstergesi olduğu kaydedildi.
Raporda, yıllık yüzde 25 ile 30 seviyesindeki kredi faizlerinin, küçük işletmelerde ortalama yüzde 10–15 seviyesinde bulunan kârlılık oranlarıyla birleşince yatırım yapmayı neredeyse imkânsız hale getirdiği vurgulandı.
Açıklamada, mevcut koşullarda sermayeyi üretime yönlendirmek yerine bankada mevduat olarak tutmanın daha avantajlı hâle geldiği ifade edildi.
TARIM SEKTÖRÜ AĞIR DARBE ALDI
Savaşın etkilerinin özellikle tarım sektöründe belirgin şekilde hissedildiği belirtilen açıklamada, tarımsal kârlılığın savaş öncesindeki yüzde 23 seviyesinden 2025 yılında yüzde 15’e gerilediği bildirildi.
Aynı yıl sektörün 10,63 trilyon rublelik üretim gerçekleştirmesine rağmen 100 milyar rubleyi aşan rekor zarar ettiği aktarıldı.
Her yıl 6 ile 7 bin çiftliğin faaliyetlerini sonlandırdığı kaydedilen açıklamada, vergi reformunun da sektöre ek yük getirdiği belirtildi.
VERGİ DÜZENLEMELERİ İŞLETMELERİ ‘KAYIT DIŞINA’ İTİYOR
Yeni KDV eşiğinin 15 milyon rubleye yükseltilmesi ve patent sistemindeki sınırın yıllık 60 milyon rubleden 20 milyon rubleye düşürülmesinin, orta ölçekli işletmelerin büyüme alanını daralttığı ifade edildi.
Raporda, bu durumun işletmeleri kayıt dışı yöntemlere yönelttiği, şirketlerin bölünerek veya farklı yapılar altında faaliyet göstermeye çalıştığı belirtildi.
Rus vergi makamlarının verilerine göre, 2025 yılında yeni şirket sayısının yüzde 20 azaldığı, küçük ve orta ölçekli işletmelerin yüzde 75’inin ise gelişim için yeterli kâr elde edemediği kaydedildi.
İŞ GÜCÜ AÇIĞI DERİNLEŞİYOR
Ukrayna Dış İstihbarat Servisi, seferberlik, göç ve sertleşen göç mevzuatının Rusya’daki iş gücü krizini daha da ağırlaştırdığını bildirdi.
Özellikle sınır bölgelerinde durumun kritik seviyeye ulaştığı belirtilirken, yalnızca Belgorod bölgesinden 80 binden fazla çalışabilir nüfusun ayrıldığı ifade edildi.
Açıklamada, savaş döneminde ekonomik kazançların büyük bölümünün devlet şirketleri, bankalar ve savunma sanayii yüklenicilerine gittiği, küçük ve orta ölçekli işletmelerin ise artan maliyetler ve daralan talep nedeniyle zorlandığı kaydedildi.
Küçük işletmelerin ise artan maliyetler, düşen talep ve aynı anda hem düzenleyici hem borçlu hem de baskı unsuru olarak görülen devlet yapısıyla karşı karşıya kaldığı ifade edildi.
Raporun sonunda, küçük işletmelere sistem içinde yalnızca istihdamı sürdürme rolü verildiği, kâr elde etmenin ise artık mümkün görülmediği değerlendirmesine yer verildi.
