Rusya'nın kamikaze SİHA üretimini yüzde 78 artıracak planı ifşa oldu
İşgalci Rusya, Ukrayna’ya yönelik hava saldırılarında yoğun biçimde kullandığı kamikaze silahlı insansız hava araçlarının (SİHA) üretim kapasitesini artırmaya hazırlanıyor. Rus devlet şirketi Rosatom’a ait planlar, Tataristan’daki Alabuga-Volokno fabrikasında askerî sınıf karbon fiber üretiminin genişletilmesini öngörüyor.
Politico’nun elde ettiği belgelere göre, fabrikanın genişletilmesiyle Rusya’nın 2029 yılına kadar yıllık karbon fiber üretim kapasitesine 500 ton daha eklenmesi planlanıyor. Hafifliği ve dayanıklılığı nedeniyle söz konusu malzeme, Rusya’nın Geran adıyla ürettiği İran tasarımı Sâhid tipi kamikaze SİHA’ların gövde ve iç yapılarında kritik öneme sahip.
Belgelerin içeriğinden haberdar bir ABD hükûmet yetkilisi, ABD Temsilciler Meclisi Çin Özel Komitesinin planları inceleyerek gerçekliğini teyit ettiğini belirtti. Bir Ukraynalı yetkili de Kıyiv yönetiminin belgeleri incelediğini ve gerçekliğini doğruladığını bildirdi.
Rosatom ise belgeler hakkında yorum yapmayı reddetti.
YILDA 28 BİN EK KAMİKAZE SİHA ÜRETİLEBİLİR
Washington merkezli Bilim ve Uluslararası Güvenlik Enstitüsü Başkanı ve silah uzmanı David Albright, planlanan kapasite artışının yılda yaklaşık 28 bin ek Sâhid-136 tipi İHA gövdesi üretmeye yeteceğini hesapladı.
Bu miktar, Rusya’nın mevcut kamikaze SİHA üretim kapasitesinde yaklaşık yüzde 78’lik artış anlamına geliyor. Ukrayna, Rusya’nın halihazırda yılda 36 binden fazla Geran tipi kamikaze SİHA üretebildiğini tahmin ediyor.
Karbon fiberin söz konusu SİHA’ların üretimindeki kritik rolüne dikkati çeken Albright, “Karbon fiber olmadan bu insansız hava aracını üretemezler.” dedi.
Albright, karbon fiberin SİHA’nın kanatlarının yanı sıra yakıt deposu ve motor gibi iç bölümlerin güçlendirilmesinde kullanıldığını belirtti. Malzemenin başka bir ürünle değiştirilmesinin aracın düşük ağırlığının korunmasını zorlaştıracağını ifade etti.
RUSYA İTHALATA BAĞIMLILIĞINI AZALTMAYI HEDEFLİYOR
Rosatom’un iç planlarında fabrikanın genişletilmesinin temel gerekçeleri arasında çift kullanımlı ürünlerde ithalatın ikame edilmesi ve Rusya’nın havacılık ile savunma sanayisinin karbon fiber ihtiyacının karşılanması yer aldı.
Plan kapsamında Alabuga Özel Ekonomik Bölgesi’nde karbon fiber üretiminin temel girdilerinden poliakrilonitril (PAN) için yeni bir tesis kurulması da öngörülüyor. Belgelerde, üretilecek UMT42S-3K sınıfı karbon fiberin havacılık sektöründe kullanılacağı belirtildi.
Böylece Moskova’nın, SİHA üretiminde ihtiyaç duyduğu kritik malzemelerde dışa bağımlılığını azaltmayı hedeflediği görülüyor.
Alabuga-Volokno fabrikası ve ana şirketi UMATEX, ABD, Birleşik Krallık ve çeşitli Batılı ülkelerin yaptırımları altında bulunuyor. Rosatom’un iç nakliye ve gümrük belgelerine göre fabrika, bu yılın başında Çinli bir devlet şirketinden 46 ton karbon fiber kimyasalı içeren gizli bir sevkiyat aldı.
Çin’in Vaşington Büyükelçiliği ise Rusya’nın SİHA üretimini genişletme planlarından haberdar olmadığını ve çift kullanımlı ürünlerin ihracatını Çin yasaları çerçevesinde sıkı biçimde denetlediğini iddia etti.
“TÜM AVRUPA'NIN GÜVENLİĞİNE YÖNELİK UZUN VADELİ TEHDİT”
Ukrayna Güvenlik ve İşbirliği Merkezi Başkanı Serhiy Kuzan, Alabuga’daki üretim kapasitesinin genişletilmesinin yalnızca Ukrayna’daki savaş açısından değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.
Kuzan, “Alabuga ve bağlı işletmelerinin genişlemesi, yalnızca Ukrayna cephesi için bir sorun olarak değil, tüm Avrupa’nın güvenliğine yönelik uzun vadeli bir tehdit olarak değerlendirilmelidir.” dedi.
Kritik bileşenlerin Rusya’ya ulaşmasının engellenmesi, yaptırımların uygulanması ve lojistik zincirlerinin kesintiye uğratılması gerektiğini belirten Kuzan, bunların Ukrayna ile Avrupalı müttefiklerin ortak politikasındaki öncelikler arasında yer alması gerektiğini ifade etti.
Rus SİHA’larının Polonya ve Romanya hava sahasını ihlal ettiği olaylara işaret eden Kuzan, Alabuga’da üretilen sistemlerin gelecekte Rusya’nın Avrupa’daki operasyonlarında başlıca araçlardan biri haline gelebileceği uyarısında bulundu.
Washington merkezli Yeni Amerikan Güvenliği Merkezinden Stacie Pettyjohn da SİHA’ların Moskova’ya geniş çaplı saldırı dalgaları düzenleme, Ukrayna’nın farklı bölgelerindeki hedefler üzerinde baskı oluşturma ve hava savunma sistemlerini aşırı yükleme imkânı sağladığını belirtti.
ÜRETİM HAMLESİ RUSYA'NIN MÜZAKERE SÖYLEMLERİYLE EŞ ZAMANLI
Rusya’nın İHA üretim altyapısını genişletmeye yönelik planlarının, Moskova’nın Ukrayna’daki savaşı sona erdirmeye yönelik müzakerelere dönmeye hazır olduğu yönünde açıklamalar yaptığı sırada ortaya çıkması dikkati çekti.
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS) Avrupa, Rusya ve Avrasya Programı Müdür Yardımcısı Nicholas Fenton, üretim planlarının Rusya’nın diplomatik açıklamalarına ihtiyatla yaklaşılması gerektiğini gösterdiğini değerlendirdi.
Fenton, Ukrayna’da olası bir siyasi anlaşmaya varılsa dahi Rusya’nın NATO ve Avrupa’ya yönelik askerî tutumunda gerilimi azaltacağının garanti olmadığını belirterek, “Ruslar hava savaşında ivme kazanıyor, bu sistemleri geliştirmeye ve üretimini genişletmeye devam ediyorlar. Gelecekte neler olabileceğine dair ciddi endişeler var.” dedi.
