Cengiz Dağcı’nın eserleri Kırım’da da basılacak

AKMESCİT/SİMFEROPİL, 27.10.2011 (QHA) – Kırım Özerk Cumhuryeti Etnik İlişkiler ve Sürgünden Dönen Vatandaşlar Komitesi bünyesinde devlet tarafından basılacak Kırım Tatarca eserleri belirleyen komisyon ünlü Kırım Tatar roman yazarı Cengiz Dağcı’nın eserlerinin basılması için çalışmalara başladı.

Kırım Özerk Cumhuriyeti Etnik İlişkiler ve Sürgünden Dönen Vatandaşlar Komitesi Başkan Yardımcısı Emine Avamileva, QHA’ya yaptığı açıklamada, yazarlar ve edebiyat uzmanlarından oluşan söz konusu komisyonun, sürgünden dönen halkın mensupları olan yazarların kitaplarını devlet bütçesinden ayrılan ödenek ile basılmasının sağlanması konusunda faaliyet gösterdiğini kaydetti.  Avamileva, “Biz Cengiz Dağcı’yı, bir Kırım Tatar yazarı olarak, tanıtmak istiyoruz. Bunun için eserlerini Kırım Tatar diline tercüme ettirmek istiyoruz. Elimizde Dağcı’nın eserlerinden Prof. Dr. Adile Emirova’nın Kırım Tatar diline yaptığı tercümeler var. Geçtiğimiz günlerde Sabriye Kandım, merhum eşi yazar Yunus Kandım’ın yaptığı roman tercümelerini getirdi. Şu anda elimizde toplam 4 eserin Kırım Tatarca tercümesi var, 5. eserinin tercümesi gelmek üzere. Ama Dağcı’nın yazdığı toplam 20 roman var. Biz hepisini Kırım Tatar diline tercüme edip yayınlamak istiyoruz. Bu konuda biz Dağcı’nın romanlarını basma hakkına sahip olan ÖTÜKEN Neşriyat ile işbirliği yapmayı düşünüyoruz. Biz bu konuda yazarları, bilim çevrelerini ve toplumu katkıda bulunmaya davet ediyoruz” dedi.

Avamileva’nın verdği bilgiye göre komisyonun ilk toplantısı Aralık ayının ilk 10 gününde yapılacak.
  
Cengiz Dağcı kimdir?

Ünlü Kırım Tatar romancı Cengiz Dağcı 9 Mart 1920’de Yalta’nın Gurzuf kasabasında dünyaya geldi. Cengiz Dağcı Türkiye’ye hiç gelmediği halde kitaplarını Türkiye Türkçesi ile yazmış, kitaplarının ilk redaksiyonunu da şair Ziya Osman Saba yapmıştır. Türkiye’de yayınlanan eserleri sayesinde Türkiye’de birçok insan Kırım ’ı ve Kırım Tatarları’nın yaşantılarını öğrenmiş oldu. İlk ve orta öğrenimini köyünde ve Akmescit’te aldı. 1938’de ortaokulu bitirdi. Kırım Pedagoji Enstitüsü ikinci sınıfında iken İkinci Dünya Savaşı çıktı. 1941`de Ukrayna cephesinde Almanlara esir düştü. Almanların yenilmesi üzerine esir kampından kurtularak müttefik devletler safına sığındı. 1946`da Londra’da Wimbledon yakınlarına yerleşti. Cengiz Dağcı vatanından ayrılmasından bu yana hiç Kırım’a dönmedi.

Eserlerinde Kırım Türklerinin Rusların zulmü altındaki hayatını anlatıyor. Türk edebiyatının en güçlü yazarlarından olan Dağcı’nın hüzünlü bir üslûbu var. Romanlarında Kırım Tatarlarının 1928’den sonra Sovyet boyunduruğu altında çektiği acıları dile getirir, bir yurdun gasp edilişini anlatır.

Eserleri arasında; Korkunç Yıllar (1956), Yurdunu Kaybeden Adam (1957), Onlar da İnsandı (1958), Ölüm ve Korku Günleri (1962), O Topraklar Bizimdi (1966), Dönüş (1968), Genç Temuçin (1969), Badem Dalına Asılı Bebekler (1970), Üşüyen Sokak (1972), Biz Beraber Geçtik Bu Yolu bulunuyor.

Cengiz Dağcı, 22 Eylül 2001 tarihinde Londra’da vefat etti. Yazar, 2 Ekimde doğup büyüdüğü Aluşta bölgesi Kızıltaş (Krasnokamenka) köyünde bulunan yeni Müslüman mezarlığında toprağa verildi.

Susana Üseynova - Osman Bayramaliyev

QHA