Rus Işgali Haberleri - Son Dakika Rus Işgali Haber Güncel Gelişmeler

Kırım’daki insan hakları ihlalleri İstanbul’da gündeme taşındı

Emel Kırım Vakfı tarafından düzenlenen Emel Fikir Kültür Konferansları çerçevesinde İstanbul’da, Rusya’nın Ukrayna ve Kırım’da İnsan Hakları İhlalleri başlıklı etkinlik gerçekleştirildi. Süleymaniye’de bulunan KOCAV Vakfı Erol Güngör Kültür Merkezi’nde düzenlenen etkinlikte, Rus işgali altındaki Kırım’da yaşanan ağır insan hakları ihlalleri ele alındı. Konferans açılışında konuşan Kırım Tatar Milli Meclisi (KTMM) Türkiye Temsilcisi ve Emel Kırım Vakfı Başkanı Zafer Karatay, Rusya’nın yüzyıllardır Kırım Tatar halkına yönelik baskı ve zulüm politikaları yürüttüğüne dikkat çekti. Karatay, “Bu savaşı Ukrayna kazanmalı. Kırım Rus işgali altında kalırsa Kırım Tatar halkının geleceği çok karanlık olur. Bunu millî liderimiz Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu da söyledi. Bundan dolayı tüm gücümüzle bu savaşta Ukrayna’nın yanındayız.” dedi. Etkinlikte konuşan Ukrayna’nın İstanbul Başkonsolosu Roman Nedilskıy ise, Rusya’nın işgal altındaki Kırım’da ve diğer Ukrayna topraklarında işlediği suçların uluslararası kamuoyuna anlatılmasının hayati önem taşıdığını vurguladı. Nedilskıy, “Bugün burada, Rus işgali altındaki Kırım’da yaşayan Kırım Tatarlarına ve Ukraynalılara yönelik baskıları konuşmak için toplandık. İşgalciler halkımıza korkunç suçlar işliyor. Askerlerimiz cephede topraklarımızı ve bağımsızlığımızı savunurken, biz siviller de kendi cephemizde bu savaş suçlarını dünyaya anlatmak zorundayız. Dünya gerçekleri bilmeli.” ifadelerini kullandı. Nedilskıy ayrıca Türkiye’ye, Ukrayna’ya verdiği kararlı destek nedeniyle teşekkür etti. Konferansın konuşmacısı Ukrayna Cumhurbaşkanının Kırım Özerk Cumhuriyeti Daimi Temsilcisi Olha Kurışko, Kırım Temsilciliğinin yürüttüğü çalışmalar hakkında bilgi verdi. Kurışko, işgal altındaki Kırım’da yaşanan ihlallerin kayıt altına alınmasının büyük zorluklarla yürütüldüğünü belirterek şunları kaydetti: Rus işgal güçleri halkı sindirmek amacıyla sistematik baskı uyguluyor. Bu nedenle birçok aile yaşanan ihlalleri anlatmaya korkuyor. Siyasi tutsakların kesin sayısını bilmiyoruz; ancak sayılarının 200’ü aştığını ve büyük çoğunluğunun Kırım Tatarı olduğunu biliyoruz. 2022’den sonra ise özellikle gençlere ve kadınlara yönelik baskı ciddi biçimde arttı. Konferans sırasında katılımcılara siyasi tutsakların resimleri dağıtıldı. Kurışko, genç siyasi tutsaklar Appaz Kurtamet ve Bogdan Ziza’nın yaşadıklarına dikkat çekerek, işgal güçlerinin gençleri hedef alan baskı politikalarını anlattı. Ayrıca, birkaç ay önce dört Kırım Tatar kadınının düzmece suçlamalarla alıkonulduğunu hatırlattı. Siyasi tutsakların çok kötü şartlarda alıkonulduğunu, hasta olanlara tıbbi bakım sağlanmadığını belirten Kurişko, 3 siyasi tutsağın tıbbi bakım eksikliği nedeniyle Rus esaretinde yaşamını yitirdiğini aktardı. Rus işgal yönetiminin, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı'nın anılmasına dahi izin vermediğini vurgulayan Kurışko, siyasi tutsakların yasa dışı şekilde Kırım’dan binlerce kilometre uzaklıkta bulunan Rus cezaevlerine sevk edildiğini ve aileleriyle, avukatlarıyla görüşme haklarından mahrum bırakıldığını söyledi. Kurışko, “Rusya sivil esirleri Ukrayna’ya iade etmek istemediği için Kırımlı siyasi tutsaklar da takaslara dâhil edilmiyor.” ifadelerini kullandı. Ukrayna’nın siyasi tutsakların ailelerine destek verdiğini ve bu konuyu uluslararası gündemde tutmaya çalıştığını belirten Kurışko, “Bazen siyasi tutsaklar konusunda Ukrayna’nın yalnız bırakıldığı hissine kapılıyoruz.” diyerek Türkiye’deki sivil toplum kuruluşları ve derneklerin bu hikâyelerin duyurulmasında çok önemli bir rol oynayabileceğini belirtti. Kurışko, Rus işgal yönetiminin Kırım Tatarlarına 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı kurbanlarını anmasına izin vermediğini, siyasi tutsakları yasa dışı olarak Kırım’dan uzaktaki Rus cezaevlerine sevk ettiğini böylece onların aileleri ve avukatlarıyla görüşme haklarından mahrum ettiğini anlattı. Ayrıca Rusya’nın sivil esirleri Ukrayna’ya iade etmek istemediğine dikkat çeken Kurışko, “Bundan dolayı maalesef Kırımlı siyasi tutsaklar da iade edilmiyor.” dedi. Etkinliğe Ukrayna’nın İstanbul Başkonsolosu Roman Nedilskıy, Ukrayna'nın Ankara Büyükelçiliği Kültür Temsilcisi Anife Kurtseitova, KTMM Üyesi Abmecit Süleymanov, Sürgündeki İçkerya Çeçen Cumhuriyeti Türkiye ve Ortadoğu Ülkeleri Genel Temsilcisi Abdulhakim Şaptukayev, Kırım Derneği İstanbul Anadolu Yakası Şubesi Başkanı Şebnem Sözen, Türk Dünyası Yardımlaşma Derneği Genel Başkanı Halit Kanak, Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Gezer, Gazeteci Güngör Yavuzaslan, TÜRKSİD, Kırım Derneği Kocaeli Şubesi, Sakarya Kırım Türkleri Derneği, Azerbaycan Derneği, İyi Parti, Bağımsızlık Partisi, Anahtar Parti ve Zafer Partisi temsilcileri katıldı.

Rusya Kırım’da 2025 yılında en az 70 askerî tatbikat gerçekleştirdi

Rus işgal güçleri, 2025 yılında Kırım’da en az 70 askerî tatbikat gerçekleştirdi. Kırım Tatar Kaynak Merkezi’nin verilerine göre, tatbikat sayısı 2024’e kıyasla düşüş gösterse de yarımadadaki askerî faaliyetlerin niteliği, Rusya’nın Kırım’ı sistemli biçimde askerîleştirmeye devam ettiğini ortaya koyuyor. Kırım Tatar Kaynak Merkezi tarafından 28 Ocak 2026 tarihinde yapılan açıklamada; geçen yıl içinde işgalci Rus ordusu Kırım’da en az 70 askerî tatbikat düzenledi. 2024 yılında yapılan tatbikat sayısının 124, 2023’te 40, 2022’de ise 20 olduğu belirtildi. Açıklamada tatbikatlar sırasında patlamaların yaşandığı, ağır askerî teçhizatın yoğun şekilde hareket ettiği ve işgalci ordunun bölgede sürekli güç yığınağı yaptığı aktarıldı. Kırım Tatar Kaynak Merkezi ayrıca, Rusya’nın 2014’ten bu yana Kırım’da düzenli olarak askerî tatbikatlar gerçekleştirdiğine, askerî hizmeti teşvik eden propaganda faaliyetleri yürüttüğüne ve Yarımada sakinlerini Rusya Silahlı Kuvvetleri’ne hukuka aykırı şekilde askere aldığına dikkat çekti. Kırım Tatar Kaynak Merkezi, bu uygulamaların uluslararası insancıl hukukun açık ihlali olduğunu ve Kırım’ın hassas ekosistemine onarılamaz zararlar verdiğini kaydetti.

Görme engelli Kırımlı siyasi tutsak Sizikov için özgürlük çağrısı: Change.org’da imza kampanyası başlatıldı

Rus işgali altındaki Kırım'da Kırım Tatar siyasî tutsakları desteklediği için 17 yıl hapis cezasına mahkûm edilen görme engelli siyasi tutsak Aleksandr Sizikov, mayıs ayında sağlık sorunu nedeniyle tahliye edilmişti. Ancak istinaf konumunda olan sözde Rus mahkemesi Ekim 2025 tarihinde Sizikov'un tahliye kararını bozarak, onu tekrar hapse gönderdi. Kırımlı siyasi tutsak Oleksandr Sizikov’un serbest bırakılması talebiyle bir grup aktivist Change.org platformunda imza kampanyası başlattı. Destek grubu, görme engelli olan Sızikov’a yönelik davanın siyasi nitelik taşıdığını ve cezaevi koşullarının onun yaşamını doğrudan tehdit ettiğini belirtti. İmza kampanyası metninde, 2020 yazında yapılan ev araması sırasında Sızikov’un evine yasaklı dini yayınların “yerleştirildiği” belirtildi. Aktivistler, tamamen görme yetisini kaybetmiş olan Sizikov’un yalnızca Braille alfabesiyle okuma yapabildiğine, buna rağmen dosyaya düz yazıyla basılmış kitapların delil olarak eklendiğine dikkat çekti. Destek grubuna göre cezaevlerinde görme engelli bireyler için gerekli asgari koşullar sağlanamıyor. Sizikov’un sürekli olarak refakatçiye ihtiyaç duyduğu; ilaç isimlerinin okunması, dilekçe ve mektupların yazılması ile gelen yanıtların okunması gibi temel ihtiyaçlarını tek başına karşılayamadığı vurgulandı. Ayrıca Rusya Federal Cezaevi Servisi’nin Braille alfabesiyle yazılmış mektupları kabul etmediği de belirtildi. Sizikov’un yılda yalnızca iki kez kargo alma hakkı bulunduğu için temel ihtiyaçlarına zamanında ulaşamadığını aktaran aktivistler, siyasi tutsağın üçüncü derece hipertansiyon başta olmak üzere ciddi sağlık sorunları için gerekli tedaviyi alamadığını kaydederek, bu durumun felç riskini ciddi biçimde artırdığına dikkat çekti. Aynı zamanda göz protezinin bakımını da düzenli şekilde yapamayan Sizikov’un enfeksiyon riskiyle karşı karşıya olduğu kaydedildi. İmza kampanyası metninde, “Bütün bunlar birlikte değerlendirildiğinde, Sizikov’un hayatı doğrudan tehlike altındadır. Daha önce verilen 17 yıllık hapis cezası, onun için fiilen bir ölüm hükmüdür.” ifadelerine yer verilirken Rus yetkililere siyasi tutsağı derhal serbest bırakma çağrısı yapıldı. ALEKSANDR SİZİKOV 2020'DE ALIKONULDU 2009 yılında geçirdiği bir trafik kazası nedeniyle görme yetisini kaybeden Aleksandr Sizikov, haksız yere alıkonulan Kırım Tatarlarına destek vermek amacıyla protesto gerçekleştirmiş ve bu nedenle Rus işgal güçleri tarafından hedef alınmıştı. Temmuz 2020'de alıkonulan Sizikov yaklaşık 4 yıl boyunca ev hapsinde tutulmuştu. Eylül 2024’de Rus mahkemesi, hakkında 17 yıl hapis cezası kararı almıştı. Ardından Sizikov evden alınarak hapse gönderilmişti. Rus mahkemesi Mayıs 2025'te, Rusya Ceza Kanunu’nun 81. maddesi uyarınca, ciddi hastalığı nedeniyle cezayı infaz etmenin mümkün olmadığına hükmederek Sizikov’un tahliyesine karar vermişti. TAHLİYE KARARI İPTAL EDİLDİ Rus mahkemesi 21 Ekim 2025 tarihinde Sizikov'un tahliye kararını bozarak, tekrar hapis cezası verdi. Rus işgal güçleri, 23 Ekim akşam saatlerinde Sizikov'un Bahçesaray'daki evine baskın düzenledi. Sizikov ile birlikte yapılan aramada evdeki iki dizüstü bilgisayara ve tüm telefonlara el konuldu. 8 Ocak’ta ise görme engelli siyasi tutsak, Kırım’dan yaklaşık 5 bin kilometre uzaklıktaki Rusya’nın Minusinsk kentindeki cezaevine sevk edildi. İnsan hakları savunucuları, bu uygulamanın hem hukuka hem de insan haklarına aykırı olduğunu vurguluyor.

Kırım Tatar asker Seyran Kadırov’un şehadetinin üçüncü yılı

Ukrayna Savunma Bakanlığı İstihbarat Başmüdürlüğüne (HUR) bağlı Kırım özel biriminde görev yapan Kırım Tatarı Seyran Kadırov tam 3 yıl önce cephede şehit düştü. Seran Kadırov Kırım’ın Küçük Özen (Maloreçenske) köyünde müzik öğretmeni bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Yaşamını vatanında sürdüren Kadırov, doğduğu köyde küçük bir aile oteli inşa ediyordu ve onu işletmeyi planlıyordu. Ancak 2014’teki Rus işgali nedeniyle hayallerinden vazgeçmek zorunda kaldı. Aktif şekilde Ukrayna yanlısı bir tutum sergilemesi nedeniyle Rusya Federal Güvenlik Servisinin (FSB) baskı ve takibine maruz kalan Kadırov, ailesiyle birlikte Kırım’dan ayrılmak zorunda kaldı. Aile Kıyiv’e yerleşti; Seyran Kadırov burada “Hlibni Investıtsii” (Ekmek Yatırımları) Holdinginde güvenlik birimi yöneticisi olarak görev yaptı. Kadırov, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı işgalinin ilk günlerinde gönüllü olarak Kıyiv Bölgesel Savunma Birliklerine katıldı. Daha sonra HUR bünyesindeki “Kırım” özel biriminde görev alarak cephe hattının en zorlu bölgelerinde muharebe görevleri yürüttü. Seyran Kadırov, Ukrayna’yı savunurken hayatını kaybetti. Ölümünden sonra HUR’un “Muharebe Liyakati” ödülü ile Ukrayna Cumhurbaşkanı kararıyla “III. Derece Cesaret Nişanı”na layık görüldü. Şehit asker, Kıyiv bölgesine bağlı Çaykı köyündeki Müslüman mezarlığında toprağa verildi. 3 kız çocuk babası Seyran Kadırov’un hayali Rus işgalinden kurtarılan Vatan Kırım’a geri dönmekti.

Yaşnıy: Rus işgali altındaki Kırım’da 500’den fazla kültürel miras alanı yok edildi

Rus işgali altındaki Kırım’da yasa dışı kazı çalışmaları yürüterek Ukrayna'nın kültürel mirasına verdiği zarar nedeniyle Ukrayna tarafından aranan Rus arkeolog ve Hermitaj Müzesi Kuzey Karadeniz Arkeolojisi Bölümü Başkanı Aleksandr Butyagin 4 Aralık’ta Varşova’da gözaltına alındı. Amsterdam’dan Belgrad’a giderken yakalanan Butyagin, Polonya mahkemesinin kararıyla Ukrayna’ya iade süreci kapsamında geçici olarak tutuklandı. Bu gelişme, Avrupa’da işgal altındaki Kırım’da yasa dışı kazılar yürüttüğü gerekçesiyle tanınmış bir bilim insanına yönelik ilk gözaltı olarak kayda geçti. Rus arkeolog Aleksandr Butyagin’in davasını Kırım Haber Ajansına (QHA) değerlendiren Kırım Stratejik Araştırmalar Enstitüsü bünyesindeki izleme grubunun başkanı Denıs Yaşnıy, Rusya’nın Kırım’da kültürel mirası sistematik biçimde yok ettiğine dikkat çekti. Yaşnıy, Rus arkeologların yürüttüğü yasa dışı kazılar nedeniyle yarımadada 500’den fazla kültürel miras alanının ortadan kaldırıldığını vurguladı. Butyagin, MÖ 6. yüzyılda Kerç Boğazı kıyısında kurulmuş olup Ukrayna’nın kültürel mirasının önemli bir parçası olan antik Mirmekion kentinde 1999 yılından bu yana kazılar yürütüyor. Bu kazılarda, Büyük İskender dönemine ait buluntular da dâhil olmak üzere onlarca ve yüzlerce sikkenin yer aldığı çok sayıda değerli eser gün yüzüne çıkarıldı. Yarımada Rusya tarafından işgal edilene kadar çalışmalar Ukrayna makamlarının onayıyla yürütülürken, 2014’ten sonra arkeolog kazılara Ukrayna’nın izni olmadan devam etti ve yalnızca işgal yönetiminden alınan belgelerle çalışmalarını sürdürdü. Ukrayna savcılığına göre bu faaliyetler, arkeolojik tabakalara ciddi zarar verilmesine ve kültürel mirasın yaklaşık 200 milyon grivna değerinde tahrip edilmesine yol açtı. Uzmanlar, bu tür kazıların yalnızca hukuka aykırı değil, aynı zamanda bilimsel ve etik açıdan da kabul edilemez olduğunu vurguluyor. Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi (ICOMOS), UNESCO ve Dünya Arkeoloji Kongresi gibi uluslararası kuruluşlar, işgal altındaki bölgelerde yasal otoritelerin onayı olmadan yürütülen arkeolojik faaliyetleri açıkça yasaklıyor. "YASA DIŞI KAZILAR YÜZLERCE KÜLTÜREL MİRAS ALANIN YOK OLMASINA NEDEN OLDU" Kırım Stratejik Araştırmalar Enstitüsü Uzmanı Denıs Yaşnıy, 2014’te Kırım’ın işgal edilmesinin ardından yüzlerce arkeolojik alanın zarar gördüğünü ya da tamamen ortadan kaldırıldığını belirterek, “Altyapı projeleri, yol yapımları, enerji tesisleri ve kontrolsüz kazılar nedeniyle 500’den fazla kültürel miras alanı kaybedildi. Kayıpların ölçeği o kadar büyük ki bazı anıtları yeniden canlandırmak imkânsız. Mirmekion kenti de bunlardan biri.” dedi. Antik Mirmekion kentinin Butyagin’in faaliyetleri sonucu kültür ve tarih için kaybedildiğini belirten Yaşnıy şunları kaydetti: Diğer Rus arkeologlara gelince, bu uygulama yeni değil. Sovyet döneminden bu yana Kırım’daki antik miras, Moskova, St. Petersburg, Tula ve diğer şehirlerden gelen uzmanların faaliyet alanıydı. Bazıları Kırım’da on yıllardır çalışıyor ve 2014’ten sonra bu süreç yeniden canlandı. Butyagin tek örnek değil; birçok Rus arkeolog, hukuken Ukrayna’ya ait olan topraklarda Ukrayna makamlarının izni olmadan araştırmalarını sürdürüyor. Bu nedenle kültürel mirasın büyük bir bölümü üzerindeki kontrolü fiilen kaybettik. "TARİHİ DOĞRU ŞEKİLDE ORTAYA KOYMA OLANAĞINI KAYBEDİYORUZ" Uzman, Rusya’nın yürüttüğü yasa dışı kazıların yalnızca hukuki değil, bilimsel açıdan da ciddi tahribata yol açtığını vurgulayarak, “Arkeolojik bir alan sadece çıkarılan eserlerden ibaret değildir. Asıl değer, bağlamda; yani katmanlarda, buluntuların birbirleriyle ilişkisinde yatıyor. Denetimsiz kazılar bu bağlamı yok ediyor ve tarihi doğru biçimde ortaya koyma imkânını ortadan kaldırıyor.” ifadelerini kullandı. Ukraynalı bilim insanlarının kazılara dâhil edilmemesin, Mirmekion örneğinde olduğu gibi kalıcı bilgi kaybına neden olduğunu belirten uzman, “Bugün bu antik kent hakkında bildiklerimiz, yalnızca Butyagin’in tuttuğu notlar ve yayımladığı çalışmalardan ibaret. Ukraynalı araştırmacıların yöntemleri doğrulama ya da buluntuları bağımsız biçimde değerlendirme şansı olmadı.” dedi. Bu durumun Ukrayna bilimi için ciddi bir sorun oluşturduğunu kaydeden Yaşnıy, “Ukraynalı araştırmacıların katılımı olmadan kazılan her obje, fiilen eleştirel değerlendirmeye kapalı hâle geliyor. Mirmekion çarpıcı bir örnek, ancak Kırım’daki bu tür kayıplar onlarca, hatta yüzlerce. Bu yalnızca hukuki sorumluluk meselesi değil; Ukrayna yarımadasının kültürel mirasına ve tarihsel hafızasına verilen gerçek bir zarardır.” şeklinde vurguladı. ARALIK 2025’TE GÖZALTINA ALINDI Rus bilim insanı Butyagin, Hollanda’dan Balkanlara seyahat ederken 4 Aralık 2025’te Varşova’dan transit geçtiği sırada Polonya İç Güvenlik Ajansı tarafından durdurularak gözaltına alındı. Ardından Polonya mahkemesi, savcılıkta ifade vermeyi reddeden bilim insanı hakkında 40 günlük tutukluluk kararı verdi. 2024’DE SUÇLAMA YÖNELTİLDİ Ukrayna Başsavcılığı, Butyagin’e Kasım 2024’te resmen suçlama yöneltmişti. Yetkililere göre Butyagin, Hermitaj Müzesi tarafından organize edilen sözde Mirmekiy Arkeolojik Keşif Gezi'nin başkanlığı görevini üstlenerek Ukrayna’dan hiçbir izin almadan Kırım’ın Kerç kentindeki Antik Mirmekiy Kenti’nde yasa dışı kazı çalışmaları yürütüyor. Ukrayna mevzuatına göre izinsiz kültürel miras tahribi 2 ile 5 yıl hapis cezası gerektiriyor. Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), yapılan uzman incelemelerde Rus ekiplerin ilgili arkeolojik alana 200 milyon Ukrayna grivnasını aşan zarar verdiğini belirlediklerini duyurdu. UKRAYNA'YA İADESİ MAHKEMEDE GÖRÜLMEYE BAŞLADI Butyagin’in Ukrayna’ya iadesine ilişkin dava Varşova’daki mahkemede 15 Ocak’ta görüldü. Slawa TV’nin aktardığına göre mahkeme, Butyagin’in savunmasının hâkimin taraflı olabileceği gerekçesiyle yaptığı itiraz üzerine duruşmayı erteledi. Savunma, söz konusu hâkimin daha önce bir Ukrayna vatandaşının Almanya’ya iadesini reddetmiş olmasını gerekçe gösterdi. Mahkeme sırasında Butyagin Kırım’da 25 yılı aşkın süredir, Rusya’nın yarımadayı işgalinden sonra da dâhil olmak üzere kazılar yaptığını kabul etmişti.

Polonya mahkemesi karar verecek: Kırım'da kaçak kazı yapan Rus arkeolog Ukrayna'ya iade edilebilir

Varşova Bölge Savcılığı, Rus işgali altındaki Kırım’da yasa dışı kazı çalışmaları yürüterek Ukrayna'nın kültürel mirasına verdiği zarar nedeniyle Ukrayna tarafından aranan Rusya Federasyonu vatandaşı ve Hermitaj Müzesi çalışanı Aleksandr Butyagin’in Ukrayna’ya iadesine destek verdi. Polonya yayın kuruluşu RMF24’ün 8 Ocak’ta aktardığına göre, Ukrayna’nın iade talebine ilişkin başvuru Varşova’daki mahkemeye ulaştı. Savcılığın dosyaya eklenen görüşünde, Ukrayna’nın iade talebinin desteklendiği belirtilirken, mahkemenin Butyagin’in tutukluluk halinin sürüp sürmeyeceğine de karar vermesi bekleniyor. ARALIK 2025’TE GÖZALTINA ALINDI Rus bilim insanı Butyagin, Hollanda’dan Balkanlara seyahat ederken 11 Aralık 2025’te Varşova’dan transit geçtiği sırada Polonya İç Güvenlik Ajansı tarafından durdurularak gözaltına alındı. Ardından Polonya mahkemesi, savcılıkta ifade vermeyi reddeden bilim insanı hakkında 40 günlük tutukluluk kararı verdi. 2024’DE SUÇLAMA YÖNELTİLDİ Ukrayna Başsavcılığı, Butyagin’e Kasım 2024’te resmen suçlama yöneltmişti. Yetkililere göre Butyagin, Hermitaj Müzesi tarafından organize edilen sözde Mirmekiy Arkeolojik Keşif Gezi'nin başkanlığı görevini üstlenerek Ukrayna’dan hiçbir izin almadan Kırım’ın Kerç kentindeki Antik Mirmekiy Kenti’nde yasa dışı kazı çalışmaları yürütüyor. Ukrayna mevzuatına göre izinsiz kültürel miras tahribi 2 ile 5 yıl hapis cezası gerektiriyor. Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), yapılan uzman incelemelerde Rus ekiplerin ilgili arkeolojik alana 200 milyon Ukrayna grivnasını aşan zarar verdiğini belirlediklerini duyurdu.

Kırım Tatar siyasi tutsak Yaşar Muedinov alıkonulduğu cezaevinden nakledildi

Rus işgali altında bulunan Kırım’da, Kırım Tatarlarına baskı uygulamak amacıyla tarafından kurgulanan sözde "Hizb-ut Tahrir Davası" kapsamında 13 yıl hapis cezasına çarptırılan 57 yaşındaki Kırım Tatar siyasi tutsak Yaşar Muedinov, alıkonulduğu yüksek güvenlikli cezaevinden belirsiz bir sebeple geçici tutuklama merkezine nakledildi. Kırım Dayanışması sivil toplum kuruluşuna konuşan eşi Nailya İbragimova, Muedinov’un Arhangelsk bölgesindeki Koryajma kentinde bulunan 5 No’lu cezaevinden alınarak, Arhangelsk’teki 4 No’lu geçici tutuklama merkezine (SİZO) gönderildiğini belirtti. , Ailesiyle 31 Aralık 2025 tarihinde bir telefon görüşmesi gerçekleştiren Muedinov, bu merkezde yaklaşık iki hafta kalacağını ve ardından tekrar eski cezaevine gönderilmesini beklediğini aktardı. AĞIR HAPİS CEZASI VE SAĞLIK SORUNLARI Yaşar Muedinov, 24 Kasım 2022 tarihinde Rusya’nın Rostov-na-Donu kentindeki Güney Bölge Askeri Mahkemesi tarafından sözde "terör faaliyetleri" ve "iktidarı ele geçirme teşebbüsü" iddialarıyla suçlu bulunarak 13 yıl hapse mahkûm edilmişti. Tutukluluk süreci boyunca çeşitli hak ihlalleriyle karşılaşan Muedinov, Mayıs 2024’te yapılan nakil sırasında darbedildiğini ve sistematik psikolojik baskıya maruz kaldığını bildirmişti. Ayrıca 2024 yılının son aylarında kolunda şiddetli ağrılar ve bacaklarında yoğun şişlikler oluşmasına rağmen, cezaevi yönetiminin gerekli tıbbi müdahaleyi yapmadığı kamuoyuna yansımıştı. Eşi, son görüşmelerinde sağlık durumunun nispeten stabil olduğunu ifade etse de siyasi tutukluların maruz kaldığı belirsiz sevk işlemleri aileleri endişelendirmeye devam ediyor. İŞGALCİLERİN TOPLU BASKINI Rus işgali altında bulunan Kırım’da işgalcilerin Kırım Tatar halkına baskı uygulamak amacıyla uydurduğu sözde Hizb-ut Tahrir Davası çerçevesinde 27 Mart 2019 tarihinde, en az 25 Kırım Tatarı ailenin evine toplu baskın düzenlendi. Baskın sonucunda 20 Kırım Tatarı gözaltına alındı. Ayrıca, evlerinde arama yapılan soydaşlarını desteklemek için evlerin yakınına gelen iki aktivist gözaltına alındı. Bunlardan birine 5 gün hapis cezası, diğerine ise 500 ruble para cezası verildi. 28 Mart tarihinde ise Rus işgalcilerin, bir gün önce Kırım’da Kırım Tatarlarının evlerine düzenledikleri toplu baskınlar sırasında yerlerini tespit edemediği 4 Kırım Tatarından 3’ü; Remzi Bekirov, Osman Arifmemetov ve Vladlen Abdulkadırov Rusya’nın Rostov-na-Donu şehrinde gözaltına alındı. Dördüncü kayıp Kırım Tatarı Edem Yayaçikov’un da daha sonra gözaltına alındığı bildirildi. Kırım’ın sözde Kievskiy Bölge Mahkemesi, işgalcilerce 27 Mart 2019 tarihindeki baskınlar çerçevesinde alıkonulan Kırım Tatarları; Cemil Gafarov, Akim Bekirov, Farhad Bazarov, Enver Ametov, Riza İzzetov, Bilal Adilov, Mecit Abdurahmanov, Tofik Abdulgaziyev, Alim Karimov, İzet Abdullayev, Asan Yanikov, Server Gaziyev, Rüstem Seythalilov, Rüstem Şeyhaliyev, Şaban Ümerov, Ruslan Süleymanov, Yaşar Muedinov, Seyran Murtaza, Erfan Osmanov, Seytveli Seytabdiyev, Vladlen Abdulkadırov, Osman Arifmemetov, Remzi Bekirov, Raim Ayvazov, Eskender Süleymanov hakkında tutukluluk kararı verdi. Daha sonra işgalciler söz konusu davayı beş gruba ayırdı ve her grubun davası ayrı ayrı incelendi. 5 KIRIM TATARINA HAPİS CEZASI Rusya’nın Rostov-na-Donu şehrindeki Güney Bölge Askeri Mahkemesi, 24 Kasım 2022’de işgalciler tarafından uydurulan düzmece suçlamalar çerçevesinde alıkonulan Kırım Tatar siyasi tutsaklar; Enver Ametov ve Yaşar Muedinov hakkında 13 yıl, yurttaş gazeteciler Ruslan Süleymanov, Rüstem Şeyhaliyev ve Osmanov Arifmemetov hakkında 14 yıl hapis cezası kararı aldı.

Ukrayna’dan işgal altındaki bölgeler için pasaport kolaylığı

Ukrayna hükûmeti, Kırım başta olmak üzere Rus işgali altındaki topraklarda yaşayan ve Ukrayna pasaportu bulunmayan vatandaşlar için ikamet teyidi, kimlik tespiti ve kişi belirleme prosedürlerini düzenleyen yeni bir karar kabul etti. İlgili karar çerçevesinde söz konusu vatandaşların Ukrayna pasaportu almasına yönelik süreçlerin sadeleştirildiği bildirildi. Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Kırım Özerk Cumhuriyeti Temsilciliği tarafından yapılan açıklamada, Bakanlar Kurulunun kabul ettiği 1709 sayılı kararname kapsamında pasaport başvurularında kimliği doğrulamak için daha geniş bir belge yelpazesinin kabul edileceği belirtildi. Buna göre ikamet kaydı, askerlik belgesi, sürücü belgesi veya emeklilik kartı gibi belgeler de kimlik teyidi için kullanılabilecek. Açıklamada, bazı belgelerin sunulamaması durumunda da başvuru sahiplerinin mağdur edilmeyeceği vurgulandı. Kurumların çalışmaması nedeniyle belge ibraz edilemediği hallerde, ilgili bilgilerin yazılı beyanla başvuruda belirtilmesinin yeterli olacağı, yetkililerin bu bilgileri devlet kayıtları ve veri tabanları üzerinden doğrulayacağı kaydedildi. Yeni düzenleme, özellikle işgal döneminde çocuk yaşta olan ve bu nedenle hiç Ukrayna pasaportu alamamış yetişkinleri de kapsıyor. Bu kişiler için kimlik tespiti prosedürü artık uzaktan gerçekleştirilebilecek. Kırım dahil işgal altındaki bölgelerden gelen ve yalnızca doğum belgesi ya da işgal yönetimleri tarafından verilen sözde belgeleri bulunan yetişkinler, Ukrayna dışında faaliyet gösteren “DP Dokument” birimlerinde video konferans yöntemiyle kimlik tespiti sürecinden geçebilecek. İşgal sırasında reşit olmadığı için Ukrayna pasaportu alamamış birçok Kırım sakini, Ukrayna kontrolündeki bölgelere geçişte ciddi hukuki engellerle karşılaşıyordu. Yeni kararın, bu sorunların aşılmasında önemli bir adım olması bekleniyor.

Rus askerler Kırım'da sivillerden yakıt çalıyor

Kırım başta olmak üzere Rus işgali altındaki Ukrayna topraklarında faaliyet yürüten Sarı Kurdele direniş hareketi, Rus askerlerin Kırım’da yerel halkın araçlarından benzin çaldığını bildirdi. Sosyal medya üzerinden açıklama yapan direniş hareketi, özellikle Canköy’de Rus askerlerin evlerin önüne park halinde duran araçlardan benzin hortumladığını belirtti. Aktivistlere göre, işgalci askerler birçok kez “suçüstü” yakalanmalarına rağmen, bu eylemleri sözde “Özel Askeri Operasyonunun (Rusya’nın Ukrayna'ya karşı açtığı savaşa verdiği isim) ihtiyaçları” gerekçesiyle savunuyor. Kremlin kontrolündeki sözde yerel polis ise bu suçlara karşı herhangi bir faaliyette bulunmuyor. Direniş hareketi, söz konusu olayların sistematik hale geldiğini ve yerel halk üzerinde baskıyı daha da artırdığını vurguladı. RUS ASKERLER KURAL TANIMIYOR Daha önce Kırım’da yılbaşı tatili süresince işgalci Rus askerleri arasında çok sayıda askerî disiplin ihlalinin kayda geçtiği bildirilmişti. Olayların, muharebe nöbetinde bulunan birlikler de dâhil olmak üzere farklı askerî unsurları kapsadığı belirtilmişti. Sorunun hem aşırı alkol tüketiminden hem de Rus askerlerinin kendilerini cezasız hissetmesinden kaynaklandığına dikkat çekildi.

#Rus Işgali