Vatan Kırım'daki zulmü haykıran Kırım Dayanışması, faaliyetlerini sonlandırmak zorunda kaldı!

26 Haziran Kırım Tatar Millî Bayrak Günü'nde Rusya Federasyonu Adalet Bakanlığı, Rus işgali altındaki Kırım'da ifade özgürlüğünü tamamen bastırmaya yönelik düzmece bir karara imza atmıştı. Rusya Federasyonu Adalet Bakanlığının 26 Haziran 2026 tarihinde "yabancı ajan" ilan ettiği Kırım Dayanışması (Krymskaya Solidarnost), 21 Temmuz 2026 tarihinde faaliyetlerini sonlandırma kararı aldığını duyurdu. Hareket, kararın siyasi baskı niteliği taşıdığını belirterek, mevcut koşullarda çalışmalarını eski formatta sürdürmelerinin mümkün olmadığını açıkladı.

Kırım Dayanışması tarafından yayımlanan açıklamada, "yabancı ajan" statüsünün hareketin değerlerini ve amaçlarını değiştirmediği ancak faaliyetlerin devamını fiilen imkânsız hâle getirdiği ifade edildi. Bu nedenle hareketin ortak kararla faaliyetlerine son verdiği bildirildi.

"KARAR SİYASİ BASKININ BİR PARÇASI"

Açıklamada, Rusya Adalet Bakanlığının kararı "bağımsız ve halk temelli bir sivil hareketi itibarsızlaştırmaya ve izole etmeye yönelik siyasi bir adım" olarak nitelendirildi. Hareket, 10 yıldır Kırım'da siyasi tutukluların ailelerine destek verdiğini, insan hakları ihlallerini belgelediğini, hukuki yardım sağladığını ve yarımadadaki gelişmeleri kamuoyuna aktardığını hatırlattı.

Açıklamada, "Mevzuatı ayrıntılı biçimde inceledikten sonra toplumsal hareketimizin faaliyetlerini sonlandırma yönünde ortak karar aldık. Bu karar bizim için son derece zor oldu. On yıl içinde 'Kırım Dayanışması' yalnızca bir girişim değil, karşılıklı güven, dayanışma ve ortak sorumluluk duygusuyla birbirine bağlı insanların oluşturduğu bir topluluk hâline geldi. Ancak mevcut şartlarda bunun gerekli bir adım olduğuna inanıyoruz. Bugünden itibaren internet sayfamız ve sosyal medya hesaplarımız güncellenmeyecek. Toplumsal hareketimizin faaliyetleri sona ermiştir." denildi.

Kırım Dayanışması, faaliyetleri nedeniyle birçok gönüllü, gazeteci ve insan hakları savunucusunun para cezalarına çarptırıldığını, idari gözaltına alındığını veya ceza davalarıyla karşı karşıya kaldığını, bazı çalışma arkadaşlarının ise hâlen cezaevinde bulunduğunu belirtti.

"TOPLUMSAL DAYANIŞMA SUÇ DEĞİLDİR"

Açıklamada, hareketin hiçbir zaman siyasi bir örgüt olarak kurulmadığı, Kırım Tatarları başta olmak üzere baskıya maruz kalan kişilere destek sağlamak amacıyla oluşturulan bir sivil inisiyatif olduğu vurgulandı. Açıklamada, "'Kırım Dayanışması' siyasi bir örgüt olarak kurulmadı. Hareket, baskılara maruz kalan Kırım Tatarları ve diğer halklardan insanların yalnız kalmaması amacıyla oluşturulan karşılıklı dayanışma girişimi olarak ortaya çıktı. Zamanla farklı mesleklerden ve farklı görüşlerden insanlar harekete katıldı. Her biri, Kırım'da yaşayan herkesin adalet ve destek hakkını savunmak için elinden gelen katkıyı sundu." denildi.

Kırım Dayanışması, gözaltılar ve davalar sırasında hukuki süreçlerin adil yürütülmesini talep etmenin hukuka aykırı bir faaliyet olmadığını, aksine hukuk devletinin gereği olduğunu ifade etti.

Hareket ayrıca Kırım Tatar halkının dilini, kültürünü, dinini ve kimliğini koruma hakkının her koşulda güvence altına alınması gerektiğini belirterek, hiç kimsenin etnik kimliği, dini, dili veya siyasi görüşü nedeniyle ayrımcılığa uğramaması gerektiğini kaydetti.

Öte yandan Kırım Dayanışması açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

Çalışmalarımızın temel ilkelerinden biri her zaman Kırım Tatar halkına destek vermek oldu. Kültürünü, dilini, dinini, toplumsal bağlarını koruma ve düşüncesini özgürce ifade etme hakkının, siyasi koşullar ne olursa olsun, yetkililer tarafından güvence altına alınması gerektiğine inanıyoruz. Hiç kimse milliyeti, dini, dili ya da siyasi görüşü nedeniyle ayrımcılığa uğramamalı, haklarından mahrum bırakılmamalı veya baskı görmemelidir. Toplumsal faaliyetlerimiz ticari çıkarlara değil; insan dayanışmasına, insan onuruna saygıya ve herkesin milliyeti, dini veya görüşü ne olursa olsun hukuksuzluk ve keyfiliğe karşı korunma hakkına sahip olduğu inancına dayanıyordu. Karşılıklı yardımlaşma, hukuki destek ve toplumu açık şekilde bilgilendirme ilkelerine dayanan bu çalışmaların "yabancı ajan" etiketiyle damgalanmasını doğru bulmuyoruz. Toplumlar, kamusal meselelerin özgürce tartışılabildiği ve insanların birbirine destek olabildiği ölçüde güçlenir. 'Yabancı ajan' statüsü değerlerimizi, ilkelerimizi ve hedeflerimizi değiştirmiyor. Ancak mevcut koşullarda faaliyetlerimizi bugüne kadarki biçimiyle sürdürme imkânı görmüyoruz.

HUKUKİ MÜCADELE SÜRECEK

Kırım Dayanışması, faaliyetlerini sonlandırmasına rağmen Rusya Adalet Bakanlığının kararına karşı yasal yollarla itiraz edeceğini açıkladı.

Açıklamada, internet sayfası ile sosyal medya hesaplarının artık güncellenmeyeceği belirtilirken, "Toplumsal dayanışma devlet kayıtlarıyla ölçülmez. İnsanların birbirine destek olma iradesi hiçbir zaman ortadan kalkmaz." ifadelerine yer verildi.

Hareket, son olarak yıllardır Kırım'daki siyasi tutuklulara destek veren tüm kişi ve kuruluşlara teşekkür ederek, yardıma ihtiyaç duyan insanların varlığını sürdüreceğini ve dayanışma ihtiyacının devam edeceğini vurguladı.

Açıklamada, "Haklarımızı korumak amacıyla yasal yolların tamamını kullanacak ve devlet organlarının kararına hukuki süreç çerçevesinde itiraz edeceğiz. Tarih göstermektedir ki toplumsal dayanışma devlet kayıtlarıyla tanımlanmaz. Dayanışma, insanların birbirine destek olma, onurunu koruma ve en zor zamanlarda bile ilkelerine bağlı kalma iradesiyle var olur. Yardıma ihtiyaç duyan insanlar yeni kısıtlamalar getirildi diye ortadan kaybolmaz; onları koruma ihtiyacı da hiçbir zaman sona ermez. Kırım'daki siyasi tutukluların haklarını savunmak için yalnızca bugün değil, yıllardır yanımızda olan herkese içtenlikle teşekkür ediyoruz." ifadeleri kaydedildi.

KTMM’DEN RUSYA’NIN KIRIM DAYANIŞMASI SÖZDE KARARINA TEPKİ

Kırım Tatar Millî Meclisi (KTMM), Rusya’nın Kırım Dayanışması isimli sivil toplum kuruluşunu “yabancı ajan” ilan etmesine tepki göstermişti. KTMM'nin resmî sosyal medya hesabından 29 Haziran'da yapılan açıklamada, Rusya’nın Kırım’daki sivil aktivizme karşı yürüttüğü kampanyanın son hedefinin Kırım Dayanışması olduğu ifade edildi.

Rus makamları tarafından Kırım Dayanışmasına yönelik mesnetsiz terör iltisakı ve dezenformasyon suçlamalarının siyasi amaçlı ve Kırım Tatar aktivistlere yönelik uzun süredir devam eden baskı geleneğinin bir parçası olduğu vurgulanmıştı.

UKRAYNA OMBUDSMANLIĞINDAN "KIRIM DAYANIŞMASI" TEPKİSİ: "AMAÇ KIRIM'DAKİ SAVAŞ SUÇLARI GİZLEMEKTİR!"

Bununla birlikte Ukrayna Ombudsmanı Kırım Temsilciliği, Rusya’nın Kırım'daki insan hakları ihlallerini ve siyasi davaları takip eden "Kırım Dayanışması" hareketini ve aralarında ünlü avukatların da bulunduğu 11 Kırım Tatar hak savunucusunu "yabancı ajan" ilan ederek Kırım'daki Rus savaş suçlarının ifşa edilmesini önlemek istediğini ifade etmişti.