Emel Fikir ve Kültür Konferansları’nda 1. Uluslararası Kırım Film Günleri tanıtıldı

Emel Fikir ve Kültür Konferansları’nda, 17 ve 19 Eylül 2026 tarihleri arasında İstanbul'da düzenlenecek olan ve Kırım’ı ve Kırım Tatarlarını konu alan belgesel filmler, kısa filmler, uluslararası yarışma filmleri ve yapay zekâ filmlerinin sergileneceği 1. Uluslararası Kırım Günleri’nin içeriği ve program akışı katılımcılarla paylaşıldı.

Çevrim içi olarak tertip edilen ve moderatörlüğünü Emel Kırım Vakfı Genel Sekreteri Melek Maksudoğlu’nun yaptığı program, 14 Eylül 2026 tarihinde saat 19.30’da başlarken, Kırım Tatar Millî Meclisi (KTMM) Türkiye temsilcisi ve Emel Kırım Vakfı Başkanı Dr. Zafer Karatay ile Emel Kırım Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Elif Çolpan, programın içeriği ve akışına dair açıklamalarda bulundu.

“BİZE FIRSAT VERİLDİĞİNDE SANAT ALANINDA DA ÇOK ETKİN ROL ALMIŞIZDIR”

Programın açılış konuşmasını yapan Maksudoğlu, “Bildiğiniz gibi bizim tarihimiz hep acılarla, üzüntülerle doludur fakat bize fırsat verildiğinde Kırım Tatarları olarak medeniyetimizi göstermek için sadece yazılar ve makaleler değil, sanat alanında da çok etkin rol almışızdır. Bunu 100 yıl önce, 1926 yılında Sovyetler zamanında yapılan ‘Alim’ isimli filmle de gösteriyoruz.” ifadelerini kullanarak İlk defa uluslararası ölçekte bir Kırım film festivalinin yapılacağının altını çizdi.

Karatay ise söz konusu film günleri projesi fikrini ortaya atan ve organizasyonu yürüten ismin yönetmen, senarist ve metin Yazarı Neşe Sarısoy Karatay olduğunu vurgulayarak Sarısoy Karatay’ın yıllarca televizyonculuk ile yayıncılık yaptığını kaydederek aynı zamanda birçok film festivalinde de jüri üyesi olduğuna ve organizasyon işlerinde yer aldığına işaret etti.

KIRIM TATAR SİNEMASI, FESTİVAL KAPSAMINDA 100. YILINDA DÜNYAYA TANITILACAK

Karatay, projeye Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığının da verdiği desteğin altını çizerek, Sarısoy Karatay ve festivalde emeği geçen ekip üyelerinin yanı sıra Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Dr. Serdar Çam, Türkiye İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı (TİKA) Başkanı Abdullah Eren, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Birliği (YTB) Başkanı Abdulhadi Turus‘a ve Türkiye Cumhuriyeti Sinema Genel Müdürlüğüne teşekkürlerini iletti.

Bununla beraber “Bu Kırım tarihinde bir ilk. Neşe Hanım bu fikri ortaya atarak bize de Kırım medeniyetinin neredeyse unuttuğumuz, neredeyse çok az insanın bildiği bir konuyu, Kırım Tatar sinemasının 100. yılını dünyaya ve kamuoyuna anlatma, tanıtma fırsatı verdi.” şeklinde konuşan Karatay, “Alim”in, Sovyet diktatörü Josef Stalin’in kurşuna dizdirdiği Kırım Tatar Millî Kurultayı Azası, Millî Fırka Üyesi ve Kırım Muhtar Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin ilk Başkanı Veli İbrahim’in döneminde çekilen bir film olduğuna dikkat çekti.

1. ULUSLARARASI KIRIM FİLM GÜNLERİ, SİNEMACILARA İLHAM VERECEK

Projenin hazırlık sürecinin yaklaşık 10 ay civarında sürdüğünü dile getiren Karatay, dünyanın dört bir tarafına dağılmış olan Kırım Tatarlarını bir araya getirmenin önemini dile getirerek “Günümüzün çok etkili araçları olan belgesel, film, video ve görsellerle kendi durumumuzu, dramımızı ve medeniyetimizi dünyaya tanıtmak için ve yönetmenlere, yapımcılara ve filmcilere de ilham vermesi için de bu etkinlik iyi bir vesile oldu.” dedi.

Proje vesilesiyle Kırım Tatar sinemasının ve belgesel tarihinin toplu bir envanterinin çıkarılacağını belirten Karatay, bu birikimlerin ise Emel Kırım Vakfına ait ayrı bir dijital kütüphaneye dönüşeceğini kaydetti. Bununla birlikte Karatay, böylelikle Kırım Tatarlar sineması ile Kırım üzerine çekilen belgesellerin kirimfilm.org isminde bir internet sayfasında toplanarak halka açık bir şekilde sergileneceğini ifade etti.

“BU ETKİNLİĞİN BAŞARISI, BUNDAN SONRAKİ ETKİNLİKLERİN DE BAŞARISININ ÖNÜNÜ AÇACAKTIR”

Proje kapsamında Kırım Tatar kültürünün, Türkiye’nin kültür ve sanat çevrelerine ulaştırılmasının hedeflendiğini kaydeden Karatay, “Amacımız, derdimizi biz bize değil, kendi camiamız içerisinde daha küçük organizasyonlarla değil, kültür ve sanata ilgili olanlara duyurmaktı.” şeklinde konuşarak etkinlik mekânlarının da bu sebeple İstanbul’daki İstiklâl Caddesi’ndeki tarihî Atlas 1948 Sineması ve Atatürk Kültür Merkezi (AKM) Yeşilçam Sineması olarak seçildiğini belirtti.

Etkinliğin geniş kitlelere ulaşabilmesi amacıyla ücretsiz ve halka açık olarak düzenlendiğini dile getiren Karatay, gösterilen her filmin sonunda o filmin yapımcısı veya yönetmeni ile kısa söyleşilerin yapılacağını ifade etti.

1.Uluslararası Kırım Film Günleri’ne katılımın hem organizasyon ekibi hem de son derece kısıtlı imkânlarla belgesel filmi ve diğer içerikleri çeken yönetmen ve yapımcılar için bir motivasyon kaynağı olacağını belirten Karatay, “Bu etkinliğin başarısı, bundan sonraki etkinliklerin de başarısının önünü açacaktır. Böyle bir etkinliğin kamuoyunda yankı bulması, Kırım konusuna uzak kalmış olan kültür, sanat ve sinema çevrelerini ve diğer insanları Kırım’a ilgi duymaları için teşvik edecektir.” değerlendirmesini yaparak Romanya ve Bulgaristan’daki sinema çevreleri ile de ortak projeler yapılmasının amaçlandığını dile getirdi.

1. ULUSLARARASI KIRIM FİLM GÜNLERİ’NİN ETKİNLİK PROGRAMI NASIL İLERLEYECEK?

Öte yandan Çolpan, festivalin ilk ve son gününde Atlas 1948 Sineması’nda film gösterimlerinin ve açılış ile kapanış törenlerinin yapılacağını kaydederek festivalin ikinci gününde ise AKM Yeşilçam Sineması’nda yarışmacı olan filmlerin sırasıyla gösterileceğini belirtti. Çolpan, ilk günkü gösterimlerin “Alim” filmiyle başlayarak “Cengiz Dağcı” belgeseli ile devam edeceğini, ardından açılış programının düzenleneceğini ve sonrasında ise “Kırım Tatar Doğum Merasimleri”nin açılış filmi olarak sunulacağın ifade etti.

İlk gün gösterilecek olan son filmin “Eza” olacağını kaydeden Çolpan, son gün ise öncelikle yönetmeninin Kırım Derneği Genel Merkezi Yönetim Kurulu Üyesi Ali Onur Kara’nın olduğu “18 Mayıs 1944’te Ne Oldu?” yapay zekâ filminin gösterileceğini dile getirdi.

Çolpan, ardından görsel tasarımında Nurlu Nurlubay ve Aycan Turimova’nın rol aldığı, yapımcısının ise Aycan Pernebekkızı olduğu “Kırım Tatarları: Bir Halkın Hafızası” yapay zekâ filminin gösterileceğini, son olarak da Eren Özkaradeniz’in yönettiği ve Çeçenlerin sürgününü anlatan “Kiki” isimli yapay zekâ filminin seyirciyle buluşacağını kaydetti.

Öte yandan yapay zekâ filmlerinden sonra “Esaretin Türküleri” ve “Sürgün” belgesel filmlerinin, günün sonunda ise “Unutulanların Hikâyesi” ve “Son Arif” isimli kısa filmlerin gösterileceğini belirten Çolpan, festivalin kapanış ile ödül törenleriyle sona ereceğini dile getirdi.

BU ETKİNLİKLERE GÖSTERİLECEK OLAN İTİBAR, VERİLEN EMEKLERİN KARŞILIĞI OLACAK

Ayrıca festival ekibinin verdiği emeklere vurgu yaparak “Bu fedakârlıkların karşılığı, seyircimizin ve halkımızın bu etkinliklere itibar etmesiyle mümkün olacaktır.” şeklinde konuşan Karatay, son olarak şu değerlendirmelere yer verdi:

İnşallah burada çok güzel bir geleneğin de temeli atılmış olur. İleride Kırım’da şartlar normale dönerse ve uluslararası uçuşlar açılırsa bu film festivali, gelecekte Kırım’da daha büyük organizasyonlarda, gerçek yerinde yapılır ama Kırım Tatar sinemasının 100. yılı boş geçmemeliydi. Bize bu konuda destek veren herkese teşekkür ederiz.