Kitlesel şiddet, listelerin hazırlanmasıyla başlar
Yazının Giriş Tarihi: 28.07.2026 16:04
Yazının Güncellenme Tarihi: 28.07.2026 16:13
Stalinist terör yıllarında temelleri atılan Çeka (Sovyetler Birliği'nin ilk istihbarat ve güvenlik teşkilatı) çarkı, bugün de aynı ilkelerle işlemeye devam ediyor: Acelecilik, hukukun hiçe sayılması, düzmece suçlamalar ve baskı çemberine olabildiğince çok insanı dâhil etme hırsı.
Rusya Federasyonu Federal Güvenlik Servisi (FSB), geçici işgal altındaki Kırım’da bugün tam olarak bu şekilde hareket etmektedir. Eylemleri, 1930’lu yıllarda binlerce masum insan hakkında canice kararlar veren Stalin dönemi "üçlülerinin" (gizli polis, parti ve savcılık yetkililerinden oluşan üç kişilik gizli komisyonlar) uygulamalarını her geçen gün daha fazla andırmaktadır. Birçok kişi, I. Kırım Tatar Millî Kurultayı delegelerinin, Kırım Tatarlarının önde gelen temsilcilerinin, aydınlarının ve daha pek çok Kırım Tatarının isimlerinin karşısında hep aynı “İnfazedilecek” ifadesinin yer aldığı NKVD (gizli polis) infaz listelerini hatırlar.
26 Temmuz 2026 tarihinde açıklanan sözde "yabancı ajanlar" listesinde farklı yaşlardan, mesleklerden ve hayatlardan insanlar bir araya getirildi. FSB, bu insanların tamamını halk hareketi olan "KırımDayanışması" (Krımskaya Solidarnost) ile ilişkilendirdi. Aralarında avukatlar, gazeteciler, siyasi tutsakların yakınları ve sivil aktivistler bulunuyor. Hatta Rus işgalci makamları tarafından kendi ana vatanlarında ailece "yabancıajan" ilan edilen insanlar yer alıyor. Söz konusu listeye hayatını kaybetmiş iki kişinin isminin dâhil edilmesi, bu listeyi hazırlayanların aceleciliği ve profesyonellikten uzaklığını çok iyi ortaya koyuyor. İhmalkârlıkla hazırlanan bu belgeyi incelemek ve 137 kişilik bu listeyi sistematik hâle getirmek epey zamanımı aldı.
Rus işgalci makamlarının eylemlerindeki mantık birbiriyle tutarlıdır: Önce münferit aktivistlerin takibata uğraması, ardından bağımsız bilgi alanının tasfiye edilmesi, daha sonra Kırım Tatar Millî Meclisinin "aşrılıkçıörgüt" ilan edilerek Kırım'ın yerli halkının en yüksek temsil organının faaliyetlerinin yasaklanması. Bir sonraki adım ise baskıların artık tüm toplulukları ve aileleri kapsayacak boyutlara ulaşması olmuştur.
Liste tabanlı baskıların başlatılması, Rus işgal yönetiminin geçici işgal altındaki Kırım halkını korkutma politikasında yeni bir aşamaya geçtiğini göstermektedir. Bu durum, Rusya Federasyonu'nun işgal altındaki yarımadada, uluslararası insancıl hukuk ile uluslararası insan hakları hukuku normlarını çiğneyerek yerli Kırım Tatar halkına karşı yürüttüğü siyasi zulmün sistematik niteliğini bir kez daha kanıtlamaktadır.
Aşağıda, Rus işgalci makamlarının 26 Temmuz 2026 tarihinde hiçbir hukuki dayanak olmaksızın sözde yabancı ajanlar listesine dâhil ettiği 137 kişinin isimleri sunulmuştur. Tarafımızca bu liste yalnızca alfabetik olarak düzenlenmiştir. Adların ve soyadların yazım dili ve belgenin diğer özellikleri, orijinaline uygun olarak olduğu gibi bırakılmıştır.
Bu isimlere dikkatlice bakınız. Her birinin arkasında gerçek bir insan, onun ailesi, onuru ve kendi ana vatanında zulüm görme korkusu olmadan yaşama hakkı yatmaktadır. Rusya Federasyonu bugün, Sovyet totaliter rejiminden devraldığı soykırım pratiğini işte bu şekilde sürdürmektedir.
Sizlere daha iyi hizmet sunabilmek adına sitemizde çerez konumlandırmaktayız. Kişisel verileriniz, KVKK ve GDPR
kapsamında toplanıp işlenir. Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul etmiş olacaksınız.
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.
Refat Çubarov
Kitlesel şiddet, listelerin hazırlanmasıyla başlar
Stalinist terör yıllarında temelleri atılan Çeka (Sovyetler Birliği'nin ilk istihbarat ve güvenlik teşkilatı) çarkı, bugün de aynı ilkelerle işlemeye devam ediyor: Acelecilik, hukukun hiçe sayılması, düzmece suçlamalar ve baskı çemberine olabildiğince çok insanı dâhil etme hırsı.
Rusya Federasyonu Federal Güvenlik Servisi (FSB), geçici işgal altındaki Kırım’da bugün tam olarak bu şekilde hareket etmektedir. Eylemleri, 1930’lu yıllarda binlerce masum insan hakkında canice kararlar veren Stalin dönemi "üçlülerinin" (gizli polis, parti ve savcılık yetkililerinden oluşan üç kişilik gizli komisyonlar) uygulamalarını her geçen gün daha fazla andırmaktadır. Birçok kişi, I. Kırım Tatar Millî Kurultayı delegelerinin, Kırım Tatarlarının önde gelen temsilcilerinin, aydınlarının ve daha pek çok Kırım Tatarının isimlerinin karşısında hep aynı “İnfaz edilecek” ifadesinin yer aldığı NKVD (gizli polis) infaz listelerini hatırlar.
26 Temmuz 2026 tarihinde açıklanan sözde "yabancı ajanlar" listesinde farklı yaşlardan, mesleklerden ve hayatlardan insanlar bir araya getirildi. FSB, bu insanların tamamını halk hareketi olan "Kırım Dayanışması" (Krımskaya Solidarnost) ile ilişkilendirdi. Aralarında avukatlar, gazeteciler, siyasi tutsakların yakınları ve sivil aktivistler bulunuyor. Hatta Rus işgalci makamları tarafından kendi ana vatanlarında ailece "yabancı ajan" ilan edilen insanlar yer alıyor. Söz konusu listeye hayatını kaybetmiş iki kişinin isminin dâhil edilmesi, bu listeyi hazırlayanların aceleciliği ve profesyonellikten uzaklığını çok iyi ortaya koyuyor. İhmalkârlıkla hazırlanan bu belgeyi incelemek ve 137 kişilik bu listeyi sistematik hâle getirmek epey zamanımı aldı.
Rus işgalci makamlarının eylemlerindeki mantık birbiriyle tutarlıdır: Önce münferit aktivistlerin takibata uğraması, ardından bağımsız bilgi alanının tasfiye edilmesi, daha sonra Kırım Tatar Millî Meclisinin "aşrılıkçı örgüt" ilan edilerek Kırım'ın yerli halkının en yüksek temsil organının faaliyetlerinin yasaklanması. Bir sonraki adım ise baskıların artık tüm toplulukları ve aileleri kapsayacak boyutlara ulaşması olmuştur.
Liste tabanlı baskıların başlatılması, Rus işgal yönetiminin geçici işgal altındaki Kırım halkını korkutma politikasında yeni bir aşamaya geçtiğini göstermektedir. Bu durum, Rusya Federasyonu'nun işgal altındaki yarımadada, uluslararası insancıl hukuk ile uluslararası insan hakları hukuku normlarını çiğneyerek yerli Kırım Tatar halkına karşı yürüttüğü siyasi zulmün sistematik niteliğini bir kez daha kanıtlamaktadır.
Aşağıda, Rus işgalci makamlarının 26 Temmuz 2026 tarihinde hiçbir hukuki dayanak olmaksızın sözde yabancı ajanlar listesine dâhil ettiği 137 kişinin isimleri sunulmuştur. Tarafımızca bu liste yalnızca alfabetik olarak düzenlenmiştir. Adların ve soyadların yazım dili ve belgenin diğer özellikleri, orijinaline uygun olarak olduğu gibi bırakılmıştır.
Bu isimlere dikkatlice bakınız. Her birinin arkasında gerçek bir insan, onun ailesi, onuru ve kendi ana vatanında zulüm görme korkusu olmadan yaşama hakkı yatmaktadır. Rusya Federasyonu bugün, Sovyet totaliter rejiminden devraldığı soykırım pratiğini işte bu şekilde sürdürmektedir.
1 Abdulgaziyev Amar Tofikoviç
2 Abdulcemilev Zair Enveroviç
3 Abdurazakov Kemal Ridvanoviç
4 Abdurafeyev Eldar Aliyeviç
5 Abdurmanov Smail Refatoviç
6 Ablyalimov Kazim Rasimoviç
7 Ablyamitov Mansur Rüstemoviç
8 Abselyamov Enver Remziyeviç
9 Avamileva Emine Rodionovna
10 Acametov Aziz İlyasoviç
11 Acıkelyamov Zedin Serveroviç
12 Adilşayev Raim Refatoviç
13 Azamatov Ayder Bilyaloviç
14 Azizova Elvina Zakirovna
15 Aliyev Alim Narimanoviç
16 Alimov Enver Adiloviç
17 Ametov Dilyaver
18 Ametov Nariman Eskenderoviç
19 Appazov Zinur Zuferoviç
20 Arslanova Ayşe Asanovna
21 Asanov Zeinur Remziyeviç
22 Aşirov Yusuf Serveroviç
23 Bekirov Remziy Murvetoviç
24 Belyalov Osman Reşatoviç
25 Vaapov İsmail Redivanoviç
26 Velilyayev İslyam Şevketoviç
27 Velihayev Usein Asanoviç
28 Gaziyev Bekir Ramzinoviç
29 Gafarov Abdul Yahupoviç
30 Gafarov Siyar Rustemmoviç
31 Gemeci Ayder Esatoviç
32 Gemeci Lilya İbragimova
33 Golova İbraim Mametoviç
34 Grigor Valeriy Mihayloviç
35 Celyalov İskander Vetanoviç
36 Cepparov Abdureşit Şerfedinoviç
37 Zevriyev Muslim Ablitroviç
38 Zudiyev Remzi Zudiyeviç
39 Zudiyeva Alfiya Nailovna
40 Zudiyeva Lutfiye Remziyevna
41 İbragimov Ablyalim İsmailoviç
42 İbragimov Bilal Lenuroviç
43 İbragimov Dlyaver Serveroviç
44 İbragimov Lenur Musanoviç
45 İbraimov Kulamet Enveroviç
46 İbraimova Zulyara Settarovna
47 İbragimova Nailya Anvarovna
48 İslyamov Ebazer Ravilyeviç
49 Kadırov Ayder Ahmaconoviç
50 Kadırov Ahmadcan Cabbaroviç
51 Kadırov Marlen Ahmadconoviç
52 Kantserov Rinat Faridoviç
53 Karaliyev Seitosman Vladeroviç
54 Kiyamov Şevket Nasiroviç
55 Kononov Timur Sergeyeviç
56 Kulametov Zekiy Vaitoviç
57 Kulametova Reyhane Zekiyevna
58 Kurbedinov Emil Mahsudoviç
59 Kurtbekov Smail Ayderoviç
60 Kyamilev Rustem Nuriyeviç
61 Ladin Aleksey Aleksandroviç
62 Lyumanov Memet Ayderoviç
63 Mamutov Seitvaap Osmanoviç
64 Memetov Dilyaver İbragimoviç
65 Memetov Dilyaver Remziyeviç
66 Memetov Server Aliyeviç
67 Memetov Umer Ametoviç
68 Memetov Eskender Remziyeviç
69 Memeşev Eredcep Raimoviç
70 Muydinov Nariman Nevredinoviç
71 Muratov Seytnofe Seythaliyeviç
72 Mustafayev Rustem Nuredinoviç
73 Mustafayev Seydamet Enveroviç
74 Mustafayev Server Rüstemoviç
75 Mustafayev Enver Seitoviç
76 Naumlyuk Anton Aleksandroviç
77 Nikitenko İgor Aleksandroviç
78 Nimetulayev Remzi Sinaveroviç
79 Nimetulayev Sinaver Şevketoviç
80 Nimetulayev Enver Sinaveroviç
81 Nimetulayeva Zarema Cabbarovna
82 Osmanov Rolan Refatoviç
83 Paniç Siyar Ametoviç
84 Paralamov Reşat Rasimoviç
85 Paralamov Ruslan Rasimoviç
86 Parmanov Nariman Nortayeviç
87 Polozov Nikolay Nikolayeviç
88 Sayfullin İzet Narimanoviç
89 Saliyev Eskender Veysilyeviç
90 Saliyeva Mumine Anvarovna
91 Sanayev Ali Dilyaveroviç
92 Seithalilov Ervin İlyasoviç
93 Seytaliyev Nariman Sitveliyeviç
94 Seytumerov Abdulmedcit
95 Seytumerov Şukri Seytmemetoviç
96 Seytmemetov Enver
97 Seydaliyev Mustafa Ayderoviç
98 Semedlyayev Edem Serveroviç
99 Semedlyayeva Elvina Serverovna
100 Settarov Settar Mustafayeviç
101 Smedlyayev Zair Sitbelaloviç
102 Süleymanov Alim Osmanoviç
103 Temeryanov Vilen Faridoviç
104 Temişev Cemit Musayeviç
105 Umerov Amethan Ayderoviç
106 Umerov Ebazer Remziyeviç
107 Umerova Lemara Avderovna
108 Urinbayev Sadik Ruzikuloviç
109 Urinbayev Hamza Sadıkoglu
110 Useinov Vilen Useinoviç
111 Useinov Kazim Nebiyeviç
112 Fakriyev Murtaza Ablyazisoviç
113 Feygin Mark Zaharoviç
114 Halikov Marlen Seyranoviç
115 Halilov Reşat Seitibragimoviç
116 Hudayberdiyev Enver Kurbanoviç
117 Çolakçik Server Useinoviç
118 Şabanova Safiya Enverovna
119 Şeyhmambetov Nazim Nuriyeviç
120 Şihbadinov Rüstem Velitoviç
121 Eysmont Mariya Olegovna
122 Emiraliyev Ervin Narimanoviç
123 Emirvaliyev Ruslan Emirasanoviç
124 Emiruseinov Reşat Asanoviç
125 Enverov Eldar Musayeviç
126 Yuldaşov Enver Ergaşeviç
127 Yunus Refat Memetoviç
128 Yurdamov İdris İlyasoviç
129 Yurdamov İsmail İlyasoviç
130 Yurdamov Mustafa İlyasoviç
131 Yurdamov Rüstem İlyasoviç
132 Yakubov Arsen Ruslanoviç
133 Yakubov Lenur Fakriyeviç
134 Yakubov Nuri Fakriyeviç
135 Yakubov Eldar Eskenderoviç
136 Yakubova Ayşe Ayderovna
137 Yanikova Fatime Aliyevna