Kazakistan Haberleri - Son Dakika Kazakistan Haber Güncel Gelişmeler

Kazakistan’ın Azerbaycan’a ihracatında dikkat çeken artış

2026 yılının ocak ayında Kazakistan ile Azerbaycan arasındaki dış ticaret hacmi 19,7 milyon dolar olarak kaydedildi. Kazakistan Millî İstatistik Bürosunun verilerine göre, Azerbaycan’a yapılan ihracat 15,6 milyon dolara ulaşarak iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerde lokomotif rolü üstlendi. Kazakistan Millî İstatistik Bürosu verilere göre, 2026 yılının ilk ayında Kazakistan ve Azerbaycan arasındaki ekonomik iş birliği istikrarlı bir seyir izledi. Ocak ayı itibarıyla iki ülke arasındaki toplam ticaret hacmi 19,7 milyon dolar olarak gerçekleşti. Bu rakam, Kazakistan’ın söz konusu dönemdeki genel dış ticaret devir hızının yüzde 0,2’sini oluşturdu. İHRACATTA AZERBAYCAN’IN PAYI Kazakistan’ın Azerbaycan pazarına yönelik ihracat potansiyeli ocak ayında dikkat çekici bir seviyeye ulaştı. Resmî istatistiklere göre, Kazakistan’dan Azerbaycan’a yapılan ihracatın bedeli 15,6 milyon dolar oldu. Bu miktar, Kazakistan’ın toplam ihracatının yüzde 0,2’sine tekabül ediyor. İTHALAT VERİLERİ VE DENGE Azerbaycan’dan Kazakistan’a yapılan ithalatın hacmi ise ocak ayında 4,1 milyon dolar seviyesinde kaldı. Bu rakam, Kazakistan’ın genel ithalat rakamlarının yüzde 0,1’ini temsil ediyor. İki ülke arasındaki ticaret dengesinin Kazakistan lehine seyretmesi, Astana’nın Azerbaycan pazarındaki aktif tedarikçi rolünü bir kez daha teyit etti. Hazar Denizi üzerinden kurulan lojistik hatlar ve Orta Koridor projesinin etkisiyle, Kazakistan ve Azerbaycan arasındaki ticaret rakamlarının yılın geri kalanında artış göstermesi bekleniyor. Uzmanlar, iki kardeş ülke arasındaki bu ticari ivmenin, Türk Devletleri Teşkilatı içindeki ekonomik iş birliği hedefleriyle uyum sağladığına dikkat çekiyor.

Kazak millî edebiyatının büyük şairi Magcan Cumabay, 88 yıl önce vefat etti

Kazak millî edebiyatına eserleriyle iz bırakmış Mağcan Cumabay, vefatının 88. yılında saygıyla anılıyor. “ÜNLÜ OZAN, SÖZÜ ALTIN HAKÎM ABAY’A” 5 Haziran 1893 tarihinde Kuzey Kazakistan vilâyetinde, bugün adını taşıyan Mağcan Cumabay ilçesine bağlı olan Sasıkköl’de doğdu. Eğitimli bir aileye mensup olan Cumabay’ın babası Beken, ticaretle ilgileniyordu ve varlıklı biriydi. Babasının Taşkent ve Kazan kentlerinden getirtmiş olduğu kitap ve dergiler, Cumabay ve kardeşlerinin bilgi birikiminde ve iyi yetişmelerinde önemli rol oynadı. Cumabay, ilk öğrenimini köyünde tamamladı ve 1905-1910 yılları arasında Muhammedcan Begişev’in idaresinde bulunan, Kızılyar kentindeki Çala Kazak Medresesine devam etti. Büyük Türk düşünürü Kırım Tatar aydını, düşünür, yazar ve Tercüman Gazetesi'nin kurucusu İsmail Bey Gaspıralı’nın usûl-i cedîd eğitim modelini temel alan bu medresede, Doğu ve Batı edebiyatlarının örneklerine aşina oldu. Henüz genç bir öğrenciyken “Abay Kunanbayulı’nın Ölenleri” adlı kitabından şiirlerini okudu ve bu heyecanla yazdığı “Ünlü ozan, sözü altın hakîm Abay’a” adlı şiiriyle, edebiyat dünyasına ilk adımını attı. İLK KİTABI “ŞOLPAN”, ALİMCAN İBRAHİMOV’UN YARDIMIYLA ÇIKTI Öğrenimine 1910-1913 yılları arasında Rusya Müslümanlarının önemli merkezlerinden olan Ufa’daki Galiye (Aliye) Medresesi’nde devam etti. Bu medresede ise kısa süre içinde hocası Alimcan (Galimcan) İbrahimov’un dikkatini çekti. İlk kitabı olan “Şolpan”, onun yardımıyla 1912 yılında Kazan’da basıldı. 1913-1916 yılları arasında hem edebiyat çalışmalarını sürdürdü hem de Omsk Öğretmen Okuluna devam etti. Kazak halkının özellikle eğitim sorunlarına çözüm bulmak amacıyla oluşturulan “Birlik” hareketinde etkin rol aldı. Kazak halkını daha çağdaş, daha müreffeh ve huzurlu bir hayata kavuşturmayı hedefleyen “Alaş Hareketi”ne de katıldı. Çevresinde toplandıkları Ahmed Baytursunov’un “Kazak” gazetesinde 1913-1918 yılları arasında şiirlerinin yayımlanmasıyla başlayan ilişkileri ise kuvvetlendi. Rusya’da 1917 yılında meydana gelen Bolşevik İhtilali sırasında özerk bir Kazak hükûmetinin kurulması çalışmalarında ve Akmola ili kurultayını düzenleme kurulunda yer aldı. Rusya Kurucu Meclisinde Kazakları temsil etti. Alaş Partisi Akmola İl Komitesi Üyesi oldu. Daha sonra II. Umumi Kazak Kurultayı'nda bulundu ve Eğitim Komisyonuna başkanlık etti. SOVYET YÖNETİMİ TARAFINDAN ŞEHİT EDİLDİ! "Alaş Hareketi"nin başarısızlığa uğramasından sonra da 1919-1923 yılları arasında yayın faaliyetlerine ağırlık verdi. Akmola’da çıkan "Bostandık Tuvı" gazetesinde, "Şolpan" ve "Sana" dergilerinde, daha sonra da "Ak Jol" gazetesinde çalıştı. Bu yıllarda destan şeklinde yazdığı “Batır Bayan” adlı şiiri yayımlandı. 1925 yılında "Enbekşi Kazak" gazetesinde, yeni Sovyet yönetimi tarafından eserlerinin komünist ideolojisine ters düştüğü iddia edildi ve hakkında büyük bir kampanya başlatıldı. Sovyet yönetimi aleyhinde açıktan herhangi bir şey söylememiş de olsa rejimi destekleyen yazılar yazmadığı gerekçesiyle suçlanmıştı. Moskova’dan döndükten sonra 1927-1929 yılları arasında Burabay ve Kızılyar’da öğretmenlik yaptı. "Alka" adlı Sovyet karşıtı gizli bir örgüt kurduğu iddiasıyla 1929 yılında tutuklandı ve on yıl sürgün cezasına çarptırıldı. 1936 yılında serbest bırakılan Cumabay, Kızılyar’da öğretmenliğe başladı ancak İl Eğitim Müdürü’nün şikâyeti üzerine siyasî sebeplerle işine son verildi ve 1937 yılında Almatı’ya geldi. Çeviri işleriyle geçimini sağlamaya çalışan Cumabay, kısa süre içinde Jozef Stalin’in “büyük terör” politikasındaki aydın katliamı sırasında pantürkizm ve halk düşmanlığıyla suçlanarak tutuklandı ve 19 Mart 1938 tarihinde şehit edildi.

Kazakistan, küresel yumuşak güç sıralamasında Türkistan’ın lideri oldu

Kazakistan, ülkelerin kültürel, diplomatik ve ticari etkilerini ölçen Küresel Yumuşak Güç Endeksi’nde (Global Soft Power Index) önemli bir başarı göstererek Türkistan’ın lideri oldu. Kazinform’un haberine göre dünya genelinde 87. sıradan 82. sıraya yükselen Kazakistan’ın puanı bir önceki yıla göre 0,8 puan artışla 35,9 olarak hesaplandı. 100’den fazla ülkede 150 binden fazla katılımcıyla yapılan küresel bir anket çalışmasına dayanan Küresel Yumuşak Güç Endeksi araştırması kapsamında, bir ülkenin uluslararası arenada tanınırlık, itibar ve etkisini değerlendirilirken, ayrıca ülkenin yatırım, ticaret, yetenek ve turist çekme kabiliyetini de dikkate alınmaktadır. Birleşmiş Milletlere üye 193 ülkenin tamamını içeren listede Kazakistan; 92. sırada yer alan Özbekistan, 129. sırada yer alan Tacikistan, 138. sırada yer alan Türkmenistan ve 142. sırada Kırgızistan gibi bölge ülkelerini geride bıraktı ve Türkistan’ın en etkili gücü konumuna geldi. ZİRVE ABD’NİN OLDU Dünya genelinde ise zirve 74,9 puanla Amerika Birleşik Devletleri’nin (ABD) oldu. ABD’yi 73,5 puanla Çin; 70,6 puanla Japonya; 69,2 puanla Birleşik Krallık; 67,7 puanla Almanya takip etti. Fransa, İsviçre, Kanada, İtalya ve Birleşik Arap Emirlikleri de ilk onda yer aldı. YUMUŞAK GÜÇ NEDİR? Bir ülkenin, askerî ya da ekonomik baskı kullanmak yerine; kültür, diplomasi ve iş dünyası yoluyla diğer milletleri etkileme ve çekicilik oluşturma kabiliyeti yumuşak güç olarak tanımlanıyor.

Kazakistan'da Rusçanın statüsü değişti: Anayasa referandumu neleri içeriyor?

Kazakistan’da halk, 15 Mart 2026 tarihinde yeni anayasa için sandık başına gitti. Gerçekleştirilen anayasa referandumunun ilk sonuçları açıklandı. REFERANDUMDA YÜKSEK KATILIM ORANI Kazakistan’da devlet yapısında köklü değişiklikler gerçekleştirecek yeni anayasa için halk, sandık başında iradesini gösterdi. Avrasya Entegrasyonu Enstitüsü tarafından paylaşılan çıkış anketinin (exit poll) sonuçlarına göre tarihî reform paketi, seçmenlerin yüzde 86,7’si tarafından kabul edildi. Kazakistan Merkezî Referandum Komisyonunun verilerine göre, anayasa referandumunda sandığa gitme oranı yüzde 73,12 oldu. TRT Avaz’ın 16 Mart 2026 tarihinde gündeme taşıdığı habere göre söz konusu süreci, 10 uluslararası kuruluş ve 27 ülkeden toplam 359 gözlemci ile 185 yabancı gazeteci yerinden takip etti. Süreç hakkında TRT’ye değerlendirmede bulunan Türkiye Yüksek Seçim Kurulu (YSK) Başkanı Ahmet Yener ise seçimin demokratik standartlarda geçtiğini belirterek “Kazakistan tarihi için önemli bir değişim. 'Cumhurbaşkanı Yardımcılığı' sistemi getirilirken parlamento, 'Kurultay' adıyla tekli bir yapıya dönüştürülüyor. Demokratik ve şeffaf bir ortamda gerçekleşen bu süreci kutluyorum." ifadelerini kullandı. YENİ ANAYASA, TÜRK DÜNYASI İÇİN EMSAL TEŞKİL ETTİ Referandumu takip eden Türk Devletleri Parlamenter Asamblesi (TÜRKPA) Genel Sekreteri Ramil Hasan da referandumu takip eden isimler arasındaydı. Yeni anayasanın Türk dünyası için de bir emsal teşkil ettiğini vurgulayan Hasan; anayasa değişikliklerinin artık sadece referandum yoluyla yapılabilmesi ve iki kanatlı parlamento yapısının sonlandırılarak tarihi bir isim olan "Kurultay" çatısı altında birleşmesi ile halkın temsil gücünün artırılması ve yasa önerme hakkının genişletilmesi noktalarının önemini vurguladı. Öte yandan yeni anayasada Rusçanın statüsü değişmesi, önemli bir gelişme olarak değerlendirildi. Rusçanın Kazakça ile “eşit” konumda olduğunu belirten ifade yerine “Kazak diliyle birlikte” denilerek Kazakçanın tek devlet dili olduğu vurgulandı. Böylelikle Rusça, resmî eşitlikten çıkarılıp milletlerarası iletişim dili olarak tanımlandı. CUMHURBAŞKANI TOKAYEV, 15 MART’I “ANAYASA GÜNÜ” OLARAK İLAN ETTİ Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömet Tokayev ise 15 Mart’ın artık “Anayasa Günü” olarak kutlanacağını duyurdu. Kazak halkının köklü ve tarihî bir tercih yaptığını dile getiren Cumhurbaşkanı Tokayev, sonuçların ardından halka hitap ederek "Vatandaşlarımız bugün Kazakistan’ın kaderini mühürledi. Bundan böyle her yıl 15 Mart’ı Anayasa Günü olarak, ülkemizin en önemli bayramlarından biri olarak kutlayacağız." şeklinde konuştu.

Kazakistan’dan Kuzey Aral Denizi'ne yönelik tarihî adım: Proje neleri kapsıyor?

Türkistan coğrafyasının ekolojisinin ve bölge halkının geleceğini daha sürdürülebilir hâle getirmeyi amaçlayan Kazakistan hükûmeti, Dünya Bankası ile tarihî bir adım attı. Kazakistan Su Kaynakları ve Sulama Bakanlığının, Kuzey Aral Denizi’nin ekosistemini kurtarmak amacıyla Dünya Bankası ile yürüttüğü dev projenin ikinci aşaması üzerinde çalışmakta olduğu bildirildi. PROJE, ARAL GÖLÜ'NÜ İYİLEŞTİRECEK Bir zamanlar dünyanın en büyük dördüncü gölü olan fakat kurumaya yüz tutan Aral Gölü'nü kurtarmak için atılan tarihî adım ve Kazakistan hükûmeti ile Dünya Bankasının hazırladığı su projesi kapsamında, Kuzey Aral Denizi’nin su derinliğinin 44 metreye çıkarılmasının hedeflendiği aktarıldı. 2026 ve 2029 yılları arasında hayata geçirilecek olan kapsamlı proje, bölgedeki yaşamı ve iklimi eski günlerine kavuşturacak. KOKARAL BARAJI YENİDEN İNŞA EDİLECEK TRT Avaz’ın 13 Mart 2026 tarihinde gündeme taşıdığı habere göre, proje kapsamında Kokaral Barajı’nın yeniden inşasının öngörüldüğü ve barajın Kuzey Aral Denizi’ndeki suyun korunmasını sağlamakta kritik öneme sahip olduğu aktarıldı. Kokaral Barajı’nın yeniden inşa çalışmalarıyla birlikte bölgede devasa bir su rezervi oluşturulmasının ve Kuzey Aral Denizi’nin su seviyesinin deniz seviyesinden 44 metre yüksekliğe ulaştırılmasının planlandığı kaydedildi. Öte yandan, Aral denizinin su hacminin 34 milyar metreküplük kapasiteye erişmesiyle birlikte denizin kapladığı yüzey alanının 3 bin 913 kilometrekareye yükseltilmesinin de planlanlar dâhilinde olduğu dile getirildi. PROJEYLE BÖLGE EKONOMİSİ VE İKLİM CANLANACAK Kuzey Aral Denizi’nin su seviyesindeki yükselme, yalnızca biyolojik çeşitliliği korumakla kalmayacak, aynı zamanda bölgedeki balıkçılık faaliyetlerini canlandıracak ve tuz tozlarının yarattığı hava kirliliğini azaltacak. Bununla beraber Dünya Bankasının bu projeye finansal ve teknik destek vermesi, Kuzey Aral Denizi’ndeki çevre krizinin artık yerel bir öncelik olmaktan çıkarak küresel bir iklim önceliği hâline gelmesi olarak değerlendiriliyor. Kokaral Barajı'nın kapasitesinin artırılmasının ise bölgedeki tarımsal sulama dengelerini olumlu yönde etkileyeceği belirtiliyor. Kazakistan Su Kaynakları ve Sulama Bakanlığının 13 Mart 2026 tarihinde resmî internet sitesinden yayınladığı açıklamada, 2025 yılında Kazakistan ve Özbekistan hükûmetleri arasında sınır aşan su kaynaklarının ortak yönetimi ve bilinçli kullanımına ilişkin bir antlaşma imzalandığı hatırlatıldı. Ayrıca Türkistan coğrafyasındaki ülkeler için Kuzey Aral Denizi’nin korunmasının ve canlandırılmasının yalnızca ekolojik değil, toplumsal ve stratejik bir sorumluluk olduğu da kaydedildi.

Kazakistan, Rusya'nın Ukrayna'yı işgaline karşı çıkan Rus gencin sınır dışı kararını iptal etti

Batı Kazakistan Bölge Mahkemesi Temyiz Kurulu, Rusya'nın Ukrayna'ya karşı 24 Şubat 2022 tarihinden bu yana sürdürdüğü topyekûn işgal girişimi ve saldırılarına karşı olduğunu belirterek ülkesinden ayrılan 16 yaşındaki Rus vatandaşı Timur Turkov hakkında verilen sınır dışı kararını iptal etti. Temyiz Kurulu, daha önce Turkov’un Kazakistan’dan çıkarılmasına yönelik kararı bozdu. Duruşmaya katılan gencin büyükannesi, Rusya’ya geri gönderilmesi hâlinde hayatının tehlikeye girebileceğini ifade etti. Timur Turkov, geçen yıl 12 Eylül’de Rusya’nya bağlı Komi Cumhuriyeti’nden Kazakistan’a geldi. Otostopla yolculuk yapan Turkov’un sınırı yaya olarak geçtiği ve gece boyunca yaklaşık 17 kilometre yürüyerek sınırdaki Astafyevo köyüne ulaştığı belirtildi. Genç, burada sınır muhafızlarının çağrılmasını talep etti. Turkov daha sonra “Mahamet” sınır karakoluna götürüldü, ardından Uralsk şehrine sevk edilerek özel sosyal hizmetlere ihtiyaç duyan çocukların kaldığı bir merkeze yerleştirildi. Yetkililer genci daha sonra yasa dışı sınır geçişiyle suçladı. Aralık ayında mahkeme, Turkov’un Kazakistan’dan sınır dışı edilmesine, ülkeye beş yıl giriş yasağı uygulanmasına ve altı ay özgürlüğünün kısıtlanmasına karar vermişti. Turkov ve avukatı bu karara itiraz etti. Savcılık da sınır dışı kararının iptal edilmesi yönünde başvuruda bulundu. Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Özel Raportörü Mariana Katsarova da Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev’e mektup göndererek, Ukrayna’daki savaşa ve toplumun askerîleştirilmesine karşı çıktığı için ülkesini terk eden Rus gencin sınır dışı edilmemesini talep etmişti.

Ahmet Yesevî Üniversitesinden sağlıkta devrim: Çocuklara tam kapsamlı sağlık hizmeti

Türkiye ve Kazakistan’ın uluslararası ve özerk statüye sahip ortak devlet üniversitesi olan Hoca Ahmet Yesevî Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi, "Çocuklar için Hastane Evde" projesini hayata geçirerek pediatrik hastalara umut oldu. YATAĞA BAĞIMLI VE KRONİK RAHATSIZLIĞI BULUNAN ÇOCUKLARA HİZMET Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi, proje kapsamında hastaneye nakli riskli ve meşakkatli olan yatağa bağımlı çocuklar için "mobil hastane" modelini hayata geçirdi. Söz konusu proje kapsamında yatağa bağımlı ve kronik rahatsızlığı bulunan çocuklara tam teşekküllü sağlık hizmeti evlerinde sunulmaya başlandı. TRT Avaz’ın 13 Mart 2026 tarihinde gündeme taşıdığı haberine göre projenin mimarı olan Başhekim Uzm. Dr. Mehmet Ziya Gençer, sağlık hizmetinin bir ayrıcalık değil, her birey için bir hak olduğunun altını çizdi. "Engelli çocuklarımızın hastaneye gelmesi, aileleri için oldukça meşakkatli ve riskli bir süreç. Eğer bu çocuklar hastaneye gelemiyorsa biz neden hastaneyi onların önüne götürmüyoruz, dedik ve bugün mobil ekibimizle çocuklarımızın kapısını çaldık." ifadelerine yer veren Başhekim Gençer, proje çerçevesinde bölgedeki yatağa bağımlı tüm çocuklara ulaşılmasının amaçlandığını kaydetti. ÇOCUKLARA EVDE “CHECK-UP” İMKÂNI SUNULUYOR Söz konusu modelin basit bir evde bakım hizmetinden çok daha fazlasını sunarak profesyonel ve bütüncül bir yaklaşıma dayandığı belirtildi. Bununla birlikte nöroloji, radyoloji ve pediatri uzmanları ile birlikte aile hekimi ve hemşirelerin yer aldığı mobil sağlık ekibine, sosyologlar ve psikologlar da destek sağlayacak. Saha çalışması çatısı altında ise ev ortamında kapsamlı kan tahlillerinin alındığı, taşınabilir ultrason cihazlarıyla görüntüleme yapıldığı ve çocuklara tam kapsamlı bir “check-up” hizmetinin sağlandığı aktarıldı. Hasta yakını Düriya Erjanova ise çocukların muayenesinin yanı sıra ailelere de psikososyal desteğin verildiği projeye yönelik, "Doktorlarımız geldi, kızımızı muayene ediyorlar. Ramazan ayı dolayısıyla da bizlere destek oluyorlar. Gösterdiğiniz özel ilgiden dolayı hepinize minnettarız." şeklinde konuşarak Hoca Ahmet Yesevi Uluslararası Türk-Kazak Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi ekibine en içten teşekkürlerini iletti. SAĞLIK MODELİ, SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞİYLE TAKDİR EDİLDİ Yatağa bağımlı pediatrik hastalar için geliştirilen proje, yüksek standartları ve erişilebilirliği ile tüm bölge için örnek teşkil ediyor. Proje ayrıca, Türkiye'nin sağlık alanındaki tecrübesini ve “yumuşak güç” (soft power) kabiliyetini Türk dünyasına aktarmasının en insancıl ve etkili yöntemlerinden biri olarak değerlendiriliyor. Projenin Ramazan ayında ivme kazanması ise bölge halkıyla kurulan manevi bağın güçlenmesinde önemli bir yeri oldu.

Kazakistan vatandaşlarını Ortadoğu’daki çatışma bölgelerinden tahliye ediyor!

Ortadoğu genelinde İran ile ABD ve İsrail arasında devam eden çatışmalar sebebiyle Kazakistan, vatandaşlarını bölgeden tahliye etmeye devam ediyor. Tahliye operasyonunun başlangıcından itibaren yerel ve uluslararası hava yolu şirketlerini kullanarak 7 bin 300’ü aşan Kazakistan vatandaşı ülkesine döndü. Tahliyeler, Azerbaycan, Ermenistan ve Türkmenistan sınırları üzerinden karayolu ile de sürdürülürken, bölgedeki Kazakistan diplomatik temsilcilikleri, vatandaşlarla düzenli olarak temas halinde bulunuyor. Kazakistan Dışişleri Bakanlığı, daha önce Ortadoğu’ya yönelik tüm seyahatlerden kaçınılması uyarısında bulunmuş ve 28 Şubat tarihinden sonra bölgeye seyahat edecek Kazakistan vatandaşlarının devlet garantisi kapsamından çıkarılacağını açıklamıştı. Kazinform haber ajansına göre, 7-8 Mart gecesi Air Astana, Scat, FlyDubai ve Air Arabia havayolları ile gerçekleştirilen 11 uçuşla bin 786 Kazakistan vatandaşı güvenli bir şekilde ülkelerine getirildi.

Kazakistan'da kripto para dönemi: Düzenlemeler gündemde

İş dünyasında yapay zekâ rüzgârları esen Kazakistan, teknolojik gelişmeleri vatandaşlarının günlük hayatına da entegre ediyor. Kazakistan Merkez Bankası Başkanı Timur Süleymanov, Kazakistan’da dijital varlıkların düzenlenmesinin finans sektörüne ivme kazandıracağını kaydetti. KRİPTO PARA İLE YAPILAN ÖDEMELERİN YASAL ÇERÇEVE İÇERİSİNDE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ KONUŞULUYOR Süleymanov banka, sigorta şirketleri, kredi ve tahvil merkezli finans sektöründe yaşanan teknolojik gelişmelerin token hâline getirilen varlıklar ve tahviller ile kripto ve fiat ödeme kanallarını getireceğini belirtti. Herkesin finansal araçlara erişebilmesinin dijital varlıkların sağladığı en büyük avantaj olarak değerlendiren Süleymanov, kripto tarzı dijital varlıkların geleneksel bankacılık için bir rekabet unsuru hâline gelebileceğini ifade etti. Bununla birlikte, Kazakistan’da kripto para sirkülasyonu yasal bir zemine oturtulacak ve regülasyonlar hayata geçirilecek. Kripto paralar, Kazakistan’da hâlihazırda aktif olarak kullanılsa da bu kullanım, yasal çerçevenin dışında kalıyor. “Bitcoin ve diğer kripto paraların ülkemizde aktif olarak kullanıldığını fakat bu kullanımın yasal çerçevenin dışında gerçekleştiğinin farkındayız.” şeklinde konuşan Süleymanov, kripto para kullanımının atılacak adımlara birlikte Kazakistan Ceza Kanunu’na uygun bir şekilde de gerçekleşebileceğini belirtti. Süleymanov, “Kripto para transferinin lisansa tabi tutulmasını, regüle edilmesini ve karaparanın aklanmasının ve terörizmin finansmanının önlenmesi hakkında kanunlara, bankacılık kanununa, ödemede uygulanan düzenlemelere ve vergi kanunlarına tam uyumlu olmasını şart koşmak daha uygun bir seçenek olacaktır. Bu şekilde yasal çerçeve içerisinde faaliyette bulunulmasını sağlayabiliriz.” ifadelerini kullandı. KAZAKİSTAN’DA KRİPTO PARAYA DAİR YENİ PROJELER Bu regülasyonlar kapsamında kripto paraya katı yasaklar uygulamak yerine kripto transferleri adına bir lisanslama sistemi kurulması teklif edildi. Söz konusu lisanslama sayesinde kripto para transferlerinin, karaparanın aklanmasının ve terörizmin finansmanının önlenmesi hakkında kanunlarla birlikte, vergi ve ödeme regülasyonlarıyla da uyumlu olarak gerçekleştirilmesinin zorunlu tutulması da gündeme taşındı. Öte yandan, Kazakistan haber sitesi Orda.kz'nin 6 Mart 2026 tarihinde gündeme taşıdığı haberine göre Süleymanov, Kazakistan’da hâlihazırda iki bankanın “stablecoin” hesaplarından doğrudan ödeme yapılmasını sağlayan ve kripto parayı "fiat"a aktaran (kripto-to-fiat) kartlar dağıttığını ve ödeme sırasında fonların otomatik olarak Kazakistan para birimi olan Tengeye dönüştürüldüğünü ifade etti. İki bankanın daha benzer ürünleri piyasaya sürmeye hazırlandığını belirten Süleymanov, ayrıca “Daha birçok proje gündemde. Umuyorum ki regülasyonlar uygulanmaya başladıkça onları düzenleyici kum havuzu (sandbox) rejiminden genel rejime aktaracağız.” dedi.