Ukrayna’daki Türk iş insanlarından QHA’ya özel değerlendirmeler
24 Şubat 2022 tarihinde Rusya’nın Ukrayna’ya karşı topyekûn işgal girişimleri ve saldırılarının başlamasına rağmen Ukrayna’da faaliyet göstermeye devam eden Türk iş insanları; ülke çapında yapılan projeler, yatırımlar ve Ukrayna'nın yeniden inşasına katılım gibi gelecek planları hakkında Kırım Haber Ajansına (QHA) özel değerlendirmelerde bulundu.
“SAVAŞ DÖNEMİNDE TÜRKİYE, UKRAYNA’DAKİ EN BÜYÜK YABANCI SERMAYE YATIRIMCISI HALİNE GELDİ”
Türkiye Ukrayna İş İnsanları Derneği (TUİD) Başkanı Burak Pehlivan, devam eden savaşın insanî anlamda çok büyük etkileri olduğu kadar ekonomik etkilerinin olduğunu da kaydetti. Ukrayna ekonomisinin savaş sonrasında yaklaşık üçte bir oranında küçüldüğünü aktaran Başkan Pehlivan, dış ticarette de dörtte bir oranında azalma olduğunu belirtti. Yaşanan azalmalara rağmen Türkiye ve Ukrayna’nın dış ticaret seviyelerini koruduklarını kaydeden Pehlivan, “Buna rağmen Türkiye-Ukrayna dış ticareti, özellikle 2022 ve 2023’te savaş öncesi seviyesini korudu. Türk iş insanlarımız da yatırımlarını bırakın azaltmayı, artırdılar. Bununla birlikte savaş döneminde Türkiye, Ukrayna’daki en büyük yabancı sermaye yatırımcısı haline geldi.” ifadelerini kullandı.
TÜRK YATIRIMLARININ UKRAYNA’DAKİ TOPLAM TUTARI 5 MİLYAR DOLARA YAKLAŞTI
Türk iş insanlarının devam eden yatırımlarının tutarının 400 milyon doları bulduğunu belirten Pehlivan, “300 milyon dolarlık yeni yatırım gerçekleştirildi ve Türk yatırımlarının ülkedeki toplam tutarı 5 milyar dolara yaklaşmakta.” değerlendirmesini yaptı.
Ukrayna’da yatırım yapan Türk şirketlerden biri olan Onur Group’un çok güzel örnek oluşturduğunu ifade eden Pehlivan, şirket hakkında “Şu an Ukrayna’daki en büyük yabancı sermaye yatırımcılarından biri diyebiliriz.” ifadelerini kullandı.
“GEÇTİĞİMİZ SENE UKRAYNA’DA AÇILAN BİN 109 YABANCI SERMAYELİ ŞİRKETİN YÜZDE 18’İ TÜRK”
Aynı zamanda Pehlivan, Türk iş dünyasının geçen sene Ukrayna’da açılan yabancı sermayeli şirketler içerisindeki yerini de ele aldı. Pehlivan, konuşmasında “Savaşın yaratmış olduğu tüm zorluklara rağmen Türk iş dünyamız Ukrayna’ya ve Ukrayna’nın geleceğine inanıyor. Nitekim geçtiğimiz sene de Ukrayna’da açılan bin 109 yabancı sermayeli şirketin yüzde 18’i yani 201’i Türk firmalar. İkinci sırada Polonyalılar, üçüncü sırada Amerikalılar geliyor.” cümlelerini kullandı.
Binin üzerinde Türk firmasının şu an Ukrayna’da faaliyetlerini sürdürmeye devam ettiğini kaydeden Pehlivan, Türk iş dünyasının Ukrayna’nın iyi zamanında da zor zamanında da yanında olduğu mesajını verdi.
TÜRK FİRMALAR, UKRAYNA’NIN YENİDEN İMARINA KATKI SAĞLAMAYA HAZIR
Şu an Ukrayna’da sahada iş yapan yabancı inşaat altyapı firmalarının tamamının Türk olduğunu kaydeden Başkan, Ukrayna’nın yeniden inşası sürecinde katkı sağlamaya hazır olduklarını ve şu anda bile faaliyet gösterildiğini belirtti.
Pehlivan, konuyla ilgili olarak şu ifadeleri kullandı:
Biz her zaman şunu söylüyoruz: Ukrayna’nın yeniden imar ve inşası savaş döneminde de, görece güvenli bölgelerde, öncelikli sektörlerde yapılmalı. Ben bu anlamda Türk iş dünyasının özellikle son üç senedeki performansıyla Ukrayna’nın yeniden imar ve inşasında en büyük rolü oynayacağını bugünden ispat ettiğini düşünüyorum. Bu noktada ikinci üçüncü ülkelerle iş birliği çok değerli, çok önemli. Önümüzdeki dönemde Türkiye-Japonya- Ukrayna, Türkiye-Güney Kore- Ukrayna, Türkiye-Polonya-Ukrayna, Türkiye-Finlandiya-Ukrayna, Türkiye-İsveç-Ukrayna gibi üçlü iş birliklerine tanıklık edeceğiz. Çünkü Türkiye’nin, Türk inşaat altyapı firmalarımızın Ukrayna’da binlerce makine ekipmanı var, binlerce çalışanı var. Sahadalar. Müthiş bir ‘know-how’ var. Ukrayna’da bugüne kadar 10,3 milyar dolarlık taahhüt gerçekleştirmiş durumda. 200 üzerinde proje gerçekleştirildi. Bu altyapının üzerine know-how, bilgi birikimi, sermaye gücü de eklendiğinde çok farklı noktalara gideriz. Bizim de eksik yönlerimiz var. Biraz önce saydığım ülkelerinin bazılarının teknolojik üstünlüğü var. Sermaye-finansman erişimleri kolay. Bununla Türk iş dünyasının biraz önce sahada bahsettiğimiz avantajları birleştiğinde çok önemli bir sürece dahil olacağımızı düşünüyorum.
ONUR GROUP YÖNETİM KURULU BAŞKANI: UKRAYNA’NIN YENİDEN YAPILANDIRILMASINDA SÖZ SAHİBİ OLACAĞIMIZA İNANIYORUM
Onur Group Yönetim Kurulu Başkanı Onur Çetinceviz, Ukrayna’da faaliyet gösteren şirketlerinin inşaat, altyapı, kaplama, yapı kimyasalları ve beton ağırlıklı, daha ziyade altyapılar alanında faaliyet gösterdiğini kaydetti. Çetinceviz, konuşmasında “Ukrayna’nın yeniden yapılandırılmasında söz sahibi olacağımıza inanıyorum.” ifadelerine yer verdi.
Türkiye ve Onur Group olarak topyekûn işgal girişimi ve saldırıların başladığı günden bu yana Ukrayna’da olduklarını kaydeden Çetinceviz, şu anda bile 5 bin civarında Ukraynalının firmaları bünyesinde çalıştığını belirtti.
“UKRAYNA’YI TÜRKİYE’DEN SONRA İKİNCİ VATANIMIZ OLARAK GÖRDÜĞÜMÜZ İÇİN UKRAYNA’DAN ÇIKMAYI HİÇ DÜŞÜNMEDİK”
Onur Group Ukrayna Genel Direktörü Emre Karaahmetoğlu ise, QHA’ya yaptığı değerlendirmede firmalarının 20 yılı aşkın süredir Ukrayna’da faaliyet gösterdiğini ve bu süre zarfında bir çok iş yaptıklarını belirtti. Çalışanlarının yüzde 90-95’inin Ukraynalı olduğunu ifade eden Karaahmetoğlu, Ukrayna ile artık bir aile olduklarını belirtti.
Direktör Karaahmetoğlu, Ukrayna’da kalma motivasyonlarını ise “Çalışanlarımız Ukraynalılarla evlendiler çoluk çocuk sahibi oldular. Bu anlamda tabii ki biz, Ukrayna’yı Türkiye’den sonra ikinci vatanımız olarak gördüğümüzden ve zaten savaş başlayana kadar da yapmış olduğumuz yatırımlar, savaş zamanında da yapmış olduğumuz yatırımlarla beraber Ukrayna’dan çıkmayı hiçbir şekilde, hiçbir zaman düşünmedik.” ifadeleriyle açıkladı.
EN ÖNEMLİ PROJE: ZAPORİJJYA KÖPRÜSÜ
Gerçekleştirdikleri her bir projenin anlamlı ve büyük olduğunu ifade eden Karaahmetoğlu, bu projeler içerisinde en önemlisinin Zaporijjya Köprüsü olduğunu kaydetti. Değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:
Ukrayna’nın tarihinin en önemli projelerinden bir tanesi Zaporijjya Köprüsü. Biz Zaporijjya Köprüsü'nü savaş başlamadan 1,5-2 sene önce devralıp yapmaya başlamıştık. Ve başladıktan sonra da yüzde 80’lik bir bölümünü bitirmek nasip oldu. Cumhurbaşkanı Zelenskıy de açılışına gelmişti. Ondan bir ay sonra da savaş başladı. Umuyorum ki, o projeyi de savaş biter bitmez tamamlamak nasip olur.
Ayrıca Karaaahmetoğlu, Onur Group’un şu anda devam eden projeleri hakkında da bilgilendirme yaptı.
Direktör “Şu anda inşaat olarak yaptığımız, Lviv bölgesinde, Kıyiv bölgesinde savaştan dolayı harap olan veya yıkılan köprüler, Harkov bölgesinde yıkılan köprülerin tekrar yapımı ve bazı yolların özellikle de savaşın şiddetli geçtiği yerlere yakın yolların bakımları olsun o tür işlerimiz devam ediyor. Özellikle enerji sektöründe, ülkenin bugün maalesef altyapısına verilen zarar ve enerji açığı dolayısıyla biz de enerji yatırımlarımızı hızlandırdık.” cümleleriyle firmanın projelerini aktardı.
