Kırım Tatar millî şairi Şakir Selim'in vefatının 18. yıl dönümü
Kırım Tatar millî şairi Şakir Selim'in vefatının 18. yıl dönümü
Kırım Tatar şair, çevirmen ve gazeteci Şakir Selim, 18 Kasım 2008'de vefat etti. Sürgünden yıllar sonra Kırım'a dönebilen Selim, dünya edebiyatını Kırım Tatarca'ya kazandıran çevirileri ve edebi kimliğiyle tanınan önemli bir isim olarak tanınıyor.
Haber Giriş Tarihi: 18.11.2026 13:03
Haber Güncellenme Tarihi: 18.11.2026 15:08
Kaynak:
Haber Merkezi
https://www.qha.com.tr/
10 Nisan 1942'de Kırım'ın Akşeyh bölgesindeki Büyük As köyünde dünyaya gelen Şakir Selim, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı'nda henüz iki yaşındayken ailesiyle birlikte Türkistan'a sürgün edildi. Sürgün şartlarına dayanamayan annesini çocuk yaşta kaybeden Selim, yaşamının 47 yılını Özbekistan'da geçirdi.
1958 yılında "Semerkant Devlet Üniversitesi Filoloji Fakültesine" kabul edilen Selim'in ilk şiiri, 1963 yılında Taşkent'te Kırım Tatarca yayımlanan Lenin Bayrağı gazetesinde okuyucuyla buluştu. Şair, aynı zamanda Yıldız dergisinde yayımlanan şiirleri ve Aleksandr Puşkin, Mihail Lermontov, Aleksandr Tvardovski ve Taras Şevçenko'dan yaptığı çevirilerle edebiyat çevrelerinde tanınmaya başladı.
SÜRGÜNDE EDEBİYATLA MÜCADELE ETTİ
Sovyet döneminde Kırım Tatar edebiyatı üzerindeki sansür, şairlerin sürgün ve vatan özlemi gibi konuları açıkça işlemesini zorlaştırıyordu. Kırım'dan ve Karadeniz'den söz edilmesinin dahi sansür müdahalesine yol açabildiği bu dönemde Selim, düşüncelerini şiirlerinde zaman zaman dolaylı anlatımlarla dile getirdi.
1972 yılında Taşkent'te ilk şiir kitabı "Aqbardaq" yayımlandı. Ardından "Duygularım" (1979), "Sevgi Alevi" (1981), "Uyanış" (1986), "Yellerini Dinle" (1990) ve "Tüşünce" (1997) adlı kitapları okuyucuyla buluştu. 1987 yılında Yıldız dergisinde yayımlanan "Var Güçnen" adlı uzun şiiri de ilgi gördü.
1989'DA KIRIM'A DÖNDÜ
Şakir Selim, 1989 yılında Kırım'a dönmesinin ardından Kırım Tatarca yayımlanan Dostluk gazetesinin çıkarılması çalışmalarında yer aldı ve gazetenin genel yayın yönetmeni yardımcısı olarak görev yaptı.
Kırım Tatar halkının yarımadaya dönüşünü ve yeniden yerleşmesini engelleyen uygulamalara karşı çıkan Selim, sürgünden dönen soydaşlarının ev ve yaşam kurma mücadelesini destekledi. Sovyetler Birliği'nin dağılma sürecinde ise şiirlerinde halkının yaşadığı sorunları daha açık biçimde ele aldı.
1992 yılında Kırım'da gerçekleştirilen kurultayda Kırım Tatar Yazarlar Birliği başkanlığına seçilen Selim, aynı zamandaYıldızdergisinin genel yayın yönetmenliğini üstlendi. Kırım Tatar Millî Meclisinin de (KTMM) üyesi olan şair, genç yazar ve şairlerin yetişmesine katkıda bulundu.
ŞİİRLERİ KIRIM TATAR MİLLÎ MÜCADELESİNİN SESİ OLDU
Selim'in şiirlerinde Kırım, vatan sevgisi, sürgün ve halkının geleceği temel konular arasında yer aldı. "Bağçasaray", "Vatansız Keçmesin Senin Bir Künün", "Vatan ve Şiiriyet", "Qırımname" ve "Qırım Cennet Degil, Dostlar" adlı eserleri Kırım Tatar okuyucuları arasında geniş ilgi gördü.
Özellikle "Qırım Cennet Degil, Dostlar" şiirinde Kırım'ın yalnızca güzel bir coğrafya veya dinlenme yeri olmadığını, Kırım Tatarları için asıl anlamının vatan olduğunu vurguladı. Şiirleri, genç nesiller tarafından millî kimliği ve vatan mücadelesini ifade eden eserler olarak benimsendi.
DÜNYA EDEBİYATINI KIRIM TATAR TÜRKÇESİNE KAZANDIRDI
Şairliğinin yanı sıra çevirmenliğiyle de tanınan Selim, dünya edebiyatının önemli isimlerinden eserleri Kırım Tatar Türkçesine aktardı. Adam Mickiewicz'in "Kırım Soneleri" adlı eserini Kırım Tatarca'ya çevirmesi, uluslararası alanda da takdir gördü.
Ayrıca, 1996 yılında Ankara'da düzenlenen şiir yarışmasında birincilik kazanan Selim, aynı yıl Türkiye Yazarlar Birliğinin Ankara ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde (KKTC) düzenlediği 4. Uluslararası Türkçenin Şiir Şöleni'nde Arif Nihat Asya Ödülü'ne layık görüldü. 1997 yılında "Kırım Soneleri" çevirisi dolayısıyla Polonya'da "Polkul Vakfı" ödülünü, 1998 yılında ise Kırım Tatar Tiyatrosunun yönetmen ve oyuncu kadrosuyla birlikte "Taras Şevçenko Ukrayna Devlet Ödülü'nü" kazandı.
SON ESERİ 2006'DA YAYIMLANDI
Uzun yıllar sürgün şartlarında yaşamanın, çocukluk döneminde karşılaştığı zorlukların ve sağlık sorunlarının etkisiyle hastalanan Selim, aktif görevlerinden ayrılmak zorunda kaldı. Bunun ardından Kırım Tatar Yazarlar Birliğinin fahri başkanlığına ve Avrasya Yazarlar Birliğinin fahri üyeliğine seçildi.
Şairin son şiir kitabı "Qırımname", 2006 yılında yayımlandı.
Şakir Selim, 18 Kasım 2008'de 66 yaşında hayatını kaybetti. Naaşı, ölümünün ertesi günü Akmescit'te (Simferopol) toprağa verildi. Kırım Tatar edebiyatına şiirleri, çevirileri ve toplumsal faaliyetleriyle katkı sağlayan Selim, geride halkının tarihini, vatan sevgisini ve sürgün hafızasını yansıtan eserler bıraktı.
Sizlere daha iyi hizmet sunabilmek adına sitemizde çerez konumlandırmaktayız. Kişisel verileriniz, KVKK ve GDPR
kapsamında toplanıp işlenir. Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul etmiş olacaksınız.
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.
Kırım Tatar millî şairi Şakir Selim'in vefatının 18. yıl dönümü
Kırım Tatar şair, çevirmen ve gazeteci Şakir Selim, 18 Kasım 2008'de vefat etti. Sürgünden yıllar sonra Kırım'a dönebilen Selim, dünya edebiyatını Kırım Tatarca'ya kazandıran çevirileri ve edebi kimliğiyle tanınan önemli bir isim olarak tanınıyor.
10 Nisan 1942'de Kırım'ın Akşeyh bölgesindeki Büyük As köyünde dünyaya gelen Şakir Selim, 18 Mayıs 1944 Kırım Tatar Sürgünü ve Soykırımı'nda henüz iki yaşındayken ailesiyle birlikte Türkistan'a sürgün edildi. Sürgün şartlarına dayanamayan annesini çocuk yaşta kaybeden Selim, yaşamının 47 yılını Özbekistan'da geçirdi.
1958 yılında "Semerkant Devlet Üniversitesi Filoloji Fakültesine" kabul edilen Selim'in ilk şiiri, 1963 yılında Taşkent'te Kırım Tatarca yayımlanan Lenin Bayrağı gazetesinde okuyucuyla buluştu. Şair, aynı zamanda Yıldız dergisinde yayımlanan şiirleri ve Aleksandr Puşkin, Mihail Lermontov, Aleksandr Tvardovski ve Taras Şevçenko'dan yaptığı çevirilerle edebiyat çevrelerinde tanınmaya başladı.
SÜRGÜNDE EDEBİYATLA MÜCADELE ETTİ
Sovyet döneminde Kırım Tatar edebiyatı üzerindeki sansür, şairlerin sürgün ve vatan özlemi gibi konuları açıkça işlemesini zorlaştırıyordu. Kırım'dan ve Karadeniz'den söz edilmesinin dahi sansür müdahalesine yol açabildiği bu dönemde Selim, düşüncelerini şiirlerinde zaman zaman dolaylı anlatımlarla dile getirdi.
1972 yılında Taşkent'te ilk şiir kitabı "Aqbardaq" yayımlandı. Ardından "Duygularım" (1979), "Sevgi Alevi" (1981), "Uyanış" (1986), "Yellerini Dinle" (1990) ve "Tüşünce" (1997) adlı kitapları okuyucuyla buluştu. 1987 yılında Yıldız dergisinde yayımlanan "Var Güçnen" adlı uzun şiiri de ilgi gördü.
1989'DA KIRIM'A DÖNDÜ
Şakir Selim, 1989 yılında Kırım'a dönmesinin ardından Kırım Tatarca yayımlanan Dostluk gazetesinin çıkarılması çalışmalarında yer aldı ve gazetenin genel yayın yönetmeni yardımcısı olarak görev yaptı.
Kırım Tatar halkının yarımadaya dönüşünü ve yeniden yerleşmesini engelleyen uygulamalara karşı çıkan Selim, sürgünden dönen soydaşlarının ev ve yaşam kurma mücadelesini destekledi. Sovyetler Birliği'nin dağılma sürecinde ise şiirlerinde halkının yaşadığı sorunları daha açık biçimde ele aldı.
1992 yılında Kırım'da gerçekleştirilen kurultayda Kırım Tatar Yazarlar Birliği başkanlığına seçilen Selim, aynı zamanda Yıldız dergisinin genel yayın yönetmenliğini üstlendi. Kırım Tatar Millî Meclisinin de (KTMM) üyesi olan şair, genç yazar ve şairlerin yetişmesine katkıda bulundu.
ŞİİRLERİ KIRIM TATAR MİLLÎ MÜCADELESİNİN SESİ OLDU
Selim'in şiirlerinde Kırım, vatan sevgisi, sürgün ve halkının geleceği temel konular arasında yer aldı. "Bağçasaray", "Vatansız Keçmesin Senin Bir Künün", "Vatan ve Şiiriyet", "Qırımname" ve "Qırım Cennet Degil, Dostlar" adlı eserleri Kırım Tatar okuyucuları arasında geniş ilgi gördü.
Özellikle "Qırım Cennet Degil, Dostlar" şiirinde Kırım'ın yalnızca güzel bir coğrafya veya dinlenme yeri olmadığını, Kırım Tatarları için asıl anlamının vatan olduğunu vurguladı. Şiirleri, genç nesiller tarafından millî kimliği ve vatan mücadelesini ifade eden eserler olarak benimsendi.
DÜNYA EDEBİYATINI KIRIM TATAR TÜRKÇESİNE KAZANDIRDI
Şairliğinin yanı sıra çevirmenliğiyle de tanınan Selim, dünya edebiyatının önemli isimlerinden eserleri Kırım Tatar Türkçesine aktardı. Adam Mickiewicz'in "Kırım Soneleri" adlı eserini Kırım Tatarca'ya çevirmesi, uluslararası alanda da takdir gördü.
Ayrıca, 1996 yılında Ankara'da düzenlenen şiir yarışmasında birincilik kazanan Selim, aynı yıl Türkiye Yazarlar Birliğinin Ankara ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde (KKTC) düzenlediği 4. Uluslararası Türkçenin Şiir Şöleni'nde Arif Nihat Asya Ödülü'ne layık görüldü. 1997 yılında "Kırım Soneleri" çevirisi dolayısıyla Polonya'da "Polkul Vakfı" ödülünü, 1998 yılında ise Kırım Tatar Tiyatrosunun yönetmen ve oyuncu kadrosuyla birlikte "Taras Şevçenko Ukrayna Devlet Ödülü'nü" kazandı.
SON ESERİ 2006'DA YAYIMLANDI
Uzun yıllar sürgün şartlarında yaşamanın, çocukluk döneminde karşılaştığı zorlukların ve sağlık sorunlarının etkisiyle hastalanan Selim, aktif görevlerinden ayrılmak zorunda kaldı. Bunun ardından Kırım Tatar Yazarlar Birliğinin fahri başkanlığına ve Avrasya Yazarlar Birliğinin fahri üyeliğine seçildi.
Şairin son şiir kitabı "Qırımname", 2006 yılında yayımlandı.
Şakir Selim, 18 Kasım 2008'de 66 yaşında hayatını kaybetti. Naaşı, ölümünün ertesi günü Akmescit'te (Simferopol) toprağa verildi. Kırım Tatar edebiyatına şiirleri, çevirileri ve toplumsal faaliyetleriyle katkı sağlayan Selim, geride halkının tarihini, vatan sevgisini ve sürgün hafızasını yansıtan eserler bıraktı.
Son Haberler