SON DAKİKA
Hava Durumu
Türkçe
English
Русский
Français
العربية
Deutsch
Español
日本語
中文
Türkçe
English
Русский
Français
العربية
Deutsch
Español
日本語
中文

Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği Başkanı Tomilenko: Kremlin’in esir tuttuğu 28 gazetecinin yarısı Kırım Tatarı

Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği Başkanı Serhiy Tomilenko, Rusya’nın geniş çaplı işgal saldırısının başından bu yana Ukrayna’da görev yapan yerli ve yabancı basın mensuplarının uğradığı hak ihlallerini, can kayıplarını ve işgal altındaki topraklarda yürütülen sistematik baskıları QHA’ya değerlendirdi.

Haber Giriş Tarihi: 05.06.2026 17:59
Haber Güncellenme Tarihi: 05.06.2026 17:59
Kaynak: Haber Merkezi
https://www.qha.com.tr/
Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği Başkanı Tomilenko: Kremlin’in esir tuttuğu 28 gazetecinin yarısı Kırım Tatarı

Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik topyekûp işgal saldırılarında bugüne kadar 150 medya mensubu hayatını kaybetti. İşgal altındaki Kırım'da ve yeni işgal edilen bölgelerde ise gazeteciler baskı ve tehditlerle susturulmaya çalışılıyor. Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği (NSJU) Başkanı Serhiy Tomilenko, Kırım Haber Ajansı'na (QHA) verdiği özel demeçte, Ukrayna’da Rus saldırganlığı sonucu zarar gören gazetecileri, işgal altındaki topraklarda yürütülen sistematik baskıları ve esir tutulan gazetecilerin durumunu anlatarak uluslararası topluma acil eylem çağrısında bulundu.

Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği Başkanı Tomilenko, Rus işgal ordusunun basın mensuplarının pasaportuna ya da milliyetine bakmaksızın gerçekleri susturmak için doğrudan hedef aldığını belirtti.

GÖREVİ BAŞINDA KATLEDİLEN GAZETECİLER: “RUSYA BASINI DOĞRUDAN HEDEF ALIYOR”

Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliğinin doğrulanmış verilerine göre, geniş çaplı işgalin başından bu yana Ukrayna'da 150 medya temsilcisinin hayatını kaybettiğini belirten Serhiy Tomilenko, bu korkunç tablonun detaylarını paylaştı. Tomilenko, 21 gazetecinin doğrudan sahada profesyonel görevlerini yerine getirirken, 10 gazetecinin sivil alanlarda uğradıkları bombardımanlarda katledildiğini, en az 119 medya mensubunun ise Ukrayna Silahlı Kuvvetleri saflarında vatanı savunurken şehit düştüğünü aktardı.

Savaşın ilk günlerinde Harkiv’de hayatını kaybeden fotoğrafçı İgor Gudenko’dan, Kıyiv Televizyon Kulesi’ne düzenlenen füze saldırısında ölen Evgeniy Sakun’a; Buça’da işgal sonrası cesedi işkence izleriyle bulunan Zoreslav Zamoyskıy’dan, Rus zindanlarında katledilen genç muhabir Viktoriya Roşçına’ya kadar uzanan listenin basın tarihi için bir trajedi olduğunu vurgulayan Tomilenko, ölümlerin hâlâ sürdüğünü ifade etti. Yakın dönemde Kramatorsk yakınlarında zırhlı basın aracını hedef alan Rus "Lancet" tipi SİHA saldırısında hayatını kaybeden Freedom televizyonu ekibinden Olena Hubanova (Hramova) ile Evhen Карmazin’i hatırlatan Tomilenko, aynı saldırıdan kameraman Oleksandr Kolıçev’in yaralı kurtulduğunu, sahada görev yaparken yaralanan gazeteci sayısının ise en az 33'e ulaştığını belirtti.

Rus ordusunun uluslararası basının gerçekleri dünyaya duyurmasını engellemek için de özel bir çaba sarf ettiğini dile getiren Tomilenko, bugüne kadar 8 yabancı medya mensubunun Rus ordusu tarafından katledildiğini aktardı. İrpin'de öldürülen Brent Renaud (TIME Studios, ABD), topçu ateşinde hayatını kaybeden Pierre Zakrzewski (Fox News) ve onunla birlikte çalışan Ukraynalı Oleksandra Kuvşınova, Kıyiv’de ölen Rus muhalif gazeteci Oksana Baulina, Mariupol'den çıkmaya çalışırken katledilen Litvanyalı belgesel yönetmeni Mantas Kvedaravičius, Fransız muhabirler Frédéric Leclerc-Imhoff (BFMTV) ile Arman Soldin ve Donetsk'teki otel bombardımanında can veren Ryan Evans (Reuters) bu isimler arasında yer alıyor. Son olarak Fransız ajansı Hans Lucas için çalışan Anthony Lallican’ın bir Rus FPV SİHA saldırısında öldüğünü, aynı saldırıda Ukraynalı foto muhabiri Georgiy İvançenko’nun bacağını kaybettiğini belirten Tomilenko; Sky News, La Repubblica ve ANSA muhabirleri dahil onlarca yabancı gazetecinin de sahada yaralandığını kaydetti.

KIRIM’DA ÖZGÜR BASIN SUSTURULDU VE YURTTAŞ GAZETECİLİK DİRENİŞİ

Kırım’ın, bir bölge işgal edildikten sonra özgür basının başına neler gelebileceğinin dünyadaki en somut örneği olduğunu vurgulayan Serhiy Tomilenko, “2014'teki işgalden sonra bağımsız medya ortadan kaybolmaya başladı ve bilgi alanı hızla daraldı. Buna karşılık, benzersiz bir olgu ortaya çıktı: Yurttaş gazetecilik. Profesyonel eğitim almamış aktivistler, Kırım Dayanışması girişiminde birleşerek aramaları, gözaltıları ve yargılamaları belgelemeye ve gerçeği ortaya çıkarmaya başladılar.” dedi.

İşgalci Rus rejiminin bu direnişe yanıtının çok sert olduğunu belirten Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği Başkanı, “Yurttaş gazeteciler kendilerini Rus işgalcilerinin baskıcı mekanizmasının değirmen taşları arasında buldular.” şeklinde konuştu. Ev baskınları, düzmece deliller ve uydurma "terörizm" suçlamalarının ardından işgal mahkemelerinden 15-17 yıllık ağır hapis cezaları çıktığını vurgulayan Tomilenko, "12 yıllık işgal süresi boyunca Kırım’da en az 19 gazeteci ceza davalarıyla doğrudan hedef alındı. Şu an Rus hapishanelerinde tutulan Kırımlı gazetecilerin 14’ü Kırım Tatar halkının temsilcisidir." dedi.

RUS ZİNDANLARINDAKİ GAZETECİLER: “ESİR TUTULAN 28 MEDYA MENSUBU VAR”

Haziran 2026 itibarıyla en az 28 Ukraynalı gazetecinin Rusya’nın elinde yasa dışı olarak esir tutulduğunu açıklayan Serhiy Tomilenko; Kırım, Herson ve Melitopol'den kaçırılan bu meslektaşlarının Rusya'daki tutukevleri ve cezaevlerinde çok ağır şartlar altında bulunduğunu söyledi. Bazı meslektaşlarının 2016 yılından beri, yani tam 10 yıldır hücrede olduğunu belirten Tomilenko, Rusya'nın zindanlarında tuttuğu Kırım ve Kırım Tatar sivil gazetecilerin isimlerini tek tek paylaştı:

Oleksiy Bessarabov, Volodımır Dudka ve Dmitro Ştıblıkov 2016'dan beri tutuklular ve 14 ila 19 yıl arası hapis cezaları var. Kırım Dayanışması sivil gazetecileri ve koordinatörleri Ernes Ametov, Marlen Asanov (19 yıl), Timur İbragimov (17 yıl), Seyran Saliyev (16 yıl), Server Mustafayev (14 yıl), Ruslan Süleymanov (14 yıl), Rüstem Şeyhaliyev (14 yıl), Remzi Bekirov (19 yıl) ve Osman Arifmemetov (14 yıl) demir parmaklıklar arkasında. Çok ağır bir kalp hastası olan ve hayati tehlikesi bulunan Amet Süleymanov'a 12 yıl hapis cezası verildi. Ağır işkencelere maruz kalan Asan Ahtemov, İrina Danılovıç (7 yıl), Vilen Temeryanov, Rüstem Osmanov (6 yıl) ve Aziz Azizov da listedeki diğer isimler.

Rusya’nın Kırım'da test ettiği bu susturma yöntemlerini yeni işgal ettiği Zaporijjya ve Herson bölgelerinde de uyguladığını ifade eden Tomilenko, Melitopol'den kaçırılan 8 gazetecinin bulunduğunu aktardı. 40 yıllık gazeteci İrına Levçenko’nun şu an işgal altındaki Kırım'da hücrede yargılandığını, RIA Melitopol yöneticisi Georgiy Levçenko’ya 16 yıl, Oleksandr Malışev’e ise geçtiğimiz nisan ayında tam 26 yıl hapis cezası verildiğini belirten Tomilenko, bunun sivillere yönelik en barbarca cezalardan biri olduğunu vurguladı. Ayrıca Herson bölgesinden gazeteci Serhiy Tsıhipa (13 yıl) ve Gennadiy Osmak’ın da (3.5 yıl) uydurma suçlarla Rus zindanlarında tutulduğunu sözlerine ekledi.

ULUSLARARASI TOPLUMA ÇAĞRI: “4 MADDELİK ETKİLİ BASKI STRATEJİSİ ŞART”

Uluslararası toplumun esir meslektaşlarının kurtarılması ve haklarının korunması için acilen harekete geçmesi gerektiğini belirten Serhiy Tomilenko, Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği olarak yürüttükleri etkili baskı stratejisini dört temel başlıkta şu şekilde açıkladı:

“Birincisi, davaların gündemden kaybolmasını engellemektir. Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği, uluslararası savunuculuk, kamuoyu kampanyaları ve ailelere destek yoluyla meslektaşlarının serbest bırakılması için sistematik çalışmalar yürütüyor.

Rusya tarafından hapsedilen Ukraynalı gazetecilerle dayanışma bildirgesinde şöyle deniyor: ‘Görevimiz, susturulanlar hakkında konuşmaktır. Tüm risklere rağmen, sadece kamuoyuna duyuru, uluslararası dayanışma ve sürekli baskı, gazetecilerin hayatlarını ve özgürlüklerini kurtarma şansı veriyor.’

Uluslararası düzeyde, Birlik sistematik olarak AGİT, BM ve Avrupa Konseyi'ne başvurarak Rusya'nın yasa dışı olarak alıkonulan gazetecileri serbest bırakması için baskıyı artırma çağrısında bulunuyor. Bu talepler Uluslararası ve Avrupa Gazeteciler Federasyonları tarafından da destekleniyor. Özellikle, bu talepler arasında kaçırma ve zulüm olaylarına karışan medya çalışanlarına karşı kişisel yaptırımların uygulanması gibi somut adımlar yer alıyor.

Uluslararası hukuk mekanizmalarını devreye sokuyoruz. Tutsak gazetecilerin (örneğin Irına Levçenko, Anastasiya Glukhovska, Heorhiy Levçenko vb.) davaları, Avrupa Konseyi Gazetecilerin Güvenliği Platformu'na resmen dahil edildi. Bu, uluslararası kurumları durumu sürekli olarak izlemeye mecbur kılıyor.

Bir sonraki adım, takasla ilgili her türlü müzakere biçiminde sivil tutsaklar konusunu ayrı olarak gündeme getirmektir. Mevcut mekanizmaların dışında kalanlar yurttaş gazetecilerdir, bu nedenle onların dahil edilmesi ayrı bir gereklilik haline gelmelidir.

Üçüncü adım ise, dava uydurma, hüküm verme ve gazetecileri gözaltına alma olaylarına karışanlara karşı kişisel yaptırımlar uygulamaktır.

Dördüncü ve çok önemli nokta ise vakaların kayıt altına alınmasıdır. İşkence, yasa dışı gözaltılar ve baskı hakkındaki toplanan tanıklıklar, Rusya'ya karşı kurulacak gelecekteki uluslararası mahkemenin davalarının temelini oluşturmalıdır. Bu konu, özellikle şu anda Ukrayna Milletvekili Yevheniya Kravçuk başkanlığındaki geçici soruşturma komisyonu tarafından ele alınmaktadır. Birçok toplantı zaten yapıldı ve onlarca gazetecinin tanıklığı toplandı. Komisyon, bu konuları Lahey'deki AGİT Parlamenter Meclisinde ve Uluslararası Ceza Mahkemesindeki toplantılarda gündeme getirecektir."

logo
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.