Ukrayna’nın nokta atışları sonuç verdi: Rusya’da petrol işleme hacmi 2009 seviyesine geriledi

Ukrayna, mayıs ayında Rusya'nın enerji altyapısına yönelik operasyonlarını rekor seviyeye ulaştırarak Rus petrol rafinerilerini vurdu. Bloomberg’in resmî verilere dayandırdığı analize göre Kıyiv, mayıs ayında Rus yakıt tesislerine en az 30 stratejik karşı saldırı düzenledi. Bu hamleler, Rusya'daki petrol işleme hacmini son 16 yılın en düşük seviyesine geriletirken, yaz tatili sezonu öncesinde ülkede ciddi bir akaryakıt krizi riskini doğurdu.

DEV RAFİNERİLER VE KRİTİK ÜNİTELER HEDEFTE

Mayıs ayındaki saldırılarda Rusya'nın en büyük 10 rafinerisinden 8'i doğrudan isabet aldı. Rosneft, Gazprom ve LUKOIL gibi devlerin ortaklığındaki Yaroslavl, Nijniy Novgorod ve Perm rafinerileri peş peşe ve mükerrer olarak hedef alındı. Ukrayna ordusu bu kez tamiri kolay olan birincil işleme üniteleri yerine; batı yaptırımları nedeniyle parçası ithal edilemeyen, benzin ve dizel üretimini sağlayan karmaşık ve pahalı ikincil işleme ünitelerini vurdu. Ayrıca ihracat terminalleri, pompa istasyonları ve petrol depoları da hedef alınarak Rusya’nın yakıt rezervi yapması engellendi.

ÜRETİM YÜZDE 13 DÜŞTÜ, İHRACAT YASAKLARI UZATILDI

Analistlerin tahminlerine göre, Rusya'da mayıs ayı günlük petrol işleme hacmi 4,58 milyon varile geriledi. Bu miktar, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13 (700 bin varil) daha az olup, Ekim 2009'dan bu yana görülen en düşük seviye olarak kayıtlara geçti. Rafinerilerin devre dışı kalmasıyla ham petrolü işleyemeyen Rusya, iç piyasada fiyat patlamasını ve kıtlığı önlemek amacıyla ham petrol ihracatını artırmak zorunda kaldı. Kremlin, iç pazarı korumak için havacılık yakıtı ihracatını kasım sonuna kadar yasaklarken, mevcut benzin ihracat yasağını da uzattı.

BORSADA FİYATLAR UÇTU, İLK KISITLAMA KIRIM’DA BAŞLADI

Büyük petrol şirketleri devlet sübvansiyonları sayesinde pompadaki perakende fiyat artışını şimdilik (litre başına yaklaşık 2 ruble) sınırlı tutsa da borsa ve toptan satış ayağında kriz baş gösterdi. Mayıs sonu itibarıyla Rusya'nın Avrupa yakasında piyasaya sürülen günlük A-95 benzin miktarı geçen yılın üçte birine (5 bin ton) geriledi ve borsa fiyatı yıllık bazda yüzde 20'den fazla arttı. Bu durum, dev üreticilere bağlı olmayan bağımsız bölgesel akaryakıt istasyonlarını iflasın eşiğine getirdi. Yakıt alımına yönelik ilk resmî kısıtlama kararı ise işgal altındaki Kırım'da yürürlüğe girdi.