Berlin’de anlamlı sergi: Kırım Tatar çocukların "babasız büyüme" mücadelesi
Almanya’nın başkenti Berlin’deki tarihi Checkpoint Charlie Duvar Müzesi (Mauermuseum), Rusya tarafından düzmece gerekçelerle alıkonulan Kırım Tatar siyasî tutsakların çocuklarına ithaf edilen "Babayı Bekleyerek Büyümek" adlı sergiye kapılarını açtı.
İnsan hakları örgütü Zmina tarafından yapılan açıklamaya göre, Çekya Dışişleri Bakanlığı desteğiyle açılan sergi, babaları Rus mahkemeleri tarafından haksız yere hapis cezasına çarptırılan 16 Kırım Tatarı çocuğun hikayesini dünya kamuoyuna sunuyor. Berlin’in en çok ziyaret edilen 10 noktasından biri olan Checkpoint Charlie’de açılan sergi, Avrupa’da bir müzenin kalıcı çalışma programı dahilinde sivil ziyarete açılan ilk Kırım temalı proje olma özelliğini taşıyor. İnsan hakları örgütü, bu lokasyonun seçilmesinin tesadüf olmadığını; mekanın onlarca yıldır süregelen özgürlük mücadelesini ve insan haklarını belgeleyen tarihi bir sembol olduğunu vurguladı.
ÇOCUKLARIN ELİNDEN ALINMIŞ ÇOCUKLUK
Sergide, çocukların 2020 ve 2025 yıllarında çekilmiş fotoğrafları yan yana getirilerek zamanın ve ayrılığın izleri gözler önüne seriliyor. Daha önce Ukrayna’da "Olmayan Çocukluk" adıyla farklı yerlerde sergilenen proje, Berlin’de çeşitli parçalarla zenginlaştirildi. Siyasi tutsak Server Mustafayev’in hapishanede oğlu için ekmek içinden yaptığı tesbih, serginin en dikkat çeken kişisel eşyaları arasında yer alıyor. İnsan hakları savunucusu, siyasi tutsak Emir Üsein Kuku’nun oğlunun babasına yazdığı mektup, ziyaretçileri duygulandırıyor. Küçük çocuğun, "Baba, tam 10 yıldır parmaklıklar arkasındasın. Sensiz bu yıllar çok zor geçti... Dualarımdasın" sözleri, parçalanmış ailelerin yaşadığı travmayı özetliyor. Kuku, Rus mahkemesi tarafından 12 yıl ağırlaştırılmış hapis cezasına çarptırılmıştı.
367 ÇOCUK BABASIZ KALDI
İnsan hakları savunucularının verilerine göre, Kırım’ın Rusya tarafından yasa dışı işgalinin 12. yılında, siyasi baskılar nedeniyle babasından koparılan çocukların sayısı 367'ye ulaştı. Bunlardan 246’sı reşit olmayan çocuk. Ev baskınları ve babaların alıkonulmalarına tanıklık eden çocukların çoğunda nevroz, depresyon, kekemelik ve kalp ritim bozuklukları gibi kalıcı sağlık sorunlarının geliştiğine dikkat çekiliyor.
Sergi, Berlin’i ziyaret eden binlerce turiste Kırım’daki insan hakları ihlallerinin sadece hukuki bir mesele değil, aynı zamanda çocukların geleceğini karartan insani bir trajedi olduğunu hatırlatmayı amaçlıyor.
