Tahıl Haberleri - Son Dakika Tahıl Haber Güncel Gelişmeler

Ukrayna istihbaratı Rus “gölge filosundan” 26 gemiyi ifşa etti

Ukrayna Savunma Bakanlığı Ana İstihbarat Müdürlüğü (HUR), Rusya’nın işgal altındaki Ukrayna topraklarından tahıl, Rus petrolü ve petrol ürünleri ile yaptırım altındaki Arktik LNG-2 projesinden sıvılaştırılmış doğal gaz taşımak için kullandığı 26 gemiye ilişkin bilgileri yayımladı. HUR tarafından War&Sanctions portalının “Deniz Gemileri” bölümünde yayımlanan listede, Rus petrolü ve petrol ürünlerini Karadeniz ve Baltık bölgelerindeki limanlardan taşıyan tankerlerin yanı sıra işgal altındaki Ukrayna topraklarından tarım ürünleri çıkaran kuru yük gemileri ve LNG tankerleri yer aldı. Listede, Rusya’nın Lukoil, Rosneft, Surgutneftegaz, Novatek, Tatneft ve Gazprom şirketlerinin çıkarları doğrultusunda kullanılan petrol tankerlerinin bulunduğu belirtildi. Ayrıca Berdiansk, Sivastopol, Kerç ve Feodosya limanları üzerinden Ukrayna’nın işgal altındaki bölgelerinden tarım ürünleri taşıyan kuru yük gemileri de tespit edildi. 26 GEMİDEN 18’İ YAPTIRIM LİSTESİNDE DEĞİL HUR’un açıklamasına göre listelenen 26 geminin 18’i, Ukrayna’nın müttefiki ülkelerden herhangi birinin yaptırım listesinde bulunmuyor. Bunlar arasında 2026 yılında işgal altındaki Akyar'da (Sivastopol) bulunan Avlita terminalinden defalarca buğday yüklediği belirtilen LAMAR S adlı kuru yük gemisi de bulunuyor. Geminin tahılı başta Suriye olmak üzere farklı ülkelere taşıdığı ifade edildi. NAYA FALCON adlı kuru yük gemisinin ise 2026 yılında Akyar’dan gıda sodası ve granül buğday kepeği taşıyarak Mısır ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ne (GKRY) seferler gerçekleştirdiği bildirildi. Listede ayrıca Birleşik Arap Emirlikleri merkezli Cymare Navigation FZC şirketinin filosunda bulunan GREGAL adlı petrol tankerinin de yer aldığı belirtildi. Şirketin Rusya’nın Sovcomflot şirketiyle bağlantılı olduğu belirtildi. RUSYA’NIN DENİZ LOJİSTİĞİNE YAPTIRIM ÇAĞRISI HUR, Rusya’nın deniz yoluyla gerçekleştirdiği petrol, gaz ve tahıl taşımacılığının sınırlandırılması için yaptırım uygulayan ülkeler arasındaki koordinasyonun artırılması ve yaptırım ihlali yapan gemilerin alıkonulması gerektiğini belirtti. Ukrayna istihbaratı, bu adımların Rusya’nın deniz lojistiğini kısıtlayarak savaşın sürdürülmesi için kullandığı kaynakların azaltılmasına yardımcı olacağını bildirdi. Ayrıca HUR’un daha önce de Rusya’nın “gölge filosuna” ilişkin çalışmalar yürüttüğü ve 12 petrol tankeri ile 200’den fazla kaptanın bilgilerini yayımladığı bildirildi. Ayrıca Ukrayna istihbarat uzmanlarının Rus silah sistemlerinde kullanılan 5 bin 800’den fazla yabancı üretim bileşenini tespit ettiği açıklandı. Bu bileşenlerin yüzlerce farklı Rus silah sisteminde kullanıldığı belirtildi.

Rusya, sivil gemilere saldırıyor: Yeni tahıl koridoru aciliyet kazandı

Ukrayna’yı topyekûn işgal saldırılarıyla hedef alan Rusya’nın, Karadeniz’de sivil gemilere saldırması nedeniyle can kayıpları artmaya devam ediyor. İşgalci Rusya’nın bölge ekonomisine darbe vuran saldırılarından tahıl ticareti de etkileniyor. Bölgede çalışan gemilerin güvenlik riski nedeniyle atıl kalması, armatörlerin gelir kaybını artırırken mürettebat bulmak da zorlaşıyor. İş insanları ise olası bir küresel gıda krizinin önüne geçmek amacıyla yeni bir güvenli tahıl koridorunun oluşturulması çağrısında bulunuyor. TAHILIN DÜNYA PAZARLARINA ULAŞABİLMESİ İÇİN TEK YOL DENİZYOLU TAŞIMACILIĞI Sektör temsilcileri, 2022’de oluşturulan tahıl koridorunun yeniden kurulmasının küresel gıda arz güvenliği açısından aciliyetini vurgularken Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Türkiye-Ukrayna İş Konseyi Başkanı İsmail Ziya Uzel, Dünya Gazetesine verdiği demeçte Karadeniz’deki güvenlik krizinin global tahıl piyasasında büyük bir arz şoku yaratabileceğine dair uyarıda bulundu. Ukrayna’nın yüzde 14, Rusya’nın ise yüzde 18 olmak üzere dünya tahıl üretiminde toplamda yüzde 32’lik paya sahip olduğunu dile getiren Uzel, bu hacmin yalnızca denizyolu taşımacılığı aracılığıyla dünya pazarlarına ulaştırılabileceğinin altını çizdi. Bununla birlikte Uzel, Ukrayna ve Rusya’dan mısır, arpa, ayçiçeği ve soya gibi stratejik ürünlerin de dünya pazarlarına taşındığını belirtti. TÜRKİYE VE BM GİRİŞİMİYLE OLUŞTURULAN KORİDOR MODELİ GÜNCELLENEBİLİR Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İran arasında devam eden savaş, Hürmüz Boğazı'ndaki trafiğin sert biçimde düşmesine ve enerji piyasasında fiyat dalgalanmalarına sebep olurken Uzel, Karadeniz’deki krizin uzaması hâlinde benzer bir durumun tahılda da yaşanabileceğini kaydetti. Uzel, ürünün pazara inemedikçe küresel gıda fiyatlarında sert bir artış görüleceğini ve bu sorunun çözümü için Ukrayna ve Rusya’nın ticari gemilerin güvenli geçişini garanti edecek yeni bir mekanizma oluşturması gerektiğine işaret etti. Türkiye ve Birleşmiş Milletlerin (BM) girişimiyle oluşturulan koridor modelinin bugünün koşullarına uyarlanabileceğini ifade eden Uzel, gemilerin geçeceği denetimin askerî unsurlar yerine tarafların kabul edeceği denizcilik uzmanları kontrolünde yapılabileceğini aktardı. Öte yandan Uzel, bu noktada uluslararası kuruluşların ve Türkiye’nin diplomatik girişimlerinin önemini vurguladı. “KARAYOLU SÜRDÜRÜLEBİLİR DEĞİLDİR” Bununla birlikte un ve makarna ihracatında dünyada ilk sıralarda yer alan Türkiye’nin, Ukrayna ve Rusya’dan tedarik ettiği tahılın rekabetçi fiyatlarla üretim yapabilmesindeki yerine işaret eden Uzel, Karadeniz’deki gemi trafiğinin yok denecek kadar azalması sonucu ihracatçının kısmen karayoluna yönelmesine karşın, “Dünyanın üçte bir ihtiyacını gören bu iki ülkenin yükünü karayoluyla veya başka enstrümanlarla dışarı çıkarmanın imkânı yok.” dedi. İstanbul ve Marmara, Ege, Akdeniz, Karadeniz Bölgeleri (İMEAK) Deniz Ticaret Odası Meclis Başkanı Başaran Bayrak ise tahılın temel taşıma aracının dökme yük gemileri olduğunu dile getirerek “Karayolu geçici bir çözümdür, sürdürülebilir değildir. Hiçbir taşıma modu denizin sunduğu devasa kapasitenin alternatifi olamaz.” ifadelerini kullandı. DAHA UZUN ROTALARIN MALİYETİ ARTIRACAĞI VURGULANIYOR Eylül ayından itibaren bölgedeki tahıl arzının yeniden artması beklenirken güvenli gemi trafiğinin sağlanamaması ve krizin uzaması hâlinde ürünlerin limanlarda ve alternatif güzergâhlarda birikmesinden endişe ediliyor. Tahıl sevkiyatlarının Uzak Doğu gibi daha uzak pazarlara yönelmesinin ise yakıt, sigorta ve navlunu artırmasının yanı sıra küresel gıda enflasyonu üzerindeki baskıyı da artırması bekleniyor. Öte yandan Türkiye’nin önde gelen dış ticaret ve lojistik firmalarından Asset GLI’nin Denizyolu ve Hava Kargo Müdürü Burak Kerimoğlu, “Türkiye açısından baktığımızda ise Karadeniz ticaretinin kesintisiz devam etmesi son derece önemli. Mevcut gerilim devam ederse özellikle Türkiye-Ukrayna ve Türkiye-Rusya ticaretinde lojistik maliyetlerin yükseldiği, transit sürelerin uzadığı ve alternatif güzergâhlara talebin arttığı bir dönem görebiliriz. Önümüzdeki birkaç hafta denizyolu taşımacılığının seyri açısından kritik olacak.” ifadelerine yer verdi. TÜRKİYE’NİN ÖNCÜLÜĞÜNDE GÜVENLİ BİR TAHIL KORİDORU PROTOKOLÜ ÇAĞRISI YAPILIYOR Alternatif kara, demiryolu ve Tuna güzergâhlarının denizyolunun taşıdığı hacmi karşılayamayacağına dikkat çekilirken Ukraynalı yetkililer ise yaklaşık 30 milyon ton tahıl ve yağlı tohumun uluslararası pazarlara ulaşamama riskine işaret ediyor. Ayrıca eylül ayında başlayacak yeni hasat dönemi yaklaşırken iş insanları, Türkiye’nin öncülüğünde uluslararası kuruluşların ve taraf ülkelerin yeniden masaya oturması ve güvenli bir tahıl koridoru protokolünün bir an önce hayata geçirilmesi çağrısında bulunuyor.

Ukrayna, tahıl ihracatı için Moldova üzerinden demir yolu güzergâhını değerlendiriyor

Ukrayna ve Moldova’nın, Ukrayna tahılının Moldova üzerinden demir yoluyla Romanya’nın Köstence Limanı’na taşınmasına yönelik görüşmeler yürüttüğü gündeme geldi. Reuters’ın 10 Ağustos 2026 tarihli haberine göre, Ukrayna makamları söz konusu güzergâhı Karadeniz üzerinden gerçekleştirilen deniz taşımacılığına kıyasla daha güvenli bir ihracat seçeneği olarak değerlendirirken Moldova’dan taşımacılık ücretlerinde indirim talep etti. Ukrayna limanlarından Karadeniz üzerinden Romanya’ya gerçekleştirilen tahıl ihracatı, son aylarda işgalci Rusya’nın Ukrayna gemileri ve liman altyapısına yönelik artan saldırıları nedeniyle aksıyor. YÜZDE 50 İNDİRİM TALEBİ İDDİASI Reuters’ın kaynaklarına göre Kıyiv, tahılın Moldova üzerinden Köstence Limanı’na taşınması için mevcut demir yolu tarifesinin yüzde 50’si oranında indirim talep etti. Ukrayna’dan üst düzey bir sektör yetkilisi Reuters’a yaptığı açıklamada, potansiyel taşıma hacimlerini belirlemek amacıyla nakliyecilerden bilgi toplandığını belirterek, “Şu anda ilgilenen nakliyecilerden potansiyel hacimlere ilişkin bilgi topluyoruz. Bilgi toplama süreci henüz tamamlanmadı.” dedi. Moldovalı bir kaynak ise Kıyiv’in görüşmeler sırasında yüzde 50 indirim talep ettiğini öne sürdü. Moldova tarafının buna karşılık Ukrayna’dan taşınacak tahıl miktarına ilişkin garanti istediği belirtildi. Kaynak, tarafların Ukrayna tahılının Moldova üzerinden Köstence Limanı’na transit geçişinin zamanlaması ve taşınacak hacimler üzerinde görüşmelerini sürdürdüğünü aktardı. YILLIK 4,5 MİLYON TON TAŞIMA KAPASİTESİ Moldova Demiryollarının eski başkanı Oleg Tofilat, Moldova üzerinden oluşturulacak demir yolu transit koridorunun yıllık 4,5 milyon metrik ton taşıma kapasitesine sahip olabileceğini söyledi. Ukrayna’nın tahminlerine göre, söz konusu güzergâhın faaliyete geçirilmesi ülkenin toplam tahıl ihracatının yaklaşık yüzde 10’unu karşılayabilir. Moldova, 2022-2023 yıllarında Ukrayna tahıllarının taşınması için demir yolu hizmeti sağlamıştı. DEMİR YOLU GÜZERGÂHI GÜNDEMDE Moldova Altyapı ve Bölgesel Kalkınma Bakanı Vladimir Bolea, 10 Ağustos'ta Ukrayna’nın Odesa bölgesini ziyaret ederek Ukrayna Yeniden Yapılanma, Altyapı ve Ulaştırma Bakanı Mıkola Kalaşnık ile demir yolu bağlantılarının geliştirilmesi ve transit taşımacılığın genişletilmesini görüştü. Demir yolu güzergâhının yeniden gündeme gelmesinde işgalci Rusya’nın Odesa limanlarına yönelik artan saldırıları etkili oldu. Ukrayna Tarım Politikaları ve Gıda Bakanı Taras Vysotskıy de Reuters’a yaptığı açıklamada, limanlara yönelik Rus saldırıları nedeniyle ülkenin 2026-2027 sezonuna ilişkin tahıl ihracatı beklentisinin daha önce öngörülen 43 milyon metrik tondan 38-40 milyon metrik tona düşürüldüğünü bildirdi. Ukrayna’nın tahıl ihracatının yüzde 90’dan fazlasını deniz limanları üzerinden gerçekleştirmesi, limanlara yönelik işgalci Rus saldırılarının ülkenin tarım ihracatı üzerindeki etkisini artırıyor. Tarım ürünleri, Ukrayna’nın toplam ihracatında en büyük paya sahip ürün grupları arasında bulunuyor. MOLDOVA TRANSİT GELİR ELDE ETMEK İSTİYOR Moldova Başbakanı Vasile Tofan, ülkesinin Ukrayna tahılının transit taşınmasından milyonlarca avroluk gelir elde etme fırsatını kaçırmaması gerektiğini söyledi. Tofan, Moldova’daki bazı çiftçi birliklerinin Ukrayna tahılının ülke içindeki ürün fiyatlarını düşüreceği yönündeki iddialarını ise reddetti. Moldova televizyonuna konuşan Tofan, “Olmayan yerlerde düşman aramayalım.” ifadelerini kullandı.

Rusya, Ukrayna'nın alternatif tahıl ihracat rotalarını hedef alıyor

Savaş Çalışmaları Enstitüsü (ISW) tarafından yayımlanan son raporda, Rus işgal güçlerinin Ukrayna'nın tarım ve ihracat potansiyelini çökertmeye yönelik stratejisini deniz limanlarından kara koridorlarına kaydırdığı belirtildi. ISW analistleri, Rusya'nın Mayakı'daki stratejik köprüye saldırmasının arkasındaki ana hedefin, limanların engellenmesinin ardından Ukrayna'nın tahıl ve diğer malları ihraç etmek için kullandığı alternatif kara güzergâhını kesmek olduğunu ifade etti. Bununla birlikte raporda, Rusya'nın Temmuz 2026'dan bu yana Ukrayna'nın ihracat potansiyelini çökertmeye yönelik adımlarını sistemli bir şekilde artırdığına dikkat çekildi. 18 Temmuz’u 19 Temmuz’a bağlayan gece düzenlenen saldırılarda Odesa bölgesindeki Çornomorsk Limanı'nda 60 bin ton tahıl imha edilmiş, 31 Temmuz'da ise Karadeniz'deki 20'den fazla geminin Rus saldırılarında hasar gördüğü ve lojistik akışın ciddi şekilde yavaşladığı bildirilmişti. DENİZDEN KARA VE TUNA HATTINA KAYAN TEHDİT Ukrayna Tarım Konseyi tarafından yapılan değerlendirmelerde, liman altyapılarına yönelik füze ve SİHA saldırıları nedeniyle ülkenin tahıl ihracat kapasitesinin yaklaşık üçte birini kaybettiği ve bu durumun Ukrayna'yı Tuna Nehri ile kara yolları üzerinden alternatif rotalar aramaya zorladığı ifade edilmişti. ISW, Rus ordusunun artık hedeflerini yalnızca liman ve deniz hatlarıyla sınırlı tutmadığını, ekonomik hasarı artırmak ve ihracatı doğrudan engellemek amacıyla kara koridorlarına ve kritik lojistik köprülere kaydırdığını vurguladı. UKRAYNA ALTERNATİF GÜZERGAHLARA YÖNELİYOR Ukrayna Tarım Politikası ve Gıda Bakanı Taras Vısotskıy, Rus saldırılarının ülkeyi tahıl ve diğer yüklerin ihracatı için Tuna Nehri üzerinden alternatif güzergahlar aramaya zorladığını belirtti. TÜRKİYE'DEN KARADENİZ'DE ATEŞKES ÖNERİSİ Öte yandan, Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 9 Ağustos'ta Türkiye'nin Rusya ve Ukrayna'ya Karadeniz'deki ticari gemilere yönelik saldırılara ara verilmesini öngören bir moratoryum önerdiğini açıkladı.

Ukrayna, tahıl ihracatı için komşularıyla alternatif koridorları genişletiyor

Ukrayna Dışişleri Bakan Vekili Andriy Sıbiha, Rusya'nın Karadeniz'deki saldırıları nedeniyle aksayan tahıl ihracatını sürdürebilmek amacıyla komşu ülkelerle "Dayanışma Koridorları" (EU-Ukraine Solidarity Lanes) kapsamında yoğun görüşmeler yürüttüklerini açıkladı. Sıbiha, 5 Ağustos'ta Kıyiv'de düzenlediği basın toplantısında, Avrupa Komisyonu tarafından 2022 yılında Ukrayna ürünlerinin ihracatını ve ülkeye gerekli malların ulaştırılmasını sağlamak amacıyla oluşturulan alternatif lojistik hatlarının geliştirilmesi için çalışmaların sürdüğünü söyledi. Ukrayna'nın Moldova, Romanya, Slovakya, Macaristan ve Polonya ile altyapının genişletilmesi konusunda aktif istişarelerde bulunduğunu belirten Sıbiha, "Amacımız altyapıyı genişletmek ve Ukrayna tahılının üçüncü ülke pazarlarına ulaştırılmasını sağlayacak gerekli koşulları oluşturmak." dedi. LETONYA LİMANLARINI UKRAYNA'YA AÇMAYA HAZIR Basın toplantısına katılan Letonya Dışişleri Bakanı Baiba Braje de ülkesinin Ukrayna'ya destek vermeye hazır olduğunu belirtti. Braje, Letonya'nın limanlarını Ukrayna'nın kullanımına açabileceğini ifade ederek, "Limanlarımızı kullanıma sunmaya ve kara yolu, demir yolu ya da ihtiyaç duyulan diğer tüm transit güzergâhlarda azami desteği sağlamaya hazırız." diye konuştu. Braje ayrıca uluslararası toplumun Rusya'nın Karadeniz'deki saldırıları karşısında net ve kararlı bir tutum sergilemesi gerektiğini vurguladı. KARADENİZ'DEKİ SALDIRILAR ALTERNATİF GÜZERGÂHLARI ÖNE ÇIKARDI Rusya'nın son dönemde Karadeniz'de ticari gemilere yönelik saldırılarını artırması, Ukrayna'nın deniz yoluyla gerçekleştirdiği tahıl ihracatını ciddi şekilde sekteye uğrattı. 21 Temmuz'da Liberya bayraklı bir tanker, Mısır'ın İskenderiye Limanı'ndan Ukrayna'nın Tuna Nehri üzerindeki Reni Limanı'na giderken Romanya kıyıları açıklarında saldırıya uğramıştı. Romanya ekipleri gemideki tüm mürettebatı tahliye ederken, saldırıda yaralanan denizciler olduğu bildirilmişti. Saldırının ardından Ukrayna Dışişleri Bakanı Sıbiha, Rusya'nın eylemlerini kınamış ve mürettebatın kurtarılmasından dolayı Romanya'ya teşekkür etmişti.

Türkiye, Ukrayna'dan yapılan buğday ithalatı üzerindeki kontrolleri sıkılaştırıyor

Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanlığı, 4 Ağustos 2026 tarihi itibarıyla Ukrayna'dan ithal edilen buğday başta olmak üzere bitki ve bitkisel ürünlerin ithalatı, ihracatı, yeniden ihracatı ve transit geçişlerinde karantina ve bitki sağlığı kontrollerini sertleştiriyor. Ukrayna Devlet Gıda Güvenliği ve Tüketiciyi Koruma Servisi tarafından yapılan resmî açıklamaya göre söz konusu karar, Türkiye'nin yeni Bitki Karantinası Yönetmeliği'ni kabul etmesi doğrultusunda alındı. SÜRME MANTARINA KARŞI SIFIR TOLERANS Türkiye'ye ithal edilen buğdayın; Tilletia barclayana, Tilletia indica, Tilletia caries, Tilletia controversa ve Tilletia laevis (Tilletia foetida) gibi buğdayda sürme mantar hastalığına ve ürün kaybına yol açan zararlı organizmalar için taşıyıcı risk oluşturduğu vurgulandı. Yeni düzenleme kapsamında Türk makamları, Ukrayna'dan gelen buğday sevkiyatlarında bu zararlıların tespitine yönelik laboratuvar analizlerini derinleştirecek. Yapılan testlerde bu zararlı organizmaların tespit edilmesi durumunda; Ukraynalı ihracatçılara bitki sağlığı sertifikası (fito-saniter sertifikası) verilmeyecek ve tespitin yapıldığı ilgili kargo partisinin Türkiye sınırlarından içeri girmesine kesinlikle izin verilmeyecek. TÜRKİYE, UKRAYNA TARIM ÜRÜNLERİNİN EN BÜYÜK İTHALATÇISI KONUMUNDA Sıkılaştırılan denetimler, iki ülke arasındaki devasa tarım ticareti hacmi açısından kritik önem taşıyor. Ukrayna verilerine göre Türkiye, 2024-2025 sezonunda 6,645 milyon tonluk alımla Ukrayna tahıl ve yağlı tohumlarının dünyadaki en büyük ithalatçısı olmuş, onu İspanya (6,243 milyon ton) ve Mısır (4,573 milyon ton) takip etmişti. 30 Haziran 2026 tarihinde sona eren 2025-2026 pazarlama sezonunda da Türkiye, Ukrayna’nın temel tarım kargolarında lider ithalatçı konumunu korumuştu. Sıkı kontrol mekanizmasının başlamasıyla birlikte Ukraynalı üreticilerin Türkiye pazarına ürün sunabilmek için sevkiyat öncesi temizlik ve analiz süreçlerini artırması gerekecek.

İsrail’den geri adım: Çalıntı tahıl yüklü gemi engellendi!

Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sıbiha, İsrail’in çalıntı Ukrayna tahılını taşıyan Panormitis isimli geminin yük boşaltmasına izin vermediğini bildirdi. Sıbiha, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Rusya’nın işgali altındaki Ukrayna topraklarından çaldığı tahılla yüklü olan Panormitis isimli geminin engellenmesini memnuniyet verici olarak nitelendirdi. “KİMSE BU SUÇA ORTAK OLMASIN” İsrail’in bu kararı almasında Ukrayna’nın hukuki ve diplomatik girişimlerinin etkili olduğunu belirten Sıbiha, gemiyi takip ettiklerini ve kimsenin gemiyle ilgili herhangi bir tasarrufta bulunmaması uyarısında bulundu. Ayrıca tüm dünyaya bir çağrı yapan Sıbiha, “Bu aynı zamanda diğer tüm gemilere, kaptanlara, işletmecilere, sigorta şirketlerine ve hükümetlere açık bir çağrıdır: Ukrayna’dan çalınan tahılı satın almayın. Bu suça ortak olmayın.” dedi. Sıbiha, Rusya’nın gölge tahıl filosuna yönelik uluslararası yaptırımları artırmak için çalışmaya devam edeceklerini kaydetti.

Rusya’nın “gölge filosu" Ukrayna tahılını Suriye’ye taşımayı sürdürüyor

Rusya’nın “gölge filo” olarak adlandırılan gemiler aracılığıyla işgal altındaki Ukrayna topraklarından elde edilen tahılı Suriye’ye kaçırmaya devam ettiği ortaya çıktı. Suriye’de rejim değişikliği ve Kıyiv ile Şam arasında diplomatik ilişkilerin yeniden kurulması, bu yasa dışı ticareti durdurmaya yetmedi. Türkiye Today tarafından gündeme getirilen haberde yer alan belgelere göre, Rus gemileri uluslararası denetimden kaçmak için otomatik tanımlama sistemlerini (AIS) kapatarak ve sahte menşe belgeleri düzenleyerek milyonlarca dolarlık Ukrayna tahılını Suriye limanlarına ulaştırıyor. Bu ticaretten elde edilen gelirlerin doğrudan Rusya’nın savaş bütçesine aktarıldığı belirtiliyor. Uzun süredir kamuoyunda “açık sır” olarak bilinen Kırım ve işgal altındaki bölgelerden tahıl sevkiyatı, Moskova tarafından resmî olarak inkâr edilse de yeni belgeler Rusya’nın artık özel şirketler aracılığıyla bu ticarete izin verdiğini gösteriyor. Bu kapsamda öne çıkan şirketlerden biri olan Pallada LLC’nin, 2026 yılı için işgal altındaki Ukrayna bölgelerinden büyük miktarlarda tahıl ihraç etme kotası aldığı tespit edildi. İŞGAL ALTINDAKİ BÖLGELERDEN YASA DIŞI TAHIL İHRACATI Resmî verilere göre şirketin Zaporijjya bölgesinden yaklaşık 13 bin 820 ton, Kırım’dan 11 bin 831 ton ve Herson bölgesinden 7 bin 848 ton tahıl ihraç etmesine izin verildi. Bu durum, işgal altındaki Ukrayna tarım kaynaklarının sistematik şekilde kullanıldığını ortaya koyuyor. Soruşturma, Rusya’nın bu ticarette özel sektörü aktif şekilde devreye soktuğunu ve şirketlerin ödediği vergilerin doğrudan savaş finansmanına katkı sağladığını gösteriyor. Uzmanlar, bu yöntemin hem ekonomik hem de lojistik açıdan Moskova’ya avantaj sağladığını belirtiyor. Kaçakçılık faaliyetlerinin en önemli ayağını ise deniz taşımacılığı oluşturuyor. Rus gemileri, AIS sistemlerini kapatarak ve sahte belgelerle yüklerin kaynağını gizleyerek uluslararası hukuku aşmaya çalışıyor. Bu durum, başta Türkiye olmak üzere bölge ülkelerinin müdahalesini zorlaştırıyor. SURİYE ÇALINAN TAHILIN EN BÜYÜK ALICISI Suriye, çalınan Ukrayna tahılının en büyük alıcısı olmaya devam ederken, Batı yaptırımlarının sıkılaşması nedeniyle Rusya’nın alıcı bulmakta zorlandığı ifade ediliyor. Bununla birlikte, bazı sevkiyatların İsrail, Mısır ve Libya’ya da ulaştığına dair bulgular bulunuyor. 2026 yılı içinde İsrail limanlarına dört sevkiyat yapıldığı da raporlara yansıdı. Son dönemde ticaretin ekonomik dinamiklerinde de değişim gözlemleniyor. Suriye'nin devrik rejim lideri Beşşar Esad döneminde Rusya’nın tahılı yüksek fiyatlarla sattığı, ancak günümüzde piyasa fiyatlarına yakın veya daha düşük seviyelerde satış yaptığı belirtiliyor. GELİŞEN UKRAYNA-SURİYE İLİŞKİLERİ Öte yandan, Ukrayna ile Suriye arasındaki ilişkiler, rejim değişikliğinin ardından yeniden inşa edilmeye çalışılıyor. Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sıbiha’nın Aralık 2024’te Şam’a yaptığı ziyaret, iki ülke arasında yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülmüştü. Ayrıca Birleşmiş Milletler (BM) Dünya Gıda Programı öncülüğünde yürütülen “Ukrayna’dan Tahıl” girişimi kapsamında, Ukrayna tahılı Türkiye üzerinden işlenerek insani yardım amacıyla Suriye’ye ulaştırılıyor. Ancak yasa dışı sevkiyatların yeniden artması, bu çabaların gölgesinde kalıyor.

İsrail’den kirli iş birliği: Çalıntı tahıl gemisine Hayfa’da güvenli liman!

Uluslararası hukuku hiçe sayan eylemleriyle tanınan İsrail, bu kez de Ukrayna’dan yağmalanan ürünlerin ticaretine çanak tutmakla suçlanıyor. İşgal altındaki bölgelerden çalınan tahılları taşıyan Rusya’nın "gölge filosuna" ait olan bir gemi, Ukrayna’nın tüm uyarılarına rağmen İsrail’in Hayfa Limanı’na demirledi. Ukrayna’nın Tel Aviv Büyükelçiliği tarafından yapılan açıklamada, yaşanan olaydan duyulan "derin endişe" dile getirilirken, bu durumun uluslararası hukukun ve Ukrayna’nın egemenliğinin açık bir ihlali olduğu vurgulanarak İsrail’e sert tepki gösterdi. Kıyiv yönetimi, İsrail makamlarını olayı titizlikle soruşturmaya ve ülkenin yasa dışı faaliyetlerden elde edilen ürünler için bir geçiş noktası olarak kullanılmasına izin vermemeye çağırdı. UYARILARI GÖRMEZDEN GELDİLER Skandalın perde arkası, İsrail’in bu hukuksuzluğa bilerek göz yumduğunu kanıtlıyor. Ukrayna istihbaratının, mart ayında geminin çalıntı yüküyle ilgili kapsamlı bir dosyayı Kudüs’teki yetkililere elden teslim ettiği ortaya çıktı. Buna rağmen İsrail yönetimi, "dur" demek yerine liman kapılarını ardına kadar açarak yağmalanan malların piyasaya sürülmesine zemin hazırladı. BAKANLAR DÜZEYİNDE KRİTİK GÖRÜŞME Gelişmeler üzerine Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sıbiha, İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede Sıbiha, çalıntı malların ticaretine izin verilmesinin Rusya’nın savaş makinesini doğrudan finanse etmek anlamına geldiğini hatırlatarak şu ifadeleri kullandı: Ukrayna'dan çalınan tarım ürünlerinin yasa dışı ihracatı Rusya'nın daha geniş kapsamlı savaş çabalarının bir parçasıdır. Çalıntı malların bu tür yasa dışı ticaretine müsamaha gösterilmemelidir. MAHKEME KARARINA RAĞMEN GEMİ SERBEST BIRAKILACAK MI? Ukrayna mahkemesi bu ayın başlarında gemi hakkında bir ihtiyati tedbir (el koyma) kararı çıkardı. Geminin Hayfa Limanı'na giriş yaptığına dair raporların ardından, Ukrayna Başsavcısı bu konuyu Kıyiv'deki İsrail Büyükelçisi ile görüşerek uluslararası adli yardım ve geminin alıkonulması talebinde bulundu. Ayrıca Ukraynalı yetkililer, durum netlik kazanana kadar İsrail'e geminin limandan ayrılmasına izin vermemesi çağrısı yaptı. Ancak İsrail, Ukrayna’nın çağrılarına rağmen sessizliğini koruyor.