Özbekistan ekonomisinde borç alarmı: 18 milyar dolarlık artış

Özbekistan ekonomisi, geçmiş yılların muhasebesini yapıyor.

Özbekistan Merkez Bankasının yayımladığı rapora göre ülkenin toplam dış borcu 2025 yılı sonunda 82,2 milyar dolara yükseldi. Geçen yıl ortaya çıkan toplam dış borç, bir yıl içinde 18,1 milyar dolarlık artış anlamına gelirken, ülke tarihindeki en hızlı dış borç büyümesi olarak kayıtlara geçti.

Toplam dış borcun gayrisafi yurt içi hasılaya oranı ise yüzde 55,8 olarak açıklandı.

KAMU VE ÖZEL SEKTÖR BORCU NASIL DEĞİŞTİ?

Kamu dış borcu yıl içinde 6,6 milyar dolar artarak 40,5 milyar dolara çıktı.

Özel sektör ve devlet şirketlerini kapsayan kurumsal dış borç ise çok daha hızlı yükseldi. Bu alandaki borç miktarı 11,5 milyar dolar artışla 41,7 milyar dolara ulaştı.

Merkez Bankası, bu borcun içerisinde yabancı yatırımcılara olan 6,5 milyar dolarlık yükümlülük ve 7,3 milyar dolarlık uluslararası tahvil borcu bulunduğunu açıkladı.

SON YILLARIN EN SERT ARTIŞI

2025’te kaydedilen 18,1 milyar dolarlık artış, önceki yıllardaki yükselişleri geride bıraktı.

2020 yılında dış borç 9,2 milyar dolar, 2023’te 9,8 milyar dolar ve 2024’te ise 10,8 milyar dolar artmıştı.

Özellikle 2020-2025 döneminde kurumsal borcun 12,5 milyar dolardan 41,7 milyar dolara çıkarak 3,3 kat büyümesi dikkat çekti.

DIŞ TİCARET AÇIĞI SÜRÜYOR

Özbekistan’ın cari açığı 2025 yılında GSYH’nin yüzde 3,9’una denk gelen 5,8 milyar dolar olarak gerçekleşti.

İhracat artmasına rağmen ithalat hacminin yüksek kalması nedeniyle mal ve hizmet ticaretinde 19,9 milyar dolarlık açık oluştu.

ALTIN İHRACATI YÜKSELDİ

Toplam ihracat yüzde 23 artışla 32,3 milyar dolara çıktı.

Altın hariç ihracat ise yüzde 20 yükselerek 22,5 milyar dolara ulaştı.

Küresel piyasalarda altın fiyatlarının yüzde 63, gümüşün iki katına, bakırın yüzde 32 ve uranyumun yüzde 5 artması ihracat gelirlerini destekledi.

Öte yandan pamuk fiyatlarının yüzde 7 gerilemesi dikkat çekti.

YABANCI YATIRIMDA ARTIŞ

Olumlu tarafta ise doğrudan yabancı yatırım girişleri arttı.

Net doğrudan yabancı yatırım hacmi önceki yıla göre 1,5 kat yükselerek 4,4 milyar dolara çıktı.

Uluslararası tahvil işlemlerinin etkisiyle portföy yatırımları da yüzde 40 artış gösterdi.