Kazakistan, İran uranyumunu depolamayı teklif etti

Kazakistan, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ile İran arasındaki barış müzakerelerinde yaşanan nükleer çıkmazın aşılabilmesi amacıyla İran’ın zenginleştirilmiş uranyumunu depolama teklifinde bulundu.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA) Başkanı Rafael Mariano Grossi, 26 Mayıs’ta Kazakistan’a resmî bir ziyaret gerçekleştirmiş, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev ile bir araya gelmişti.

Ziyaretin ardından Kazakistan Cumhurbaşkanlığı Sarayı Akorda’dan yapılan açıklamada, Tokayev’in ABD ile İran arasında yürütülen müzakerelerde yaşanan nükleer çıkmazın çözülmesi için İran’ın nükleer silah yapımına yakın seviyedeki uranyumunu depolamayı teklif ettiği bildirildi.

Grossi’nin de teklifi sıcak karşıladığı ve Kazakistan’da muhafaza edilebileceğini söylediği belirtildi.

Kazakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Yerlan Zhetybayev de 1 Haziran’da konuya ilişkin gazetecilere yaptığı açıklamada, “Gerekli uluslararası anlaşmaların tüm taraflar arasında sağlanması şartıyla, iyi niyet çerçevesinde teknik destek sağlamaya hazır olduğumuzu belirtiyoruz.” ifadelerini kullandı.

Birleşik Krallık merkezli yayın kuruluşu BBC’nin ABD'li üst düzey yetkililerine dayandırdığı habere göre İran’ın yaklaşık yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş 440 kilogram uranyum stoku bulunuyor. İran’ın elindeki zenginleştirilmiş uranyumun nükleer bomba üretmeye yetecek kapasitede olmadığına ancak buna çok yaklaşıldığına işaret ediliyor.

İRAN, NÜKLEER PROGRAMINI MÜZAKEREYE AÇMIYOR

Söz konusu uranyumun, ABD ve İsrail saldırılarından ağır hasar alan Natanz, Fordo ve İsfahan’daki nükleer tesislerin enkazı altında bulunduğu değerlendiriliyor

İranlı yetkililer ise pek çok kez İran'ın nükleer programının müzakere edilemeyeceğine ve Tahran'ın stoklarını yurt dışına taşımayacağına ilişkin açıklamalar yapıyor.

Sovyetler Birliği’nin 1991’de dağılmasının ardından yaklaşık bin 400 nükleer savaş başlığını devralan Kazakistan’ın, 1995’e kadar bunları gönüllü olarak imha ettiği biliniyor.

Kazakistan’ın ayrıca, 2018’de IAEA iş birliğiyle kurulan Düşük Zenginleştirilmiş Uranyum Bankasına ev sahipliği yaptığı biliniyor.