Romanya'da İsmail Bey Gaspıralı’nın doğumunun 175. yılına özel uluslararası konferans!

Türk dünyasının ve Kırım Tatarlarının en önemli isimlerinden büyük siyasetçi, düşünür, yazar, eğitimci ve yayıncı İsmail Bey Gaspıral’nın düşünsel, kültürel ve siyasi mirası, doğumunun 175. yılı dolayısıyla Romanya’da düzenlenecek uluslararası bir konferansta kapsamlı şekilde ele alınacak.

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı (TİKA), Romanya Türk-Müslüman Tatarları Demokrat Birliği, Köstence Ovidius Üniversitesi Tarih ve Siyaset Bilimi Fakültesi ve Bükreş Üniversitesi Tarih Bölümü Türk Araştırmaları Merkezi iş birliğiyle düzenlenen “İsmail Gaspıralı ve Mirası: Reform, Eğitim ve Türk Dünyasında Birlik” başlıklı konferans, 28-29 Nisan 2026 tarihlerinde Köstence ve Bükreş’te gerçekleştirilecek.

Konferansta; Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Enver Aydoğan ve Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Zaynabidin Abdirashidov, Kırım Türkleri Kültür ve Yardımlaşma Vakfı Başkanı Tuncer Kalkay, Bükreş Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Silvana Rachieru ve DQTK Yönetim Kurulu Üyesi, Dünya Kırım Tatar Kongresi (DQTK) Yönetim Kurulu Üyesi, Köstence Ovidius Üniversitesi Dr. Öğretim Üyesi Metin Ömer konuşmacı olarak yer alacak.

GASPIRALI'NIN EĞİTİM REFORMLARI, YAYINCILIK FAALİYETLERİ VE TOPLUMSAL DÖNÜŞÜM VİZYONU ELE ALINACAK

Konferansın ilk oturumu 28 Nisan’da Köstence’de Ovidius Üniversitesi Senato Salonu’nda yapılacak. İkinci gün programı ise 29 Nisan’da Bükreş Üniversitesi Matematik ve Bilgisayar Fakültesi’nde devam edecek. Etkinlikte farklı ülkelerden akademisyenler, Gaspıralı’nın fikir dünyasını ve etkilerini çok boyutlu şekilde değerlendirecek.

19. yüzyılın ikinci yarısında ortaya koyduğu “dilde, fikirde, işte birlik” anlayışıyla Türk dünyasında modernleşme sürecine yön veren Gaspıralı’nın eğitim reformları, yayıncılık faaliyetleri ve toplumsal dönüşüm vizyonu konferansın ana başlıklarını oluşturacak. Özellikle yayımladığı “Tercüman” gazetesi aracılığıyla geniş bir coğrafyada fikirlerini yayarak Türk ve Müslüman toplumlar arasında ortak bir bilinç oluşturmayı hedefleyen Gaspıralı’nın mirası, günümüz açısından da ele alınacak.

Program kapsamında ayrıca Kırım Tatar toplumunun tarihsel gelişimi, kimlik mücadelesi ve 1917-1918 yıllarında kurulan Kırım Halk Cumhuriyeti’ne uzanan süreçte Gaspıralı’nın fikirlerinin rolü tartışılacak. Bunun yanı sıra, onun eğitim, diyalog ve karşılıklı saygı temelinde geliştirdiği modelin, Müslüman toplulukların farklı siyasi ve kültürel ortamlarda varlığını sürdürmesindeki önemi değerlendirilecek.