Kırım Tatarlarının efsanevi sanatçısı Sabriye Erecepova'nın doğumunun 114. yıl dönümü!

Kırım Tatar halk müziğinin simge isimlerinden, "Kırım'ın Bülbülü" olarak anılan Sabriye Erecepova'nın doğumunun 114. yıl dönümü dolayısıyla sanat yaşamı ve mirası anılıyor.

12 Temmuz 1912'de Bahçesaray'da dünyaya gelen Sabriye Erecepova, öğretmen Kerim Cemilev ile halk şiirleri yazan ve çok sayıda Kırım Tatar türküsünü bilen Sayde Hanım'ın kızı olarak kültür ve sanatla iç içe bir ortamda yetişti. Güçlü sesi ve müzik yeteneği sayesinde küçük yaşlardan itibaren Kırım Tatar halk ezgilerini öğrenerek sanat hayatına adım attı.

İlk öğrenimini tamamladıktan sonra Akmescit'teki (Simferopol) Örnek Dokuz Yıllık okulunda eğitim gören Erecepova'nın yeteneği, dönemin tanınmış bilim insanı ve eğitimcisi Osman Akçokraklı tarafından fark edildi. Daha sonra Varvara Hanbekova'nın yanında şan eğitimi alan sanatçı, bir süre Bahçesaray ilçesindeki Tav Badrak (Skalistoye) köyünde öğretmenlik yaptı.

MOSKOVA'DAKİ BAŞARISIYLA ADINI DUYURDU

1930'lu yılların başında Kırım Radyo Komitesinde çalışmaya başlayan Erecepova, dönemin önde gelen Kırım Tatar besteci ve müzisyenleriyle birlikte görev yaptı. 1935 yılında Moskova'da düzenlenen I. Tüm Birlik Radyo Festivali'nde Asan Refatov'un kendisi için bestelediği "Eki Puğu" ve "Noğay Beyitleri" adlı eserleri seslendirerek büyük beğeni topladı.

1937 yılında "Zaporojets za Dunayem" filminde iki Kırım Tatar türküsü seslendiren sanatçı, iki yıl sonra Moskova'da gerçekleştirilen I. Tüm Birlik Estrada Yarışması'nın vokal dalında Kırım Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ni (ÖSSC) temsil etti ve "Yetenekli Genç Şarkıcı" ünvanına layık görüldü.

Bu başarısının ardından Kırım ÖSSC'nin "Onurlu Sanatçısı" ünvanını alan Erecepova, Akmescit'teki Kırım Tatar Devlet Tiyatrosu sahnesinde uzun yıllar konserler verdi.

SÜRGÜN VE BASKILAR SANAT YAŞAMINI DA ETKİLEDİ

II. Dünya Savaşı sırasında Kırım Tatar Tiyatrosu topluluğuyla Romanya'ya götürülen Erecepova, savaşın ardından Kırım'a döndü. Ancak 18 Mayıs 1944 tarihinde Kırım Tatar halkının toplu sürgün edilmesiyle o da Türkistan'a gönderildi.

Belli bir zaman Tacikistan'da yaşamını sürdüren sanatçı, 1950 yılında savaş sırasında işgal altındaki bölgede bulunduğu gerekçesiyle Sovyet yönetimi tarafından tutuklandı. Serbest bırakıldıktan sonra da sürgün hayatı boyunca Kırım Tatar kültürünü ve müziğini yaşatmayı sürdürdü.

Sabriye Erecepova, güçlü yorumu ve seslendirdiği halk türküleriyle Kırım Tatar müzik kültürünün korunmasına önemli katkılar sağladı. Sanatçı, bugün de Kırım Tatar halkının kültürel hafızasında en önemli sanatçılardan biri olarak kabul ediliyor.