#Akmescit

QHA - Kırım Haber Ajansı - Akmescit haberleri, son dakika gelişmeleri, detaylı bilgiler ve tüm gelişmeler, Akmescit haber sayfasında canlı gelişmelerle ulaşabilirsiniz.

Haber

Rus işgali altındaki Kırım’da demiryolu ulaşımı durdu

Ukrayna ordusunun gerçekleştirdiği kapsamlı silahlı insansız hava aracı (SİHA) operasyonlarından birinin ardından işgal altındaki Kırım'da demiryolu lojistiği felç oldu. Gece boyu süren şiddetli patlamaların ardından yarımadaya yasa dışı tren seferleri düzenleyen Rus taşımacılık şirketi Grand Service Express, yarımada genelindeki tüm yolcu treni seferlerinin süresiz olarak durdurulduğunu ve vagonlardaki tüm yolcuların tahliye edildiğini açıkladı. Demiryolu şirketinden yapılan açıklamaya göre, Moskova’dan hareket eden ve Kırım’ın Akmescit (Simferopol) kentine giden 68 sefer sayılı yolcu treninin lokomotifi SİHA saldırısında tahrip edildi. Vagonlardaki yolcuların yara almadan kurtulduğu olay sonrasında, Moskova ve St. Petersburg'dan Kırım'a doğru daha önce yola çıkmış olan üç ayrı trenin yolcuları da yollarda mahsur kalarak otobüslerle tahliye edilmek zorunda kaldı. ASKERİ HAVALİMANLARI, PETROL OFİSLERİ VE TRAFOLAR ALEV ALDI Sosyal medya aracılığıyla faaliyet gösteren Kırım Rüzgarı (Krımskiy Veter) haber kanalının aktardığı bilgilere göre, gece boyunca hava savunma sirenlerinin hiç susmadığı yarımadada askerî havalimanları, petrol depoları ve trafolar eş zamanlı olarak alevler içinde kaldı. Gece ilk olarak Rusya'nın stratejik Sak (Saki) askerî üssü bölgesinde, ardından da Akyar (Sivastopol) yakınlarındaki Kaça askerî havalimanı yönünde çok şiddetli patlamalar kaydedildi. Hemen ardından Akmescit (Simferopol) yakınlarındaki Sarabuz (Gvardeyskoye) kasabasında bulunan ve askerî sevkiyat hatları dahil tüm demiryolu lojistiğini besleyen 1 Nolu Çekici-Dağıtıcı Elektrik Trafo İstasyonu tam isabetle vuruldu. Görgü tanıkları, patlama esnasında gökyüzünü mavi kıvılcımların kapladığını ve ana trafonun saatlerce yandığını bildirdi. Aynı kasabada işgal ordusuna yakıt sağlayan ATAN şirketine ait petrol depolama tesisine de tam üç SİHA isabet ederken; Krasnogvardeyskoye, Akmescit Tren Garı yakınlarında, Kefe ve Akyar şehirlerinde de gece yarısından sabaha kadar zincirleme patlama sesleri yankılandı.

Haber

Kırımlı siyasi tutsak Kobzar Rus hapishanesinde işkence görüyor!

Rus işgali altındaki Kırım’da alıkonulan Ukraynalı siyasi tutsak Anatoliy Kobzar’ın ağır işkence ve kötü muameleye maruz kaldığı ortaya çıktı. Kırım Tatar Kaynak Merkezi tarafından yapılan açıklamada, Akmescit'teki (Simferopol) 2 No’lu tutukevinde yasa dışı şekilde alıkonulan Kobzar’ın sağlık durumunun ciddi şekilde kötüleştiği bildirildi. Açıklamada, daha önce kolunda kaynamayan kırık, kalp rahatsızlığı ve bacaklarındaki ciddi sorunlarla gündeme gelen Kobzar’da ayrıca kulak zarı yırtılması ve ağır diş problemleri tespit edildiği belirtildi. Kobzar, 8 Ocak’ta yerinden kaymış kırıklı kol yaralanması geçirdi ancak kolundaki alçı ancak 10 Mart’ta çıkarıldı. Uygun tedavi uygulanmadığı için kemiğin yanlış kaynadığı ve kolun işlevini büyük ölçüde kaybettiği ifade edildi. YARALANMA FİZİKSEL ŞİDDETİN SONUCU OLABİLİR Kırım Tatar Kaynak Merkezinin, 29 Nisan 2026’da Kobzar’da kulak zarı yırtılması tespit edildiğini ve bu yaralanmanın gözaltı sürecindeki fiziksel şiddetin sonucu olabileceğini bildirdi. Açıklamada ayrıca Kobzar’ın dizlerinde şiddetli ağrılar bulunduğu, yardımsız yürümekte ve merdiven çıkmakta zorlandığı aktarıldı. Hak savunucuları, Kobzar’ın dişlerinin bir kısmının sorgular sırasında uygulanan şiddet nedeniyle kırıldığını, diğer dişlerinin ise tedavi edilmediği için acil müdahaleye ihtiyaç duyduğunu belirtti. Tutukluluk süresince yaklaşık 40 kilogram kaybettiği bildirilen Kobzar’ın, ailesiyle görüşmesine de son yedi aydır izin verilmediği kaydedildi. “VATAN HAİNLİĞİ” SUÇLAMASIYLA YARGILANIYOR Akyar (Sivastopol) sakini Anatoliy Kobzar’ın 5 Mart 2024’t e işe gitmek üzere evden ayrıldığı ve bir daha geri dönmediği belirtildi. Ertesi gün evinde arama yapan Rusya Federal Güvenlik Servisinin (FSB) Ukrayna’ya ait belgelerine el koyduğu ancak ailesine gözaltı gerekçesi ve tutulduğu yer hakkında bilgi verilmediği ifade edildi. Kırım Tatar Kaynak Merkezi, Kobzar’ın uzun süre gizli tutulduğunu, 12 Ekim 2025’te Akmescit'teki 8 No’lu tutukevinde bulunduğunun tespit edildiğini açıkladı. Rus işgal yönetiminin Kobzar’ı “vatan hainliği” ile suçladığı ve hakkında 20 yıla kadar hapis cezası talep edildiği bildirildi. KIRIM TATAR KAYNAK MERKEZİ: BU UYGULAMALAR İŞKENCE KAPSAMINA GİRİYOR Kırım Tatar Kaynak Merkezi, tıbbi yardımın engellenmesi, tutukluluk yerinin gizlenmesi ve fiziksel şiddetin uluslararası insancıl hukukun ağır ihlali olduğunu vurgulayarak, bu uygulamaların işkence ve insanlık dışı muamele kapsamında değerlendirilebileceğini belirtti.

Haber

Tuvali yarım kalan bir deha: Abdurefi Abiyev

30 Mayıs 1879’da Akmescit’in Çokurça köyünde bir çobanın oğlu olarak dünyaya gözlerini açan Abdurefi Abiyev, köklerinden kopmadan dünyaya açılmayı başaran, Kırım Tatar halkının Avrupa görmüş ilk ve en vizyoner sanatçılardan biriydi. İçindeki sönmez sanat ateşi ve yeteneği, onu önce Moskova’daki saygın Stroganov Güzel Sanatlar Akademisi’ne, ardından da resmin kalbi sayılan Paris’teki prestijli Julien Akademisi’ne kadar taşımıştı. “ÜNER SANAYİ” İLE BİR MİLLETİN GELECEĞİNİ DOKUDU 1917 yılında, edindiği tüm birikimle vefakar vatanına geri dönen Abiyev, en yakın yol arkadaşı ünlü etnograf Üsein Bodaninskiy ile omuz omuza vererek Kırım Tatar kültürünün ve zanaatinin kalbi sayılan Bahçesaray "Üner Sanayi" Güzel Sanatlar ve Sanayi Okulu’nu kurdu. Okulun ilk müdürü olarak, genç beyinlere sadece teknik resmi ve çizgileri değil; milli kimliği, estetiği ve vatan sevgisini aşıladı. BİTMEYEN SÜRGÜNLER VE DİNMEYEN SANAT AŞKI Kırım Tatar kimliğini ve kültürünü tavizsiz bir şekilde savunması, Sovyet rejiminin gözünde onu kısa sürede bir "tehdit" haline getirdi. 1928 yılında, dönemin meşum "milliyetçilikle mücadele" kampanyaları kapsamında görevinden alınarak Türkmenistan’a sürgün edildi. AKMESCİT’TE SUSTURULAN FIRÇA VE ÇALINAN MİRAS Stalin rejiminin acımasız cellatları, 1938 yılında bu büyük dehayı tutukladı. Aynı yıl, Akmescit’teki o karanlık zindanlarda, onlarca Kırım Tatar münevveriyle birlikte suçsuz yere kurşuna dizilerek katledildi. Katil rejim onun canını aldı, bedenini meçhul bir çukura gömdü ancak ruhundaki özgürlük anlayışını silemedi. Büyük sanatçının trajedisi ne yazık ki ölümüyle de sınırlı kalmadı. El emeği, göz nuru muazzam tabloları ve sanatsal mirasının çok büyük bir kısmı, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı esnasında Sovyetler tarafından barbarca yağmalandı ve yok edildi. Bugün fiziki bir mezarı veya günümüze ulaşan geniş bir sergisi olmasa da Abdurefi Abiyev, kalemiyle ve fırçasıyla halkının hafızasında silinmez bir iz, sönmeyen bir meşale olarak yaşamaya devam ediyor. Kırım Tatar halkı, doğumunun 147. yılında büyük ustasını rahmet ve minnetle anıyor.

Haber

FSB'den Kırım'daki Tıp Akademisine baskı: Kırım Tatarı öğrenciler hedef alındı

Rusya’nın Kırım’ı işgalinin ardından yarımadada tırmandırdığı Rus şovenizmi ve etnik ayrımcılık, bu kez eğitim ve bilim yuvalarını hedef aldı. Rusya Federal Güvenlik Servisi (FSB), işgal altındaki Akmescit’te bulunan Kremlin kontrolündeki Kırım Federal Üniversitesi Tıp Akademisinde eğitim alan Kırım Tatarı öğrencilerin yüksek yoğunluğunu gerekçe göstererek şovenist bir denetim ve baskı dalgası başlattı. “MİLLÎ LOBİ” BAHANESİ: ETNİK BAŞARIYA RUS ŞOVENİZMİ ENGELİ "Kırım.Realii" haber ajansının Kırımlı bir insan hakları savunucusuna dayandırdığı habere göre; Rus güvenlik mekanizmaları, tıp akademisindeki bazı uzmanlık alanlarında Kırım Tatarı öğrencilerin oranının neredeyse yüzde 50’ye ulaşmasını hazmedemedi. Kırım Tatar gençlerinin sınav başarısını ve tıp alanındaki yeteneğini doğrudan bir "tehdit" olarak gören işgalci yönetim, bu durumu "yolsuzluk şemaları" veya kurum içerisinde Rus karşıtı bir "millî lobi oluşturma çabası" olarak yaftalamaya çalıştı. BASKINLAR SONUÇSUZ KALDI Şovenist reflekslerle akademide suç unsuru arayan FSB’nin derinlemesine yürüttüğü haksız incelemeler, Kırım Tatar gençlerin engellenemez başarısına çarptı. İnsan hakları savunucusu, yürütülen siyasi güdümlü denetimlere ilişkin şu bilgileri verdi: FSB'nin şüpheleri üzerine yapılan tüm incelemeler sonuçsuz kaldı. Giriş ve kayıt işlemlerine dair tüm dokümantasyonun tamamen yasal, şeffaf ve temiz olduğu ortaya çıktı. Gerçek şu ki; Kırım Tatarları arasında hayatını tıp mesleğine adamak isteyen, nitelikli ve son derece yetenekli bir gençlik var ve bu gençler bileklerinin hakkıyla bu okulları kazanıyor. Kırım Tatarlarının tıp alanındaki köklü varlığının ve entelektüel birikiminin işgal öncesinde de güçlü bir gelenek olduğunu hatırlatan kaynak, Kırım Tatar Millî Meclisinin (KTMM) birçok önemli figürünün de hekimlerden oluştuğuna dikkat çekti. FSB eliyle yürütülen bu operasyon, Rus şovenizminin klasik bir yansıması olarak değerlendiriliyor. İşgalci Kremlin rejimi, Kırım'ın yerli halkı olan Kırım Tatarlarının tıp gibi stratejik ve saygın meslek kollarında yükselmesini engellemeyi, onları kamusal ve entelektüel hayatın dışına iterek yarımadayı tamamen "Ruslaştırmayı" amaçlıyor.

Haber

İşgal altındaki Kırım’da 9 Mayıs etkinlikleri: Çocuklar savaş duygusuyla büyüyor!

İşgal altındaki Kırım'ın Keriç (Kerç) kentinde bulunan Keriç Anaokulu No. 5’te 9 Mayıs kapsamında “Zafer Geçidi” etkinliği düzenlendi. Kırım İnsan Hakları Grubu’nun açıklamasına göre etkinlikte çocuklar asker, denizci, pilot ve sağlık görevlisi kostümleri giyerek yürüyüş yaptı. Programda ayrıca “Ölümsüz Alay” formatında bir çocuk yürüyüşü de gerçekleştirildi. ÇOCUKLARA ASKERÎ EĞİTİM VE İHA YARIŞMALARI Akmescit'te (Simferopol) ise okul çağındaki çocukların insansız hava aracı (İHA) kontrolü yarışmalarına dâhil edildiği bildirildi. Etkinliğe yüzlerce öğrencinin katıldığı aktarıldı. Bunun yanı sıra, İnkerman’da düzenlenen “Zaferin Mirasçıları” adlı dövüş turnuvasına çocukların ve ailelerinin katıldığı belirtildi. “PROPAGANDA VE MİLİTARİZASYON ARACI” İnsan hakları savunucuları, bu tür etkinliklerin çocukların bilinç dünyasında savaş ile “kutlama” kavramını iç içe geçirdiğini ve militarist değerleri normalleştirdiğini ifade ediyor. Kırım İnsan Hakları Grubu Temsilcisi İrına Sedova, bu uygulamaların çocuklara savaş ve silah kullanımına yönelik olumlu bir bakış açısı kazandırdığını, bunun ise psikolojik ve pedagojik açıdan ciddi riskler taşıdığını söyledi. Sedova ayrıca, bu ideolojinin küçük yaşlardan itibaren çocuklara aktarıldığını ve bunun toplumsal değerleri zayıflattığını vurguladı. KIRIM’DA GENİŞLEYEN MİLİTARİZASYON POLİTİKASI Açıklamaya göre işgal altındaki Kırım’da yüzlerce kadet (askerî) sınıfı, askerî eğitim programları ve “yurtsever” kamplar faaliyet gösteriyor. Bu kamplarda sadece yaz döneminde on binlerce çocuğun eğitim aldığı belirtiliyor. Ayrıca okullarda Rus eğitim sisteminin tamamen uygulanması ve Ukraynaca dilinin eğitimden giderek çıkarılması da eleştiriliyor.

Haber

Kırım'ın ruhu danslarla canlandı: Ankara’da Kırım Tatar danslarına özel sergi

Kırım Derneği Genel Merkezi, 9 Mayıs 2026 tarihinde "Kırım Tatar Danslarının Yolculuğu" adlı etkileyici bir sergi ve konferansa ev sahipliği yaptı. Diasporanın yoğun katılımıyla gerçekleşen programda Kırım Tatar koreografisinin köklü geçmişi ve geleceğe taşınan mirası ele alındı. Sergide, 20. yüzyılda yaşamış, İkinci Dünya Savaşı’nı görmüş, Kırım’da 18 Mayıs 1944 Sürgünü'ne maruz kalan ve Kırım Tatar kültürünün korunmasında büyük rol oynayan tiyatro sanatçıları ve sahne emekçilerinin fotoğrafları ile isimleri yer aldı. Programın devamında katılımcılar Bekir Sıtkı Çobanzade Kütüphanesi salonunda düzenlenen konferansa geçti. Açılış, Cıyın Ansambli öğrencilerinin Kırım Tatar halk dansları içinde önemli yere sahip “Ağır Ava” ve “Kaytarma” oyunlarını sahnelemesiyle yapıldı. KEMİLEVA: KIRIM TATAR SAHNE GELENEĞİ KÜLTÜREL HAFIZANIN TAŞIYICISIDIR Etkinliğin moderatörlüğünü Cıyın Ansambli Yönetmeni ve Koreografı Evelina Kemileva üstlendi. Kemileva, konuşmasında Kırım Tatar kültüründe dans ve sahne sanatlarının önemine dikkat çekerek, 1920’li yıllarda Akmescit’te (Simferopol) kurulan Kırım Tatar Devlet Tiyatrosu ile birlikte sahne geleneğinde yeni bir dönemin başladığını vurguladı. Kemileva, bu dönemde tiyatronun yalnızca bir sahne değil; müzik, söz ve dansın birleştiği bir kültür alanı olduğunu ifade etti. Konuşmasında ayrıca, yeni neslin yalnızca sahne performanslarıyla değil, aynı zamanda kendi tarihini ve kültürünü de öğrenmesi gerektiğini belirtti. Kemileva, genç neslin kültürel bilgiye sahip olmasının, Kırım Tatar halkının geleceğine katkılar sunacağını ve kimliğini daha da güçlendireceğini kaydetti. Etkinlikte ayrıca Cıyın Ansambli ve Kırım Derneği Gençlik Kolları temsilcileri de sunumlar yaptı. Tuğçe Ağıral, Samet Cengiz, İpek Duru Bayar ve Zeynep Naz Uludağ, Sovyet döneminde Kırım Tatar kültürünü yaşatmaya çalışan sanatçılar ve onların çalışmalarına ilişkin bilgiler paylaştı. Sunumlarda, Kırım Tatar müzik ve sahne sanatlarının önemli isimleri arasında gösterilen kemançe icracısı ve Sovyet rejimi tarafından 25 sene haksızca hapise atılan Usein Bakkal, sanatçı Akim Cemilev, tiyatro ve kültür emekçisi Hayri Emirzade ile sahne sanatları alanında katkılarıyla bilinen Selime Çelebiyeva’nın çalışmaları anıldı. Bunun yanında gençler, araştırma sürecinin kolay olmadığını ancak bu tür çalışmaların Kırım Tatar kültürünün gelecek nesillere aktarılması açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.

Haber

Kırımlı ailelerin sabrı taştı: Okullarda “Rus askerlerine hediye” adı altında zorunlu bağış!

Rusya’nın işgali altındaki Kırım’ın Akmescit (Simferopol) kentindeki okullarda ve anaokullarında velilerin, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşta görev alan askerler için hediye almaya zorlandığı bildirildi. Aktivistler, bu uygulamanın “gönüllü gibi gösterilen zorunlu bağış” haline geldiğini belirtiyor. Yerel aktivistlerin aktardığı bilgilere göre, “Savaş katılımcısına hediye: Evden selam” adıyla başlatılan kampanya kapsamında velilerden düzenli olarak para toplanıyor. Aktivist, uygulamanın sadece bu kampanyayla sınırlı olmadığını belirterek, sınıf tadilatı ve okul perdeleri gibi harcamalar için de sürekli para istendiğini ifade etti. “VELİLER ARTIK YORULDU” Güvenlik gerekçesiyle isminin açıklanmasını istemeyen aktivist, ailelerin bu durumdan rahatsız olduğunu belirterek, “Bu tür zorunlu bağışlardan ve savaş sürecinden herkes yoruldu. Aramızda ‘Eğer devlet askerlerine bile para bulamıyorsa bu savaşı bitirsin’ diyenler var.” ifadelerini kullandı. KIRIM’DA MİLİTARİZASYON ARTIYOR Bölgede eğitim sisteminin giderek askerileştiği, kadet (askerî) sınıflarının ve “vatanseverlik” temalı programların yaygınlaştığı da aktarılıyor. Aktivistlere göre, çocuklar küçük yaşlardan itibaren askerî eğitim ve propaganda içerikli programlara dahil ediliyor. Ukrayna yetkilileri ve insan hakları örgütleri, Kırım’daki eğitim sisteminde uzun süredir Ukrayna ve Kırım Tatar dillerinin ve kimliklerinin sistematik olarak bastırıldığını dile getiriyor.

Haber

AİHM'den yeni Kırım kararı: Rusya bir kez daha mahkûm oldu

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), 9 Mart 2015'te Akmescit (Simferopol) kentinde düzenlenen Taras Şevçenko anma etkinliğinde Ukrayna sembolleri kullandıkları için cezalandırılan eylemcilerle ilgili kararını verdi. Mahkeme, Rusya'nın barışçıl toplanma özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmederken; Ukrayna'nın işgal altındaki topraklardaki sınırlı sorumluluğuna dair emsal bir standart belirledi. Ukraynalı Şair Taras Şevçenko’yu anmak amacıyla Kırım’ın Akmescit şehrinde bir araya gelen ve “Kırım Ukrayna’dır” yazan pankart taşımaları ve Ukrayna sembollerini kullandıkları gerekçe gösterilerek gözaltına alınan protestocuların, kötü muamele görmesi nedeniyle AİHM’de açılan "Şukurciyev ve diğerleri Rusya ve Ukrayna’ya karşı” başlıklı dava sonuçlandı. Ukrayna’nın AİHM temsilcisi Margarıta Sokorenko’nun sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, mahkemenin, Rusya’nın Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) toplanma özgürlüğüne ilişkin 11’inci maddeyi ihlal ettiği sonucuna ulaşarak mahkûmiyet kararı verdiği belirtildi. Sokorenko, AİHM’nin devletin egemen olduğu topraklarının bir kısmında kontrolünü kaybetmiş olsa bile yükümlülüklerinin olduğunu ancak bunların kapsamının sınırlı olduğunu teyit ettiğini ifade etti. Bununla birlikte mahkeme, Kırım’ın işgal altında olması nedeniyle Ukrayna tarafında herhangi bir ihlal tespit etmedi. Öte yandan mahkeme kararında, işgal altındaki Kırım’da Ukrayna yanlısı etkinliklere yönelik baskıların sistematik bir karakter taşıdığına dikkat çekilerek, bu ihlallerden Rusya’nın uluslararası hukuk çerçevesinde sorumlu olduğu bir kez daha teyit edildi. AİHM ayrıca, barışçıl toplanma özgürlüğüne ilişkin davalarda etkili soruşturma yükümlülüğünün özellikle şiddet vakalarında ortaya çıktığını, bu olayda ise fiziksel şiddet uygulanmadığını belirtti.

Haber

Ukrayna’dan Kırım’daki Rus hava savunmasına ağır darbe: Radarlar ve komuta merkezi vuruldu

Ukrayna ordusu, işgal altındaki Kırım’da yürüttüğü operasyonlar kapsamında Rusya’ya ait kritik radar istasyonlarını, hava savunma komuta merkezini ve stratejik yakıt depolarını başarıyla imha etti. Genelkurmay Başkanlığı, operasyonun Rusya'nın yarımadadaki hava kontrol kapasitesini önemli ölçüde zayıflattığını açıkladı. Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı tarafından 29 Nisan’da yapılan resmi açıklamasına göre, 28 Nisan’da ve 28 Nisan’ı 29 Nisan’a bağlayan gece düzenlenen operasyonlar sırasında Kırım'daki Kaça Havaalanı en stratejik hedeflerden biri oldu. Burada Rus ordusuna ait "MR-10" radar istasyonu, hava savunma komuta merkezi ve dost-düşman tanıma sistemi olarak kullanılan "Parol-4" (1L22) yer radar sorgulayıcısı hedef alınarak saf dışı bırakıldı. Hava savunma unsurlarının yanı sıra Rus lojistik hatları da hedef tahtasındaydı. Akmescit’teki (Simferopol) "TES" petrol üssü ile Curçi (Pervomayskoye) kasabası yakınlarındaki mühimmat depoları başarılı atışlarla vuruldu. YEREL KAYNAKLAR SALDIRILARI TEYİT ETTİ Bölgedeki yerel kaynaklar ve sosyal medya kanalları, gece yarısından itibaren yarımadanın farklı noktalarından patlama sesleri yükseldiğini bildirdi. Belbek ve Kirovskoye (İslam Terek) havaalanlarının yanı sıra Kefe (Feodosya) ve Akmescit bölgelerinde de sıcak saatler yaşandı. Rusya Savunma Bakanlığı ise aynı gece Kırım ve diğer Rus bölgeleri üzerinde toplam 98 silahlı insansız hava aracını imha ettiklerini iddia ederek saldırının boyutunu dolaylı yoldan teyit etmiş oldu.