Zengezur'da koridor hayata geçiyor: ABD Dışişleri Bakanı Rubio'dan "Trump Rotası" açıklaması
Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Dışişleri Bakanı Marco Rubio; Azerbaycan, ABD ve Ermenistan liderleri tarafından imzalanan tarihi barış zirvesinde verilen taahhütler doğrultusunda hazırlanan "Uluslararası Barış ve Refah İçin Trump Rotası"nın (TRIPP) uygulama çerçevesini Ermenistan Dışişleri Bakanı Ararat Mirzoyan ile birlikte açıkladı.
Azerbaycan Devlet Haber Ajansı (AZERTAC) tarafından gündeme taşınan habere göre Rubio, açıklamasında TRIPP’in Güney Kafkasya’nın ticaret, transit ve enerji alanlarındaki potansiyelini açığa çıkaracağını belirterek, projenin bölge genelinde refah ve güvenliğin artırılmasına katkı sağlayacağını ifade etti.
TRIPP, TRANS-HAZAR TİCARET YOLU İÇİN KRİTİK BİR BAĞLANTI SUNUYOR
Görüşmenin ardından ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından TRIPP'e ilişkin kabul edilen uygulama çerçevesinin detayları yayımlandı. Belgede söz konusu çerçevenin, 8 Ağustos 2025 tarihinde Beyaz Saray’da düzenlenen ve Güney Kafkasya’da kalıcı barışın sağlanmasına yönelik taahhütlerin verildiği zirvenin hayata geçirilmesi yönünde atılan son adım olduğu vurgulandı.
Belgede, koridorun altyapısı, geliştirilmesi ve uygulanmasından "TRIPP Geliştirme Şirketi"nin sorumlu olacağı aktarıldı.
Bu şirketin, Ermenistan topraklarındaki belirlenen transit güzergahları boyunca demir yolu, kara yolu, enerji ve dijital altyapıyı yöneteceği belirtilen belgede, şirket yapısında ABD'nin çoğunluk hissesini elinde bulunduracağı, Ermenistan'ın ise belirli "rezerv konular" üzerinde denetim yetkisine sahip olacağı kaydedildi.
Belgede, şirketin kurulmasının ardından ilk etapta 49 yıllık geliştirme hakkına sahip olacağı, Ermenistan'ın ABD'ye yüzde 74 hisse vermeyi, kendisinin ise yüzde 26 payı korumayı planladığı ifade edildi.
Anlaşmanın ilerleyen aşamada 50 yıl daha uzatılmasının ve Ermenistan'a ek hisse verilerek payının yüzde 49'a çıkarılmasının öngörüldüğü belirtildi.
Açıklamada, uygulama çerçevesinin, Ermenistan toprakları üzerinden engelsiz ve çok modlu bir transit bağlantı oluşturmayı hedefleyen TRIPP projesinin somut şekilde hayata geçirilmesine yönelik yol haritası sunduğu kaydedildi. Projenin, Azerbaycan’ın ana karası ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ni birbirine bağlamasının yanı sıra, Trans-Hazar Ticaret Yolu üzerinde stratejik bir bağlantı oluşturduğu belirtildi.
ABD Dışişleri Bakanlığı açıklamasında şu ifadelere yer verildi:
8 Ağustos 2025’te Başkan Trump’ın ev sahipliğinde düzenlenen tarihi Barış Zirvesi’nde onaylanan ilkeleri yansıtan TRIPP Uygulama Çerçevesi, projenin başarısı için egemenlik, toprak bütünlüğü ve karşılıklılık ilkelerinin önemini vurgulamaktadır. TRIPP’in temel amacı, Ermenistan ve Azerbaycan’ın refahını ve güvenliğini artırmak, bölgesel ticaret ve bağlantıyı genişletmek ve Orta Asya ile Hazar Denizi’ni Avrupa’ya bağlayan yeni transit fırsatları hayata geçirerek Amerikan ticaretini daha da geliştirmektir.
GEÇEN YIL AĞUSTOS AYINDA ÜÇLÜ ZİRVEDE KARAR ALINMIŞTI
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ın, ABD Başkanı Donald Trump'ın ev sahipliğinde 8 Ağustos 2025'te Beyaz Saray'da gerçekleştirdiği 3'lü zirvede, Azerbaycan'ın ana karası ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasında engelsiz bağlantıyı sağlayacak TRIPP'in hayata geçirilmesi kararlaştırılmıştı.
"Zengezur Koridoru" olarak da adlandırılan bu hat kapsamında demiryolu, karayolu, enerji ve iletişim altyapılarının oluşturulması amaçlanıyor.
